Iran heeft vrijdagavond en zaterdagochtend een reeks raketaanvallen uitgevoerd op Israël.
Iran spreekt van een vergeldingsactie voor de grootschalige Israëlische luchtaanvallen op het Iraanse kernprogramma, in de nacht van donderdag op vrijdag.
Lees hier wat we tot nu toe weten over de aanval van Israël op Iran.
Bekijk ons dossier over de crisis in het Midden-Oosten.
Iraanse media maken melding van nieuwe Israëlische luchtaanvallen. In het zuiden en noordwesten van het land zouden belangrijke militaire bases onder vuur zijn genomen. Daarbij zijn twee mensen gedood, schrijven meerdere nieuwsorganisaties.
De Israëlische luchtmacht kondigde eerder op de dag al aan niet te zullen stoppen met de aanvallen op Iran. De Israëlische minister van Defensie, Israel Katz, waarschuwt dat ‘Teheran zal branden’ als Iran raketten blijft afvuren op Israël.
De dreiging in Israël lijkt inmiddels te zijn afgenomen. Het Israëlische leger heeft bekendgemaakt dat burgers niet langer in de buurt van de schuilkelders hoeven te blijven. Dat advies was sinds gisteravond van kracht.
Jasper Daams
De Iraanse machthebbers werden in de nacht van donderdag op vrijdag verrast toen Israël Iran aanviel. The New York Times schrijft dat Teheran zich weliswaar al meer dan een week voorbereidde op de aanval, maar dat het deze pas had verwacht na de volgende onderhandelingsronde over het Iraanse nucleaire programma met de VS.
De Amerikaanse krant sprak met een handvol hooggeplaatste Iraanse legerfunctionarissen en twee leden van de Revolutionaire Garde. Daaruit blijkt dat de Iraanse top vrijdagavond totaal onvoorbereid was op een aanval. Waarschuwingen voor een op handen zijnde aanval werden afgedaan als Israëlische propaganda, bedoeld om Iran verder onder druk te zetten in aanloop naar de onderhandelingen die morgen zouden plaatsvinden.
Hooggeplaatste functionarissen kozen er vrijdagavond niet voor om in een schuilplaats te verblijven, maar waren gewoon thuis. Het hoofd van de luchtvaartafdeling van de Revolutionaire Garde en zijn staf negeerden een verbod op het samenkomen op één locatie. Ze zaten in een spoedbijeenkomst ten tijde van de aanval. Ze werden allemaal gedood.
Het verrassingselement van de Israëlische aanval belemmerde Iran ook in de tegenaanval. Zo gaf Irans hoogste leider, ayatollah Ali Khamenei, opdracht om duizend ballistische raketten af te vuren. Maar door de Israëlische raketten en drones was het niet mogelijk om de raketten te verplaatsen naar de lanceersystemen. Uiteindelijk wist Iran vrijdagochtend de eerste honderd raketten af te vuren.
Jasper Daams
Iran gaat de komende dagen meer aanvallen uitvoeren op Israëlisch grondgebied. Ook Amerikaanse bases in de regio zijn doelwit. Daarvoor waarschuwt een hooggeplaatste militaire functionaris in gesprek met het Iraanse staatspersbureau Fars. Vannacht werden al zeker drie mensen gedood door Iraanse luchtaanvallen, tientallen mensen raakten gewond.
De bron bij het leger zegt dat het niet bij deze ‘beperkte’ acties zal blijven. Volgens hem en andere bronnen binnen het Iraanse leger breiden de aanvallen zich de komende dagen uit naar ‘alle gebieden die bezet zijn door dit [Israëlische] regime en de Amerikaanse bases in de regio’. Iran houdt de VS medeverantwoordelijk voor de Israëlische aanval; de VS distantieerden zich gisteren vrijwel meteen van de aanval. Deze was ‘unilateraal’, aldus Donald Trump.
Ook Israël heeft vannacht toegeslagen. Het leger zegt met gevechtsvliegtuigen tientallen doelen onder vuur te hebben genomen in Teheran, diep in Iran. Op het internationale vliegveld Mehrabad in Teheran is brand uitgebroken, meldt een verslaggever van het Franse persbureau AFP.
Vanochtend vroeg zouden explosies te horen zijn geweest in de buurt van het vliegveld. Volgens het Iraanse staatspersbureau Fars is het militaire deel van het vliegveld getroffen door twee ‘projectielen’ die vanuit Israël werden afgevuurd. Op beelden op sociale media is te zien hoe grote vlammen en dikke, zwarte rook opstijgen vanaf de locatie.
Jasper Daams
Twitter bericht wordt geladen...
Bij de nachtelijke Iraanse raketaanvallen zijn in Centraal-Israël zeker drie mensen gedood. Tientallen mensen raakten gewond. De aanvallen zijn nog niet opgehouden; op verschillende plekken in Israël klinkt het luchtalarm.
De Israëlische krant Haaretz schrijft dat Iran vannacht meer dan 150 raketten heeft afgevuurd op het noorden en midden van Israël. De dodelijke slachtoffers vielen volgens internationale media in de steden Ramat Gan en Risjon Letsion, beide gelegen in het midden van het land.
Ook kwamen meerdere raketten neer in het nabijgelegen Tel Aviv. Daar werd een meer dan dertig verdiepingen tellend gebouw getroffen. In Ramat Gan werden eveneens meerdere gebouwen verwoest.
Iran bestookt Israël vandaag ook met drones. Het Israëlische leger meldt op Telegram dat het de onbemande vliegtuigjes op verschillende plekken in het land heeft aangetroffen. De Israëlische luchtmacht is bezig om de drones onschadelijk te maken.
Jasper Daams
De onderhandelingen met de Verenigde Staten over het Iraanse nucleaire programma zijn ‘zinloos’, zegt Iran. Een nieuwe geplande gespreksronde is op losse schroeven komen te staan. Teheran beschuldigt de VS ervan de Israëlische aanval te hebben gesteund.
Iran en de VS waren ten tijde van de Israëlische aanval op Iran in onderhandeling over de afbouw van het Iraanse kernprogramma. Net als Israël willen de VS al jarenlang voorkomen dat Iran de beschikking krijgt over kernwapens. Teheran had een Amerikaans voorstel in beraad toen de Israëlische vrijdagavond aanviel.
President Trump wil dat Iran alsnog akkoord gaat met het voorstel. ‘Iran moet een deal ondertekenen, voordat er niets meer over is [van het land]’, schreef hij gisteren op zijn socialemediaplatform Truth Social.
Afvaardigingen van de VS en Iran zouden morgen opnieuw met elkaar om de tafel gaan. Of dat doorgaat, is gezien de vijandigheden hoogst onzeker. ‘Je kunt niet beweren te onderhandelen en tegelijkertijd het zionistische regime toestaan Iraanse grondgebied aan te vallen’, wordt een woordvoerder van het Iraanse buitenlandministerie geciteerd door staatspersbureau Tasnim.
Jasper Daams
Opnieuw waarschuwt het Israëlische leger (IDF) de bevolking zaterdagochtend voor luchtaanvallen van Iran. De IDF roept opnieuw op dekking te zoeken in de schuilkelders.
‘In verschillende delen van het land zijn waarschuwingen afgegeven na raketlanceringen vanuit Iran richting Israëlisch grondgebied’, meldt het leger op X.
Getuigen melden aan persbureau Reuters dat in Tel Aviv en Jeruzalem explosies te horen zijn. In beide steden is het luchtalarm afgegaan. Volgens een verslaggever van het Franse persbureau AFP was er rook te zien boven de wolkenkrabbers in het centrum van Tel Aviv. Het is nog onduidelijk of dat het gevolg was van de Iraanse raketaanvallen of van de Israëlische verdedigingsacties.
De luchtafweer van de strijdkrachten is in werking om de door Iran afgevuurde raketten onschadelijk te maken, aldus het Israëlische leger.
De Israëlische strijdkrachten roepen mensen in Israël op de instructies van het Home Front Command strikt op te volgen. Deze speciale app wordt ingezet bij raketaanvallen en andere noodsituaties, zoals aardbevingen.
‘De verdediging is niet waterdicht en daarom moeten de instructies van het Home Front Command voortdurend worden opgevolgd’, bericht de IDF verder op X.
De Revolutionaire Garde van Iran meldde tientallen doelen in Israël te hebben aangevallen. (Reuters/ANP)
De Iraanse regering zal de aanvallen op Israël op voeren en tevens militaire bases in de regio aanvallen van landen die Israël proberen te beschermen. Dat zei een hoge Iraanse functionaris vrijdag tegen de Amerikaanse nieuwszender CNN.
‘Iran behoudt zich het recht voor onder internationaal recht om daadkrachtig te reageren op dit regime’, zei de Iraanse functionaris. ‘Elk land dat probeert het regime te verdedigen tegen de Iraanse operaties, zal op zijn beurt zien dat zijn regionale bases en posities nieuwe doelen worden’, aldus de functionaris.
Amerikaanse en Israëlische bronnen meldden vrijdag aan CNN dat het Amerikaanse leger heeft geholpen Iraanse raketten te onderscheppen die op Israël waren afgevuurd. Een Israëlische bron liet daarnaast weten dat ook andere landen in de regio de Israëlische luchtverdediging hebben gesteund. (ANP)
Op de internationale luchthaven Mehrabad in de Iraanse hoofdstad Teheran is brand uitgebroken. Dat meldt een verslaggever van het Franse persbureau AFP. Het Iraanse staatspersbureau Fars meldt dat het vliegveld is geraakt door twee ‘projectielen’, vermoedelijk afgevuurd door Israël. Het lokale persbureau ISNA deelde een video waarin grote rookwolken en explosies te zien zijn die opstijgen uit het gebied van de luchthaven in West-Teheran.
Ook het Iraanse persbureau Mehr meldde dat er op die plek een ‘explosie’ had plaatsgevonden, aldus de Israëlische krant The Times of Israel. (ANP)
Secretaris-generaal van de Verenigde Naties António Guterres heeft Israël en Iran vrijdag opgeroepen om een einde te maken aan hun escalerende conflict.
‘Een Israëlisch bombardement van Iraanse nucleaire locaties. Iraanse raketaanvallen op Tel Aviv. Genoeg escalatie. Tijd om te stoppen. Vrede en diplomatie moeten prevaleren’, postte Guterres op X na de aanvallen van Israël op Iran en de tegenaanval van Teheran. (ANP)
Een 60-jarige vrouw die vrijdagavond zwaargewond raakte bij de Iraanse raketaanvallen op Israël, is aan haar verwondingen bezweken. Dat melden Israëlische media.
Volgens Magen David Adom, het Israëlische equivalent van het Rode Kruis, zijn bij de aanvallen 33 mensen gewond geraakt. Een 65-jarige man is zwaargewond.
Iran heeft naar eigen zeggen vrijdag drie aanvalsgolven uitgevoerd en daarbij honderden raketten op Israël afgeschoten. De Israëlische legerwoordvoerder Effie Defrin sprak van minder dan 100 ballistische raketten in twee aanvalsgolven.
De meeste Iraanse raketten werden onderschept of schoten tekort, aldus Defrin. ‘Er is een beperkt aantal inslagen op gebouwen, waarvan sommige veroorzaakt werden door de onderschepping.’ Op verschillende plaatsen is ook brand uitgebroken.
Israël zei eerder op de dag meer dan tweehonderd doelen in Iran te hebben bestookt. Daarbij zijn volgens de Iraanse ambassadeur bij de Verenigde Naties Amir Iravani 78 mensen gedood en meer dan 320 mensen gewond geraakt. (Belga/Redactie)
Het Amerikaanse leger helpt Israël bij de verdediging tegen Iraanse raketaanvallen door ballistische raketten te onderscheppen. Dat melden CNN en de nieuwssite Axios vrijdag, onder verwijzing naar anonieme bronnen binnen de Amerikaanse en Israëlische regering.
Axios citeert een Israëlische en een hooggeplaatste Amerikaanse functionaris als bronnen. CNN zegt dat het de informatie van een Amerikaanse functionaris heeft gekregen. (ANP)
Het Israëlische leger (IDF) meldt dat de mensen de schuilkelders weer kunnen verlaten, na de eerdere oproep dekking te zoeken vanwege hernieuwe Iraanse luchtaanvallen.
De Israëlische krant Times of Israel schrijft dat in Tel Aviv meerdere inslagen zijn gemeld.
Hulpdiensten voeren zoek- en reddingsacties uit op een aantal locaties waar afgevuurde projectielen terecht zijn gekomen, aldus de IDF. (Redactie)
Iran voert een nieuwe serie luchtaanvallen uit op Israël. Dat meldt het Israëlische leger (IDF). Ook het Iraanse staatspersbureau Fars News maakt melding van de nieuwe Iraanse aanvallen op Israël.
In Tel Aviv, Jeruzalem en andere steden in het land klinkt het luchtalarm. In Jeruzalem worden ook explosies gehoord, meldt persbureau Reuters.
Het IDF heeft de Israëlische bevolking opgeroepen weer bescherming te zoeken in de schuilkelders. (Redactie)
Twitter bericht wordt geladen...
Het reisadvies voor Israël is aangepast naar rood, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken. Reden zijn de aanvallen over en weer tussen Israël en Iran.
'De veiligheidssituatie in Israël is onvoorspelbaar en gevaarlijk', schrijft het ministerie. In het hele land is een verhoogde kans op raketaanvallen. Een rood reisadvies betekent dat mensen niet naar Israël moeten reizen omdat het er te gevaarlijk is.
In januari wijzigde het reisadvies voor Israël nog van rood voor het hele land naar oranje voor grote delen. Oranje wil zeggen dat het ministerie adviseert alleen noodzakelijke reizen door te laten gaan. (ANP)
Bij de Israëlische aanvallen op Iran zijn 78 mensen omgekomen, onder wie hoge militaire commandanten. Meer dan 320 personen raakten gewond. Dit heeft de Iraanse ambassadeur bij de Verenigde Naties vrijdag gezegd.
'De overgrote meerderheid van hen zijn burgers, vrouwen en kinderen', zei ambassadeur Amir Iravani in de VN-Veiligheidsraad.
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties overlegt over de Israëlische aanvallen op Iran. De raad is bijeengekomen op verzoek van Iran. (ANP)
Volgens het Iraanse staatspersbureau IRNA zijn in de hoofdstad Teheran de luchtafweersystemen geativeerd om nieuwe Israëlische aanvallen af te weren. De Britse omroep BBC meldt explosies in Teheran.
Bij de reeks Iraanse raketaanvallen op Israël zijn zeker veertig mensen gewond geraakt, meldt de Israëlische krant Haaretz. Twee gewonden zijn er slecht aan toe. Meer dan dertig slachtoffers zijn opgenomen in ziekenhuizen in Tel Aviv en andere steden in het midden van Israël.
Volgens het Israëlische leger is het merendeel van de Iraanse raketten onderschept door de Israëlische luchtverdediging, maar zijn vijf tot zeven raketten ingeslagen op Israëlisch grondgebied. Haaretz schrijft dat de Israëlische politie bezig is een getroffen gebouw in Tel Aviv te evacueren vanwege instortingsgevaar.
Daan de Vries
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft aangekondigd dat de aanvallen op Iran niet afgelopen zijn. ‘Er komt nog meer aan’, zei Netanyahu vrijdagavond in een videoboodschap. ‘Het regime weet niet door wat het is geraakt, en door wat het geraakt gaat worden.’
Netanyahu herhaalde dat de aanvallen bedoeld zijn om een einde te maken aan ‘de nucleaire dreiging’ en de dreiging van ballistische raketten uit Iran. Hij richtte zich in het Engels tot de Iraanse bevolking en riep die op om zich te verzetten tegen de Iraanse autoriteiten. ‘Wij maken ook het pad vrij voor u om uw vrijheid te krijgen.’
Tom Vennink
Een verrijkingsfaciliteit voor uranium in het Iraanse Natanz is vernietigd door Israëlische luchtaanvallen. Dat heeft Rafael Mariano Grossi, de directeur van het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA), vrijdag meegedeeld tijdens een zitting van de VN-Veiligheidsraad.
Grossi stelde dat het gaat om een bovengrondse faciliteit waar Iran uranium verrijkte. Ook vernietigd is elektrische infrastructuur, waaronder een gebouw voor stroomvoorziening, stroomkabels en noodgeneratoren.
Volgens Grossi is er geen indicatie dat ondergrondse delen van het complex in Natanz ook zijn beschadigd. Wel stelde hij dat stroomuitval mogelijk schade heeft aangericht in de ondergrondse centrifuges.
Van een verhoogd stralingsniveau buiten de faciliteit in Natanz is geen sprake, meldde Grossi. De bevolking loopt volgens hem geen gevaar. Wel is er ‘beheersbare’ chemische en radiologische vervuiling in de faciliteiten, aldus de IAEA-directeur.
Tom Vennink
Het Israëlische leger geeft de bevolking toestemming om hun schuilplaatsen te verlaten. Wel roept het leger burgers op om in de buurt van schuilkelders te blijven, mocht Iran later vanavond opnieuw raketten op Israël afvuren. Naar eigen zeggen heeft Iran de afgelopen anderhalf uur drie salvo’s raketten afgevuurd, gericht op tientallen doelwitten in Israël.
Volgens Israël heeft Iran daarbij zo’n honderdvijftig raketten ingezet. Het Amerikaanse leger heeft Israël geholpen bij het onderscheppen van Iraanse raketten. Bij eerdere Iraanse aanvallen zetten de Amerikanen ook gevechtsvliegtuigen in om de Israëlische luchtverdediging te ondersteunen.
Daan de Vries
In Jeruzalem waren zojuist meerdere explosies te horen, zeggen ooggetuigen tegen persbureau Reuters. Eerder klonk een reeks ontploffingen in de lucht boven Tel Aviv, nadat Iran bekend had gemaakt dat het ‘honderden’ raketten op Israël had afgevuurd.
De explosies kunnen veroorzaakt zijn door raketinslagen of door onderscheppingen van de Israëlische luchtverdediging. De Israëlische hulpdiensten melden dat er vijf mensen gewond zijn geraakt door de Iraanse aanvallen. Op beelden uit Tel Aviv is te zien dat er een gebouw in de stad is beschadigd.
De Israëlische autoriteiten hebben burgers opgeroepen om schuilplekken op te zoeken en daar tot nader order te blijven. Iran spreekt van een vergeldingsactie voor de grootschalige Israëlische luchtaanvallen op Iran. Volgens de Iraanse Revolutionaire Garde is de tegenaanval gericht op ‘tientallen doelwitten’ in Israël.
Daan de Vries
Iran heeft naar eigen zeggen twee Israëlische gevechtsjagers neergeschoten. Dat meldt het Franse persbureau AFP op basis van het Iraanse staatspersbureau. Iran stelt een vrouwelijke piloot van een van de twee gevechtsjagers gevangen te hebben genomen.
Er is geen onafhankelijke bevestiging van het bericht. Een woordvoerder van het Israëlische leger ontkent het Iraanse bericht. De Iraanse Revolutionaire Garde zegt tientallen doelen in Israël te bestoken in reactie op de grootschalige Israëlische luchtaanvallen op Iran.
Tom Vennink
Iran heeft een tweede salvo raketten afgevuurd richting Israël, melden zowel Iraanse staatsmedia als het Israëlische leger. Volgens Israël gaat het om ‘tientallen’ raketten. De Iraanse aanvallen, volgens Iran een vergeldingsactie voor de grootschalige Israëlische aanvallen op het Iraanse nucleaire programma, begonnen even na 20.00 uur vanavond (Nederlandse tijd).
Daan de Vries
Het Israëlische leger meldt dat Iran raketten heeft gelanceerd. Israël roept burgers op om tot nader order een veilige plaats op te zoeken. Op verschillende plaatsen in Israël gaat het luchtalarm af, schrijven Israëlische media.
Volgens persbureau Reuters stelt het Iraanse staatsmedium Irna dat ‘het Iraanse antwoord’ op de Israëlische luchtaanvallen is begonnen. Iran zou ‘honderden’ raketten hebben afgevuurd. Het is nog onduidelijk wat het doelwit is van de Iraanse vergeldingsactie. Op beelden van de lucht boven Tel Aviv is te zien dat de Israëlische luchtverdediging actief is.
Daan de Vries
De aanvallen van Israël zijn op zichzelf niet voldoende om het Iraanse kernprogramma te stoppen. Dat zei de Israëlische veiligheidsadviseur Tzachi Hanegbi tijdens een interview met de Israëlische zender Channel 12.
‘Het is onmogelijk om het nucleaire programma met enkel geweld te vernietigen. Het doel is om de Iraniërs te laten inzien dat ze het nucleaire programma moeten stopzetten’, aldus Hanegbi. Hij gaf geen toelichting over wat voor extra maatregelen Israël hiertoe zou moeten treffen.
Volgens Hanegbi richt Israël de aanvallen niet op het politieke leiderschap van Iran. Zo zou er geen plan zijn om ayatollah Ali Khamenei te doden. Tijdens de luchtaanvallen van vandaag doodde Israël wel meerdere atoomwetenschappers en belangrijke militaire leiders van Iran.
Frank Rensen
Israël voert opnieuw luchtaanvallen uit op Iran, melden Iraanse staatsmedia. Er zouden explosies zijn gehoord ten westen van de Iraanse hoofdstad Teheran. Ook in Teheran zelf waren ontploffingen te horen, zeggen ooggetuigen tegen persbureau AP. In de buurt van Fordow, waar een Iraanse verrijkingsfaciliteit staat, heeft Iran naar eigen zeggen een Israëlische drone neergehaald.
Het Israëlische leger heeft bevestigd dat het vanavond een nieuwe reeks luchtaanvallen uitvoert. Volgens Israël zijn de aanvallen gericht op lanceerinstallaties voor raketten en drones.
Daan de Vries
Het dodental door Israëlische luchtaanvallen op het noorden van Iran is gestegen van 8 naar 18. Dat meldt het Iraanse staatspersbureau Irna, op basis van cijfers van regionale autoriteiten. 35 mensen raakten gewond.
Volgens het persbureau viel Israël elf verschillende locaties in de provincie Oost-Azerbeidzjan aan. Het vliegveld en de nucleaire faciliteit in de stad Tabriz waren doelwitten. Israël voerde de grootschalige aanvallen van vandaag naar eigen zeggen uit op nucleaire faciliteiten om te voorkomen dat Iran atoombommen kan bouwen.
De Iraanse overheid heeft nog geen officiële slachtofferaantallen bekendgemaakt. Wel meldden verschillende plaatselijke nieuwsmedia dat er ten minste zeventig mensen in de regio rond de hoofdstad Teheran werden gedood door de Israëlische luchtaanvallen. Meer dan driehonderd mensen zouden bovendien gewond zijn geraakt.
Frank Rensen
Het Israëlische leger zette ook Amerikaanse wapens in bij de grootschalige luchtaanvallen op Iran, zei de Amerikaanse president Donald Trump zojuist tegen nieuwssite Axios. Trump heeft niet gezegd om wat voor materieel het ging. Eerder maakte Israël al bekend dat het de Amerikaanse regering vooraf op de hoogte had gebracht van de plannen om Iran aan te vallen.
Iran houdt de Verenigde Staten, de belangrijkste bondgenoot van Israël, mede verantwoordelijk voor de Israëlische luchtaanvallen. Verschillende Iraanse functionarissen hebben vandaag expliciet gedreigd met vergeldingsacties tegen de VS. Toch zegt Trump nog altijd te geloven in een deal met Iran over het kernprogramma. ‘Ik gaf Iran 60 dagen [om een deal te sluiten, red.], vandaag is dag 61,’ aldus Trump in het interview met Axios. ‘Misschien dat het nu wel zal gebeuren.’
De afgelopen dagen voerden Iran en de VS nog onderhandelingen over het Iraanse nucleaire programma. Door de Israëlische luchtaanvallen heeft Iran die gesprekken voorlopig stilgelegd.
Daan de Vries
In Teheran zijn mensen vandaag de straat opgegaan om te demonstreren tegen Israël. De grootschalige luchtaanvallen van Israël wakkerden ook in andere landen woede tegen Israël aan: ook in Jemen en Pakistan werden protesten georganiseerd.
Frank Rensen
Op verzoek van Iran heeft het Internationaal Atoomenergieagentschap van de Verenigde Naties een buitengewone vergadering ingelast over de Israëlisch aanvallen. Die zal maandag in Wenen plaatsvinden, melden diplomaten aan het Franse persbureau AFP.
De aanvallen van Israël van vandaag waren met name gericht op nucleaire faciliteiten. De centraal gelegen installatie in Natanz, bijvoorbeeld, werd meerdere keren getroffen door Israël. Het land voert de aanvallen naar eigen zeggen uit om te voorkomen dat Iran atoomwapens kan ontwikkelen.
Het aanvallen van nucleaire installaties is volgens de VN-atoomwaakhond niet toegestaan onder internationaal recht. De directeur-generaal van het agentschap, Rafael Grossi, noemde de aanvallen ‘zeer verontrustend’, en benadrukte dat nucleaire sites ‘nooit aangevallen mogen worden’.
Frank Rensen
Binnen de nucleaire atoomfaciliteit van Natanz heeft de Iraanse autoriteit voor nucleaire energie chemische of radioactieve besmetting aangetroffen. Dat vertelt Mohammad Islami, het hoofd van de organisatie, aan Al Jazeera. De aard van de besmetting is nog onduidelijk, maar het lijkt beperkt tot het complex van de faciliteit.
Het is het gevolg van de Israëlische luchtaanvallen op militaire en nucleaire installaties in Iran. ‘Voor zover we weten is de schade beperkt’, vertelt Islami. Er zouden geen slachtoffers zijn gevallen door de aanval. Er is volgens Islami geen reden voor zorg, maar de faciliteit moet wel schoongemaakt worden.
Frank Rensen
Acht Iraniërs zijn gedood door een Israëlische luchtaanval in het noordwesten van Iran. Dat meldt Majid Farshi, de regionale gouverneur, aan persbureau Isna. De aanval was gericht op de stad Tabriz, die eerder vandaag al werd getroffen door Israëlische aanvallen. Twaalf mensen raakten gewond.
Iraanse staatsmedia verspreiden bovendien beelden van grote rookpluimen boven het vliegveld van Tabriz. De Volkskrant kon deze beelden niet verifiëren. Na de eerste golf Israëlische aanvallen meldden Iraanse autoriteiten vanmiddag nieuwe bombardementen op onder meer Tabriz, waar een nucleaire faciliteit staat. Het vliegveld was volgens Isna ook een doelwit van die nieuwe golf aanvallen.
De Iraanse autoriteiten hebben nog geen verklaring afgelegd over het aantal slachtoffers en gewonden van de Israëlische aanvallen van vandaag. Wel meldden verschillende Iraanse persbureaus vanmiddag dat er al zeker zeventig mensen zouden zijn gedood door Israël.
Frank Rensen
In het noorden van Israël is het luchtalarm afgegaan wegens een drone-aanval van Iran. Volgens het Israëlische leger zou Iran zo'n honderd drones hebben afgevuurd, waarvan één het luchtalarm deed afgaan. De drone werd onderschept door het Israëlische luchtafweersysteem.
Iran ontkent de Israëlische berichten dat het drones zou hebben gelanceerd naar Israël. Dat vertelt een anonieme veiligheidsbron aan het Iraanse persbureau Fars. Iran heeft meermaals beloofd om de Israëlische luchtaanvallen van vandaag te vergelden, maar volgens de veiligheidsbron zal dat pas gebeuren ‘in de nabije toekomst’.
Frank Rensen
Volgens Rusland is de Israëlische aanval op Iran ‘illegaal en ongeprovoceerd’. Dat meldt Dmitri Peskov, woordvoerder van het Kremlin, tegen Russische staatsmedia. Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken verwijt het Westen bovendien met steun aan Israël ‘anti-Iraanse hysterie’ op te wekken.
Rusland levert als bondgenoot van Iran onder meer wapens aan het land. Het Westen heeft sancties opgelegd aan beide landen, wat Rusland en Iran afhankelijker maakt van onderlinge handel. Iran is ook een belangrijke leverancier van drones aan het Russische leger, die worden ingezet in Oekraïne.
‘De internationale gemeenschap kan het zich niet veroorloven om onverschillig te blijven tegenover zulke wreedheden, die de vrede vernietigen en de internationale veiligheid schaden’, aldus het ministerie van Buitenlandse Zaken.
Frank Rensen
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties komt deze vrijdag bijeen vanwege de grootschalig Israëlische luchtaanvallen op Iran. Dat melden diplomaten aan persbureau Reuters.
Eerder vandaag verzocht Iran de Veiligheidsraad per brief zo spoedig mogelijk bijeen te komen. In die brief beloofde Iran de Israëlische aanval ‘op een beslissende, evenredige en afschrikkende manier’ te zullen beantwoorden.
Het tijdstip waarop de Veiligheidsraad vandaag bijeen zal komen, is nog niet bekend.
Frank Rensen
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zal naar verwachting vandaag bellen met de Amerikaanse president Donald Trump en zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin. Dat meldt een woordvoerder van Netanyahu.
Eerder vandaag sprak Netanyahu volgens de woordvoerder al met de leiders van Duitsland, Frankrijk en India. Zowel de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en Trump werden door Israël van te voren ingelicht over de aanval op Iran. ‘Beide leiders toonden begrip voor het Israëlische recht om zichzelf te verdedigen tegen de dreiging van vernietiging door Iran’, meldt de woordvoerder.
Frank Rensen
De Franse president Emmanuel Macron vindt dat Israël het recht heeft zichzelf te verdedigen tegen de dreiging van een Iraans nucleair programma. Dat schrijft Macron op X. ‘Frankrijk heeft het Iraanse nucleaire programma herhaaldelijk veroordeeld.’ Hij roept ‘alle betrokkenen’ op tot terughoudendheid om de situatie te de-escaleren.
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan neemt op X het tegenovergestelde standpunt in: ‘Vanmorgen heeft Israël zijn strategie om onze regio te verdrinken in bloed tot een gevaarlijk niveau gebracht.’ De aanvallen van Israël op Iran zijn volgens Erdogan ‘regelrechte provocaties’ in strijd met het internationale recht.
Frank Rensen
Israël heeft opdracht gegeven tot de tijdelijke sluiting van het grootste gasveld van het land. Dat meldt het Israëlische ministerie van Energie. Het gaat om het aardgasveld Leviathan, gelegen in de Middellandse Zee. Het is een veiligheidsmaatregel, genomen uit vrees voor een Iraanse vergeldingsaanval.
Het Amerikaanse energieconcern Chevron is de beheerder van het Leviathanveld. Het veld voorziet niet alleen Israël van gas: ook buurlanden Egypte en Jordanië gebruiken het gas. Door de sluiting komen gasleveringen aan Egypte naar verwachting in het geding, juist nu dat land meer energie nodig heeft voor voldoende koeling tijdens de zomerhitte.
Het is niet direct duidelijk of Chevron het Israëlische sluitingsverzoek heeft ingewilligd. Een woordvoerder van het bedrijf verwees journalisten van nieuwssite Bloomberg voor vragen naar de Israëlische regering.
Frank Rensen
Volgens de Iraanse staatsomroep heeft Israël nieuwe luchtaanvallen uitgevoerd in het noordwesten van het land. De omroep meldt explosies in de provincie Oost-Azerbeidzjan, waar eerder op de ochtend ook tien doelen zouden zijn bestookt. Volgens staatspersbureau Tasnim zijn er drie doden gevallen.
Israël voert de aanvallen naar eigen zeggen uit om te voorkomen dat Iran nucleaire wapens kan maken. De nieuwe aanvallen waren gericht op de atoominstallatie in Natanz en de buurt van de stad Tabriz. Ook daar staat een nucleaire faciliteit. Volgens Iraanse media is ook de stad Shiraz geraakt.
Frank Rensen
Bij de aanval van Israël zijn zeker twintig hooggeplaatste Iraanse legerfunctionarissen gedood, meldt persbureau Reuters op basis van twee anonieme bronnen. Naast het hoofd van de Revolutionaire Garde, Hossein Salami, is ook de topman van de lucht- en ruimtevaarttak omgebracht. Iran heeft de dood van Amir Ali Hajizadeh bevestigd.
Als hoofd van de luchtmacht van de Revolutionaire Garde was Hajizadeh verantwoordelijk voor het Iraanse raketprogramma. De Israëlische defensieminister Israel Katz meldt dat het grootste deel van de top van de luchtdivisie en ruimtevaartdivisie is gedood. De mannen zouden zich tijdens de aanval hebben opgehouden in een ondergronds commandocentrum.
Iran heeft een deel van de topmilitairen alweer vervangen. Het land meldt dat zowel de Revolutionaire Garde als het leger een nieuwe bevelhebber heeft. Mohammad Pakpour is gepromoveerd tot hoofd van de Garde. Abdolrahim Mousavi is benoemd tot stafchef van de Iraanse strijdkrachten, bestaande uit de Revolutionaire Garde en het leger. Van die laatste afdeling blijft hij opperbevelhebber.
Jasper Daams
Dilan Yesilgöz, de leider van de VVD, vindt de grootschalige Israëlische luchtaanval op Iran ‘een begrijpelijke actie’. Dat schrijft ze op X. ‘[Het] Iraanse regime is een groot gevaar voor Israël, de regio en de rest van de wereld.’ Ze uit met name haar zorgen over de mogelijke gevolgen voor Nederland: ‘Een breed regionaal conflict zou ook directe gevolgen hebben voor onze veiligheid.’
In haar reactie veroordeelt Yesilgöz de aanvallen van Israël niet, terwijl haar partijgenoot en demissionair defensieminister Ruben Brekelmans daar wel naar neigt. ‘Wij betreuren dat Israël nu tot deze stap is overgegaan’, zei Brekelmans vanochtend bij de ministerraad.
Frank Rensen
Hezbollah zal zich niet op eigen initiatief bemoeien met het conflict tussen Israël en Iran. Dat meldt een functionaris van de door Iran gesteunde Libanese militante groepering aan persbureau Reuters.
‘Hezbollah zal de aanvallen van Israël niet zelfstandig vergelden’, aldus de functionaris. Wel uitte Hezbollah in een verklaring solidariteit met Iran, waarbij de groepering de aanvallen van Israël veroordeelde.
Israël en Hezbollah waren vorig jaar verwikkeld in een eigen conflict. In november tekenden de twee partijen een staakt-het-vuren. Toch is Israël luchtaanvallen blijven uitvoeren in het zuiden van Libanon. Gisteren meldden de Libanese autoriteiten dat er één persoon was gedood tijdens zo'n aanval.
Frank Rensen
De Amerikaanse president Donald Trump blijft Iran oproepen om een deal te sluiten over het kernprogramma. ‘Iran moet een deal ondertekenen, voordat er niets meer over is [van het land]’, schrijft Trump op zijn socialemediakanaal Truth Social.
Trump voert de druk op Iran aanzienlijk op door steun te betuigen aan Israël. ‘De Verenigde Staten maken het dodelijkste militaire materieel ter wereld en Israël heeft er een hoop van’, aldus Trump. ‘En er komt nog veel meer aan.’
Trump gaf de Iraniërs naar eigen zeggen ‘kans op kans’ om een deal te ondertekenen. De Iraniërs onderhandelden ‘dapper’, maar ‘ze wisten niet wat hen te wachten stond. Nu zijn ze allemaal DOOD’.
Frank Rensen
Israël heeft zijn grootschalige luchtaanval op verschillende militaire doelen in Iran operatie ‘Rijzende Leeuw’ genoemd. Daarmee verwijst het land naar een Bijbeltekst waarin de leeuw symbool staat voor de ontwikkeling van de joodse natie.
Donderdag stopte premier Benjamin Netanyahu een papiertje in een gleuf van de Klaagmuur van Jeruzalem met de tekst: ‘Het volk zal opstaan als een leeuw’, aldus de Israëlische regering.
De tekst komt voor in het Oude Testament. Verder is de leeuw een oud joods symbool van moed dat wordt gebruikt om kracht en rechtvaardigheid uit te stralen. De leeuw staat op het embleem van de stad Jeruzalem.
Hoewel Israël er zelf niet naar verwijst, houdt de naam mogelijk verband met de oude vlag van Iran, van voor de Iraanse Revolutie van 1979. Op die vlag staat een leeuw afgebeeld die een zwaard vasthoudt, met daarachter een zon. Onder het regime van de sjah waren Israël en Iran bondgenoten. Nu zijn het aartsvijanden.
Yassin Boutayeb
Iran beschouwt de Israëlische aanvallen van vanochtend als een oorlogsverklaring. Dat schrijft de Iraanse buitenlandminister Abbas Araghchi in een brief aan de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Hij roept het hoogste VN-orgaan voor vrede en veiligheid op in te grijpen.
De Iraanse president Masoud Pezeshkian geeft binnenkort een toespraak aan het Iraanse volk, schrijft hij op X. Hij noemt de Israëlische operatie van vanochtend een ‘criminele actie’ en schrijft de regering bijeen te hebben geroepen voor speciaal overleg. Hij sluit zijn bericht af met de boodschap dat Israël ‘spijt zal krijgen’ van de grootschalige luchtaanval van vanochtend.
Jasper Daams
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft Friedrich Merz voorafgaand aan de aanval op Iran telefonisch op de hoogte gesteld. Dat zegt de Duitse bondskanselier in een verklaring, na eerdere berichtgeving van het tijdschrift Der Spiegel.
Merz toonde zich vorige maand nog zeldzaam kritisch over het optreden van het Israëlische leger. Nu schaart hij zich na de Israëlische aanval op Iran achter de Duitse bondgenoot. Israël heeft ‘het recht om zichzelf te verdedigen’, aldus Merz. ‘De Duitse regering heeft jarenlang herhaaldelijk zijn zorgen geuit over het geavanceerde kernwapenprogramma van Iran.’
De Duitse bondskanselier heeft beide partijen opgeroepen om ‘elke nieuwe escalatie’ te voorkomen. Ook heeft hij het Duitse veiligheidskabinet bijeen geroepen en zegt hij in nauw contact te staan met bondgenoten als Frankrijk, de VS en het VK.
Jasper Daams
De Israëlische luchtvaartmaatschappijen El Al, Israir en Arkia halen hun vliegtuigen weg uit Israël. Enkele uren na de Israëlische aanval op Iran melden de vliegmaatschappijen dat de toestellen zonder passagiers zijn vertrokken. Waarheen is niet direct duidelijk.
De internationale luchthaven Ben-Gurion is tot nader order gesloten. Vluchtgegevens van Flightradar 24 tonen aan dat meerdere vliegtuigen vanochtend zijn vertrokken vanaf het vliegveld in Tel Aviv, waaronder het Israëlische regeringstoestel ‘Vleugels van Zion’. Het is niet bekend waar het toestel naartoe gaat; op moment van schrijven bevindt het zich boven Griekse wateren.
Op de kaart van Flightradar 24 is te zien hoe het luchtruim boven Iran, Irak, Syrië en Jordanië leeg is. Gegevens van die website tonen aan dat vlak voor de aanval tientallen commerciële toestellen boven die landen vlogen. Na de Israëlische aanval leidden verschillende vliegmaatschappijen de vluchten om.
Jasper Daams
Israël noemt de bombardementen van vannacht op aartsvijand Iran een ‘preventieve aanval’. Iran zou bijna in staat zijn kernwapens te maken. Dat is de grootste nachtmerrie van Israël, al heeft het land ook andere redenen om aan te vallen.
Lees hier het volledige artikel.
Rafael Grossi, directeur-generaal van het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA), zegt klaar te zijn om naar Iran te reizen om de situatie in kaart te brengen rondom een belangrijke atoominstallatie in Natanz. De installatie voor uraniumverrijking werd vandaag getroffen door de Israëlische luchtaanval.
Volgens Grossi is er geen sprake van verhoogde stralingsniveaus in Natanz. De Argentijn specificeerde niet welk deel van de installatie werd getroffen, of hoe groot de schade op de locatie is. De installatie bestaat uit een grote ondergrondse uraniumverrijkingsfabriek en een kleinere fabriek waar proeven worden uitgevoerd. Grossi zei dat twee andere belangrijke verrijkingsinstallaties, in Esfahan en Fordow, niet zijn geraakt.
De topman van de atoomwaakhond van de VN riep Israël en Iran op tot de-escalatie. ‘Ik herhaal dat elke militaire actie die de veiligheid en beveiliging van nucleaire faciliteiten in gevaar brengt ernstige gevolgen kan hebben voor de bevolking van Iran, de regio en daarbuiten.’
Jasper Daams
Bij de Israëlische aanval op Iran is in ieder geval de 65-jarige majoor-generaal Hossein Salami gedood. Een harde klap voor de Iraanse strijdkrachten: als leider van de Revolutionaire Garde was Salami een van de machtigste mannen van Iran.
Lees hier het volledige profiel van de gedode leider van de Iraanse Revolutionaire Garde.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant