De Frans-Palestijnse Europarlementariër Rima Hassan (33) behoorde tot de opvarenden van de Madleen, het zeilschip dat op weg was naar Gaza. De Israëlische marine hield het schip tegen, Hassan werd eind vorige week Israël uitgezet.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Al sinds jaar en dag zet Rima Hassan, de eerste Frans-Palestijnse Europarlementariër, zich in voor de belangen van de Palestijnen. Ze bestempelt de Israëlische oorlogsvoering in Gaza als genocide en noemt de Israëlische staat een ‘fascistische, koloniale entiteit’. De Hamas-aanval van 7 oktober 2023 ziet ze als een ‘legitieme actie van verzet’.
Hassan, die sinds 2024 in Brussel werkt, kan als ervaringsdeskundige meepraten over de Palestijns-Israëlische kwestie. Ze werd in 1992 stateloos geboren in het vluchtelingenkamp Neirab, in de buitenwijken van het Syrische Aleppo. Haar ouders vluchtten in 1948 tijdens de Nakba (catastrofe in het Arabisch), toen ruim 750 duizend Palestijnen werden verdreven of vluchtten tijdens de Arabisch-Israëlische oorlog.
Over de tijd in het vluchtelingenkamp zei ze in 2022: ‘Ik herinner me de drukte, de overbevolking en de constante spanning. Iedereen stond op scherp.’ Later richtte ze als activist de Refugee Camp Observatory (OCR) op, die zich inzet voor mensen die over de hele wereld in vluchtelingenkampen wonen. Ze wil meer bewustzijn creëren over de situatie in zulke kampen, die ze ook wel ‘onzichtbare naties’ noemt. Media gaven haar vanwege die strijd de titel ‘de stem van de ongewensten’.
Franse nationaliteit
Hassan emigreerde op 10-jarige leeftijd vanuit Syrië naar de stad Niort, in het westen van Frankrijk. Als kind droeg ze al een keffiyeh: een Palestijnse sjaal die mensen dragen om hun solidariteit met de Palestijnen te tonen. ‘Ik sprak geen woord Frans. Ik werd door schoolgenoten weleens handdoekhoofd genoemd.’
Ze kon in Frankrijk terecht, omdat haar moeder daar al woonde en werkte als kok. Hassan beschrijft haar als de persoon aan wie ze de kans op een goed leven te danken heeft. Haar moeder overleed in 2021 aan kanker.
Ook haar opa van moederskant inspireerde haar om iets van haar leven te maken. Hij was een communist die geloofde dat een vrij Palestina niet kan worden bereikt met geweld, maar door de ontwikkeling van het intellect. ‘De herinnering aan hem heeft me aangemoedigd de Franse taal en gebruiken te bestuderen en over te nemen’, zei ze.
Acht jaar na aankomst in Frankrijk kreeg ze de Franse nationaliteit. Ze studeerde internationaal recht aan de Panthéon-Sorbonne University en werkte als advocaat en als rapporteur bij het Franse nationale asielhof.
Weg uit Frankrijk
Hassan vertrok in het najaar van 2023 tijdelijk uit Frankrijk, vanwege dagelijkse online bedreigingen en seksuele intimidatie. Ze ging in verschillende landen in het Midden-Oosten wonen en keerde terug naar het Syrische vluchtelingenkamp waar ze opgroeide. Daar woont haar vader nog steeds. Ze wilde dichter bij haar roots komen en zich politiek heroriënteren. Terug in Frankrijk sloot ze zich in maart 2024 aan bij de uiterst linkse partij La France Insoumise (LFI), in aanloop naar de Europese verkiezingen.
Omstreden arrestatie
Hassan vertrok op 3 juni samen met elf andere activisten met het schip de Madleen vanuit het Italiaanse Catania naar de kust van Gaza. De reis was bedoeld als vorm van protest en om humanitaire hulpgoederen te brengen, maar het schip werd in internationale wateren geënterd door de Israëlische marine. De activisten werden overgebracht naar de Israëlische haven van Ashdod.
Hassan weigerde het land te verlaten, waarop ze dinsdag werd gearresteerd. Een dag later kwam het bericht naar buiten dat Hassan een tijd in eenzame opsluiting heeft doorgebracht. Dat zou zijn gebeurd, omdat de Europarlementariër ‘Free Palestine’ op de muur van een cel had geschreven. Hassan arriveerde donderdag in Parijs en werd onthaald door ruim vijfduizend pro-Palestijnse demonstranten.
Gevolgd door controverses
De Europarlementariër is afgelopen jaren geregeld het middelpunt geweest van controverses. Zo werd ze in 2023 door het tijdschrift Forbes gekozen als een van de ‘veertig uitzonderlijke Franse vrouwen van het jaar’. Maar na druk van prominente figuren uit de Frans-Joodse gemeenschap werd de ceremonie geannuleerd.
Ook krijgt Hassan kritiek vanuit de Franse politiek, omdat ze de aanval van Hamas zou goedpraten. Sylvain Maillard, voorzitter van regeringspartij Renaissance, noemde Hassan ‘de vertegenwoordiger van de ideeën die Hamas propageert’.
In april 2024 werd Hassan door de politie verhoord in Parijs. Dat was een reactie op een statement dat de LFI kort na de Hamas-aanval van 7 oktober uitbracht, nog voor Hassan lid was van de partij. Daarin stond dat de aanval een legitieme reactie was op de Israëlische bezetting. De Franse autoriteiten verdachten Hassan en de partij ervan terrorisme goed te praten.
Zelf zegt Hassan dat ze de aanval, waarbij 1.200 Israëliërs zijn gedood, nooit heeft goedgepraat en dat ze kritisch is op zowel Hamas als Israël. Zo is ze op haar uitspraak over 7 oktober teruggekomen door de aanval alsnog een oorlogsmisdaad te noemen.
In het Europees Parlement pleit ze voor een tweestatenoplossing en zegt ze het idee van een Joodse staat te ‘respecteren’, maar zich uit te spreken tegen het ‘zionistische kolonialisme’.
Hassan ging in 2023 aan de slag bij de Diversity, Equity and Inclusion Advisory Council van het Franse cosmeticabedrijf L’Oréal Paris. Vanwege haar pro-Palestijnse en anti-Israëlische standpunten werd ze kort na haar aantreden ontslagen.
Hassan werd in maart door de Israëlische autoriteiten bestempeld tot ‘persona non grata’, omdat ze internationale boycots tegen Israël zou promoten. Ze mocht Tel Aviv niet in tijdens een bezoek van een Europese delegatie en werd teruggestuurd naar Brussel.
Hassan was in augustus 2024 bij een pro-Hamas-demonstratie in de Jordaanse hoofdstad Amman. Daarna hebben zo’n vijftig leden van het Franse lagerhuis de voorzitter van het Europees Parlement opgeroepen haar immuniteit als parlementariër in te trekken.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant