NAVO-baas Mark Rutte heeft alles uit de kast gehaald om te zorgen dat de Amerikaanse president Donald Trump tevreden in het vliegtuig naar huis ging. Het is alleen de vraag of de Trump van nu over een paar maanden nog dezelfde is.
Rutte is wel heel diep en heel publiekelijk door de knieën gegaan. "Europa gaat ENORM betalen", sms'te de secretaris-generaal dinsdag naar Trump, toen de Amerikaanse president onderweg was naar de NAVO-top in Den Haag. "En het zal jouw overwinning zijn."
Het is op zijn zachtst gezegd nogal opmerkelijk dat zo'n sms op straat komt te liggen. Nota bene dankzij de ontvanger zelf. De inhoud geeft ook een bijzonder inkijkje in de diplomatie op het allerhoogste niveau. Het is vleien in de hoogste versnelling. Op de top werd ook wel gesproken van slijmen.
Er stond ook nogal wat op het spel. De Europese NAVO-landen en Canada moeten tientallen miljarden meer gaan betalen om de kosten van het bondgenootschap enigszins eerlijk te verdelen. De Amerikanen betalen al decennia veel meer.
Trump is niet de eerste president die hier een punt van maakt, maar hij is wel de eerste die er iets aan gedaan krijgt. De landen hebben toegezegd dat zij in 2035 5 procent van de omvang van hun economie zullen uitgeven aan defensie. Nu staat die norm op 2 procent.
Een succes, dat je mede kunt toeschrijven aan het paaien van Rutte. Zo werkt hij al jaren. Het is zo'n beetje zijn tweede natuur.
Zoals in een bomvolle zaal even aan een Duitse journalist laten weten dat je hem kent. Of door de knieën gaan bij een vrouw die op de grond moet zitten, zodat ze bij haar laptop kan (zie de foto hieronder). Een allemansvriend. Als Rutte je niet mag, zul je dat nooit te weten komen, bezweren mensen uit zijn omgeving.
Het is nu de vraag of hij dit keer niet te ver ging. Is het niet een beetje vernederend en lijk je daardoor niet zwak? "Nee", zei Rutte. "Het is een kwestie van smaak."
Bovendien, benadrukt hij, waren er een stuk of acht landen die van plan waren de oude NAVO-norm van 2 procent pas ergens rond 2030 te halen. Dat gebeurt nu onder druk van Trump veel sneller. "Verdient hij dan geen lof?", vraagt Rutte terug.
De lofzang kon Trump duidelijk bekoren. Zoals we dat ook van hem gewend zijn. Het succes van de nieuwe NAVO-norm claimt Trump graag met zijn kenmerkende valse bescheidenheid. "Mensen kwamen naar mij toe en zeiden: 'Dit is dankzij jou.' Nou, ik weet niet of ik het gedaan heb. Maar ik denk het wel."
Deze stap, die Trump en Rutte "historisch" noemden, drukte een andere zorg wat meer naar de achtergrond. Trump zei een dag eerder namelijk dat er van artikel 5 van de NAVO "meerdere definities zijn".
Artikel 5 betekent dat een aanval op één een aanval op allen is. Daarmee is dat dé belangrijkste afschrikking van het bondgenootschap. Als daarover twijfel ontstaat, dan heeft dat grote gevolgen.
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky deed daar dinsdag nog een schepje bovenop. Hij stelde dat de Russische president Vladimir Poetin binnen vijf jaar een NAVO-lid kan aanvallen. Zijn de lidstaten dan bereid oorlog te voeren?
Kortom, niet zo gek dus dat de regeringsleiders het vooral daarover hadden toen zij woensdagochtend arriveerden. Estland, dat aan Rusland grenst, is zich zeer bewust van die gevaren. "Wij kennen Poetin", zei de Estse premier Kristen Michal.
"Rusland heeft laten zien waartoe het in staat is. Dat wisten de Baltische staten al een hele tijd. Niemand geloofde ons. Men dacht dat de Russen heel vriendelijk waren en thee dronken. Maar ze bezetten nu Oekraïne."
Trump is dan misschien in goeden doen weer teruggevlogen, het is de vraag voor hoelang dat zo blijft. Door zijn wispelturigheid kan dat in een paar maanden volledig achterhaald zijn.
In februari veegde hij nog de vloer aan met Zelensky in het Witte Huis en was Poetin de lachende derde. Geopolitiek gezien was dat een aardverschuiving van jewelste.
Maar in Den Haag had Trump opnieuw een ontmoeting met de Oekraïense president. Trump deed die ruzie nu af met: "We hebben het een beetje moeilijk gehad met hem." Het gesprek verliep nu goed. Het had zelfs "niet beter" gekund, zei Trump. "Hij vecht een dappere strijd."
Het is voor Rutte de vraag hoelang het effect van zijn paaien duurt. Hoe weet je zeker dat de Trump met wie je nu een deal hebt gesloten, de rest van zijn presidentschap dezelfde Trump is? Hij zou in het verleden immers eerder hebben gedreigd de eenheid van de NAVO op te blazen.
Dat wist Rutte uiteraard niet zeker. Dus hield hij het maar bij bewoordingen over Trump die hij voor zichzelf in ieder geval kon onderbouwen. Dat hij Trump inmiddels al tien jaar kent, dat het een goede vriend is en dat hij hem vertrouwt. "Een man van kracht, maar ook een man van vrede."
Zo wist Rutte hem ook hier weer te paaien.
Source: Nu.nl algemeen