Na Kees vliegt uit is er nu Kees vliegt écht uit. De Videoland-documentaire is de vierde film van Monique Nolte over Kees Momma, die autisme heeft. De tweede, Het beste voor Kees (2014, KRO-NCRV), trok 1,5 miljoen kijkers, en sindsdien is de mediagenieke Momma een bekendheid. Diverse talkshow vroegen hem te gast, een krant bood hem een column aan.
Vorige week zat hij bij Humberto, in een vooraf opgenomen gesprek, om niet alleen de nieuwste documentaire te promoten, maar ook alvast de volgende film. ‘Over het voorzichtig opbouwen van een vriendschap met een vriendin’, teasede hij de kijker.
Over de auteur
Yasmina Aboutaleb is tv-recensent voor de Volkskrant.
De films over Momma maken zo veel indruk dat het groot nieuws was, ook in deze krant, toen zijn moeder en steun en toeverlaat, Henriëtte Momma-Muntz, vorig jaar overleed, kort na de opnamen.
Momma is, gelukkig, onveranderd. Hij is nog altijd wars van sociale conventies. Nog steeds verafschuwt hij warm weer (alles boven de 10 graden). Hij is een eeuwige perfectionist: het bereiden van een kopje koffie gaat met de grootst mogelijke zorgvuldigheid. En de 57-jarige woont nog in het chalet in de tuin van zijn ouders, ‘mammie’ en ‘pappie’.
Maar niet voor lang: één straat verderop staat zijn nieuwe woning. Momma gaat voor het eerst ‘geheel zelfstandig wonen’. Verhuizers doen het zware werk, zijn waardevolste spullen (zijn knuffelberen) vervoert Momma zelf, in een boodschappentas. Toch loopt bij hem de spanning op. Hij vloekt bij elk geluid dat de verhuizers maken. Al snel trekt hij het niet meer en stuurt hij de cameraploeg weg.
Als de rust is weergekeerd, geniet de gesettelde Momma met volle teugen van het sololeven. Zijn verjaardag viert hij in alle rust, lezend in verjaardagskaarten en etend van een (door Nolte meegebracht) hazelnoottaartje – zijn lievelingsgebak.
De stilte heeft ook een keerzijde. Als Momma wordt overvallen door gevoelens van eenzaamheid, angst of depressiviteit, wil hij zo snel mogelijk zijn gevoelens kwijt. Het liefst bij zijn moeder. Maar haar gezondheid gaat steeds harder achteruit. Ze valt steeds vaker en ook haar geheugen laat haar in de steek. ‘Het is niet meer zoals het vroeger was’, zegt Momma.
Nolte heeft veel rekening gehouden met nieuwe kijkers, waardoor in het eerste deel situaties voorkomen die we al kennen uit de vorige film. Momma die ramen lapt. Momma die koffiezet. Momma en zijn modeltreinenhobby.
De Momma-fan die blijft kijken, wordt evenwel beloond met ontroerende scènes. Momma’s seniore vader die naar de lege kamer van zijn zoon schuifelt, om te zien dat het bed toch echt weg is. En Momma zelf, die in een opwelling naar het huis van zijn ouders stormt, omdat hij ze wil bedanken voor alles wat ze voor hem gedaan hebben.
‘Wij hebben ook veel te danken aan jou, Kees. Je hebt ons veel geleerd’, zegt zijn vader. ‘We hebben heel veel genoten van jou.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns