Voetbaltrainer Pep Guardiola, die bekendstaat om zijn dynamische voetbal met behendige, kleine spelers, erkende in 2022 dat hij niet zonder ‘echte’ spits kan. Maar klassieke spitsen lijken dungezaaid. Een rondje langs de Europese velden.
Er zijn net drie minuten gespeeld in de eerste halve finale van de Champions League tussen Paris Saint-Germain en Arsenal, als schaduwspits Ousmane Dembélé diep uitzakt en de bal in het hart van het veld krijgt aangespeeld. Met een zee van ruimte voor hem steekt de Fransman vlug de middellijn over, waarop hij aan de linkerzijlijn Kvicha Kvaratshkelia met een vlugge pass bereikt. Na een korte dribbel vindt de Georgiër op zijn beurt Dembélé op rand zestien: schuiver, goal.
Een maand later wint PSG voor het eerst in haar geschiedenis de cup met grote oren, na Internazionale in de finale met 5-0 mentaal en fysiek te hebben gesloopt. Zonder stereotiep grote, sterke spits, maar met drie van origine vleugelspelers (Dembélé, ‘Kvara’ en Désiré Doué) voorin, die zorgden voor constante chaos met hun positiewisselingen.
Het belang van een ouderwetse nummer negen lijkt de afgelopen jaren te zijn afgenomen. Van veel spelers wordt verwacht dat ze op meerdere posities uit de voeten kunnen. Bovendien moeten trainers door drukke speelschema’s meer roteren met hun opstellingen. Topclubs zoals Liverpool, Real Madrid en Arsenal speelden afgelopen seizoen ook zonder ‘kapstokspits’.
Toch kan een ‘echte’ spits nog steeds cruciaal zijn voor topteams. Hoewel Real Madrid in 2024 de Champions League won zonder vaste spits in de basis, had de club Europa niet veroverd zonder een paar cruciale goals van old-school targetman en supersub Joselu.
Zelfs Pep Guardiola, die bekendstaat om zijn dynamische voetbal met behendige, kleine spelers, erkende in 2022 dat hij niet zonder ‘echte’ spits kan. Na het vertrek van Sergio Agüero bij Manchester City in 2021, won de Catalaan zonder ‘negen’ wederom de Premier League, maar voelde hij door de wisselvallige opties in de zestien toch dat een ouderwets grote spits in een hip jasje nodig was, die hij vond in Erling Haaland.
Toen de Noor in 2022 bij de Citizens neerstreek, was hij voor Guardiola met 52 goals in 53 wedstrijden in zijn debuutseizoen het missende puzzelstukje. Manchester City won de treble (FA Cup, Premier League en Champions League) . Op veel aspecten behoorde Haaland tot de buitencategorie in zijn positie, waardoor andere topclubs zich af begonnen te vragen: waarom hebben wij geen kolossale, jonge Viking die alles erin rost en fysiek in de staat van zijn leven verkeert? Er zijn weinig jonge spitsen die in zijn buurt lijken te komen (Mbappé als verkapte spits niet meegerekend). Maar volgend seizoen komt hier wellicht verandering in, nu er bij veel Europese subtoppers aantrekkelijke opties zijn opgedoken.
Hoewel het Zweedse slangenmens een fantastisch seizoen kende en voor veel verdedigers in Engeland een van de lastigste tegenstanders was, zal hij, gezien de grote ambities van de Saoedi-Arabische eigenaren, erg moeilijk los te weken zijn van Newcastle United. Zijn afwerking (27 goals in 42 wedstrijden), voetenwerk en loopacties zijn van het hoogste kaliber, waardoor zijn prijskaartje minimaal 150 miljoen is en veel topclubs waarschijnlijk elders zullen aankloppen.
Zweden zit in de spitspositie met een luxeprobleem de komende tijd. Hoewel Gyökeres met 27 jaar de oudste van het stel is, is hij ook de meest begeerde. Met zijn 1,89 meter en brede bouw rende hij de afgelopen jaren als een stoomtrein door de Portugese verdedigingen. Voor iemand van zijn postuur is deze laatbloeier redelijk behendig en weet hij goed ruimte voor zichzelf te maken in de zestien. Met 39 goals en 7 assists in de Liga Portugal plus 12 goals in zijn twaalf laatste wedstrijden voor Zweden was hij dit jaar niet te stoppen. Ondanks zijn afkoopclausule van 100 miljoen is hij wellicht voor iets minder op te halen uit Lissabon. De Engelse aasgieren liggen in ieder geval al op de loer.
Hoewel Xavi Simons dit seizoen schitterde bij Die Rote Bullen, werd zijn leven een stuk makkelijker gemaakt door de man aan wie hij zijn passes vanuit het middenveld kwijt kon. Šeško is 1,95 meter, maar springt zo hoog dat hij 3 meter lijkt. Ook heeft hij misschien wel het hardste schot van Europa in de benen. Door zijn redelijk slanke en sierlijke bouw is hij in de dribbel beter dan Gyökeres, maar nog niet op wereldniveau. Gezien zijn leeftijd en de reputatie van RB Leipzig in het begeleiden van grote talenten is hij zeer in trek. Afgelopen jaar scoorde hij 21 keer en gaf hij 6 assists. Volgens Transfermarkt is hij 70 miljoen waard.
Omdat niemand vorige zomer de door Napoli geëiste 150 miljoen wilde betalen, belandde Osimhen afgelopen seizoen niet bij een topclub, maar op huurbasis bij Galatasaray. Toch zal alom vreemd worden opgekeken als hij komend jaar kiest voor een vast contract in Istanbul. In de Süper Lig – een veel te laag niveau voor hem – was hij afgelopen seizoen direct betrokken bij 31 goals in 30 wedstrijden. Een terugkeer naar Napels is geen optie door meerdere disputen met eigenaar De Laurentiis. Door het jaar bij Gala zijn teams wellicht vergeten hoe goed de Nigeriaan is, maar in zijn positie is hij nog altijd een van de besten ter wereld. Zijn kwaliteiten zijn bekend: goed in de diepte, snel, direct, agressief en kopsterk. Een mannetje passeren à la Isak moet je echter niet van hem verwachten.
Die Adler hebben een reputatie als het gaat om spitsen ontwikkelen en ze voor grote winst door te verkopen. Dit deden ze al met Luka Jovic (doorverkocht aan Real Madrid), Sébastien Haller (West Ham United) en Randal Kolo Muani (PSG). Ekitike doorliep de jeugd van PSG, maar brak niet door bij het eerste en belandde begin 2024 in West-Duitsland, waar hij na anderhalf jaar weg lijkt te gaan richting Liverpool, Manchester United of Arsenal. Hij is 1,91 meter, maar dribbelt geweldig om spelers heen. In de eerste seizoenshelft speelde hij goed, maar werden zijn prestaties overschaduwd door spitsenpartner Omar Marmoush, die in de winter vertrok naar Man City. Daarna kreeg Ekitike, nu alleen in de spits, meer verantwoordelijkheid en was hij in 2025 betrokken bij 17 doelpunten ten opzichte van 8 in de eerste helft van het seizoen.
Süleyman Öztürk van Voetbal International noemde Woltemade een kruising tussen Lionel Messi en Henk Veerman. Die twee uitersten schetsen een goed beeld van zijn eigenschappen. Met zijn 1,98 meter torent Woltemade boven de rest van deze lijst uit, maar hij is erg lichtvoetig en lijkt op een videogame-poppetje met bovennatuurlijke eigenschappen. De ielige Duitser moet wellicht nog wat aansterken en begon lang niet alle wedstrijden in de basis dit seizoen, maar wist toch 12 keer het net te vinden in de Bundesliga. Misschien is een stap naar de absolute top iets te voorbarig, maar hij is allang geen ‘talentje’ meer: op het EK onder-21 heeft hij in vier wedstrijden al 6 goals en 3 assists.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant