D66 sluit zich aan bij de partijen die af willen van de nationale asielverplichting. Dat kan, mits het in Europa goed wordt geregeld.
Voor wie op de hoogte wil blijven van de temperatuur van het Nederlandse asieldebat, is de houding van een middenpartij als D66 een prima thermometer.
De wens om het VN-vluchtelingen-verdrag aan te passen, leeft al sinds de eeuwwisseling op de rechterflank van de Tweede Kamer. Pim Fortuyn voerde er in 2002 campagne mee en zijn politieke erfgenamen wisten het ook in het regeerakkoord van het eerste kabinet-Balkenende te krijgen.
‘Gestreefd wordt naar herziening van het VN-vluchtelingenverdrag’, stond in dat akkoord, ‘waarbij asiel uitsluitend wordt geboden in de regio van herkomst.’ Een verzoek kon slechts worden gedaan ‘zodra men voet zet op Europese bodem, alwaar de asielaanvraag in behandeling wordt genomen, waarna vluchtelingen evenredig worden verdeeld over de lidstaten’.
Er kwam niets van terecht, want na 87 dagen viel dat kabinet. D66 nam de plaats in van de Lijst Pim Fortuyn. In het volgende regeerakkoord was nog slechts sprake van ‘aanvulling’ van het vluchtelingenverdrag, om de positie van de VN-vluchtelingen-organisatie UNHCR ‘te versterken’.
Sindsdien hebben zich met regelmaat partijleiders gemeld met gedachten over het vluchtelingen-verdrag, maar bleef het linkerdeel van de Kamer uiterst terughoudend. Daar geldt het verdrag, waarin sinds 1951 het recht op asielopvang is vastgelegd, als het ijkpunt van humaniteit in de omgang met ontheemden.
Vorige week nog stemde D66 met GL/PvdA, de SP, Volt, Denk, de ChristenUnie en de PvdD tegen een oproep aan het kabinet om zich in te zetten voor ‘juridische en politieke speelruimte om asielprocedures buiten de EU te kunnen afhandelen’.
Nu wendt D66 alsnog de steven. De partij pleit al jaren voor Europese harmonisering van het asielbeleid en stond ook al achter het Europese migratiepact dat volgend jaar van kracht wordt.
Dat pact voorziet in strengere selectie aan de Europese buitengrenzen, met de bedoeling kansloze asielzoekers direct terug te sturen. Maar partijleider Rob Jetten zet nu ook de volgende stap: asielaanvragen mogen alleen aan de Europese buitengrenzen worden afgehandeld. Liefst door de UNHCR, waarna alle lidstaten hun eerlijke deel nemen van de mensen die worden toegelaten.
Dat is dus geheel conform het regeerakkoord van Balkenende I. En eerst zal daartoe dus inderdaad, zoals Jetten onderkent, het VN-vluchtelingenverdrag moeten worden aangepast. Dat verplicht landen om de asielaanvragen van mensen die claimen dat ze op de vlucht zijn in alle gevallen tenminste in behandeling te nemen.
Als de Europese Unie die verplichting overneemt, is de logische consequentie dat de nationale plicht vervalt, al is het maar om te voorkomen dat elk land op eigen houtje blijft proberen om ‘het strengste asielbeleid ooit’ uit te vinden.
Nu alleen nog zorgen dat het niet bij wat campagnetaal blijft, zoals zo vaak met asielstandpunten. Want ja, ook in regeerakkoorden na 2002 stond nogal eens dat ‘modernisering van het VN-Vluchtelingenverdrag’ werd nagestreefd. En daar is, in alle gevallen, daarna bijzonder weinig van vernomen totdat er weer verkiezingen op komst waren.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant