De Nationale ombudsman, Kinderombudsman en Veteranenombudsman zijn kritisch op het demissionaire kabinet. "We zagen een overheid die signalen, adviezen en rechten negeert", schrijven ze in hun jaarverslag, dat ze donderdag presenteren aan de Tweede Kamer.
De ombudsmannen concluderen na 2024 dat het daadwerkelijk helpen van mensen vaak niet centraal staat in het politieke debat. "Wetsvoorstellen, moties en amendementen draaien meer om de bühne dan om de burger", schrijven ze.
Zo zegde het kabinet ruimhartig herstel toe aan de getroffen ouders in de nasleep van het toeslagenschandaal. Die ouders moeten nu 78 weken wachten op een reactie op hun bezwaar.
De ombudsmannen, die problemen tussen de burger en overheid behandelen, ontvingen vorig jaar zo'n 25.000 klachten. Dat is een stijging van bijna een kwart ten opzichte van het jaar ervoor.
In hun jaarverslag noemen de ombudsmannen verschillende voorbeelden van slecht overheidsfunctioneren. Zo worden adviezen van instanties die de rechtsstaat moeten beschermen volgens hen genegeerd. Dat leidt tot onbehoorlijk bestuur.
Zo staat in het jaarverslag dat kinder- en mensenrechten worden geschonden in de asielopvang, doordat basale voorzieningen ontbreken. Volgens het verslag komt dit door onbehoorlijk bestuur van overheden die weigeren verantwoordelijkheid te nemen voor de opvang van vluchtelingen. De Spreidingswet zou helpen, stellen de ombudsmannen.
Daarnaast zouden mensen die door beleid geraakt worden onvoldoende betrokken zijn bij het maken ervan. "Zoals leerlingenvervoer dat niet aansluit op de behoeften van kinderen met een beperking. Zij worden vaak te laat, te vroeg of helemaal niet opgehaald, waardoor ze hun les missen of te laat op school aankomen", schrijven de ombudsmannen. Volgens hen wegen in dit geval praktische en financiële overwegingen zwaarder dan het belang van het kind.
"Een overheid zal nooit foutloos zijn", staat in het jaarverslag. "Maar waar het misgaat, mag je als burger verwachten dat de overheid dit erkent en herstelt." Volgens hen schiet de overheid ook hier tekort.
Zo wachten Q-koortspatiënten vijftien jaar na dato nog altijd op excuses, erkenning en hulp van de overheid. Tegelijkertijd heeft de Nationale ombudsman er al drie rapporten over uitgebracht. De epidemie woedde tussen 2006 en 2009 en ontstond vermoedelijk op een geitenboerderij. De ziekte verspreidde zich van dier op mens, met tienduizenden zieken en honderden doden tot gevolg.
Voor het tweede jaar op rij krijgt de Tweede Kamer het jaarverslag in een demissionaire periode. "Terwijl mensen snakken naar oplossingen, staat het kabinet aan de zijlijn en kijkt de politiek toe", schrijven de ombudsmannen.
Vier jaar geleden sprak Nationale ombudsman Reinier van Zutphen van een "demissionaire stilte" na de val van kabinet-Rutte III. Nu oordeelt hij harder: "De afgelopen twee jaar was het werkelijk oorverdovend stil."
Afsluitend roept Van Zutphen de politiek op: "Luister naar wat mensen nodig hebben, wees eerlijk over wat de overheid wel en níét kan en vooral: doe wat je belooft. Het is tijd om verantwoordelijkheid te nemen en te handelen, voor de burger van nu en de burger van de toekomst."
Source: Nu.nl algemeen