Vlak voor de avondklok ingaat in Los Angeles lopen de straten nog vol met demonstranten. Die zijn niet alleen woedend over de razzia’s van de immigratiedienst, maar ook over de militairen die Donald Trump heeft gestuurd. ‘Ze zijn hier alleen maar om te intimideren.’
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Hij doet verslag vanuit Los Angeles.
Met een zwiep zet Jennifer Coloma (31) haar zoontje op het dak van haar auto. Coloma kwam net stapvoets aanrijden, dwars door de kolkende mensenmassa, om de 4-jarige Diego iets te laten zien: de militairen in camouflagepakken die dinsdag staan opgesteld in de binnenstad van Los Angeles. Het zijn leden van de Nationale Garde, militairen die president Donald Trump afstuurde op de stad.
‘Kijk, Diego!’, zegt Coloma, en wijst. ‘Mijn zoon moet weten in welk land hij opgroeit. Ik wíl dat hij dit ziet.’
Boven hun hoofden zwermen politiehelikopters, een doffe roffel kaatst tussen de hoogbouw van de binnenstad. Politiesirenes loeien in de verte. De militairen staan met helmen en doorzichtige schilden in positie, maar bewegen niet.
Over tien minuten moet iedereen weg zijn, klinkt een waarschuwing. Het bestuur van LA heeft een avondklok afgekondigd. Iedereen die blijft, wordt gearresteerd. Maar terwijl de zon langzaam ondergaat, lopen de straten juist voller. ‘Schaam je!’ scanderen demonstranten naar de militairen. ‘Fuck you, fascists!’ Diego verbergt zijn gezicht in de nek van zijn moeder.
De demonstraties tegen het immigratiebeleid van Donald Trump, die dinsdag in Los Angeles hun vijfde dag ingingen, veranderen langzaamaan van karakter. Ja, inwoners protesteren nog altijd tegen de behandeling van hun ongedocumenteerde stadsgenoten. Die worden tijdens razzia’s door heel de stad aangehouden – in restaurants, winkels, parkeerplaatsen – en vervolgens uitgezet. Maar de woede van de duizenden demonstranten richt zich dinsdag vooral ook tegen het optreden van de autoriteiten tegen hén.
Dit weekend besloot Trump om militairen naar LA te sturen, waaronder vierduizend troepen van de Nationale Garde en enkele honderden mariniers. Die moeten daar de orde helpen bewaken. Een uitzonderlijk besluit. De Democratische burgemeester Karen Bass en Gavin Newsom, gouverneur van Californië, beschuldigen de president van het doelbewust opstoken van de spanning.
‘Een schaamteloos misbruik van macht’, fulmineert Newsom dinsdagavond tijdens een toespraak op televisie, vlak voordat de avondklok in Los Angeles moet ingaan. ‘Illegaal en zonder enige grond.’
Jennifer Coloma schreeuwt niet mee met de demonstranten. Kalm rolt ze een grote Amerikaanse vlag uit, die ze drapeert over haar auto. ‘Ik ben zelf veteraan’, zegt Coloma, en werpt een strenge blik op de bewegingloze militairen. ‘Ik was infanterie. Het is niet de schuld van deze militairen dat ze hier nu zijn, maar die van Trump. Alhoewel... Als dit van mij gevraagd werd, had ik ontslag genomen. Een illegaal bevel dien je te negeren.’
Nog altijd noemt het bestuur van Californië de aanwezigheid van de militairen onnodig. De staat spande een rechtszaak aan tegen de federale regering om hun aftocht af te dwingen, al lijkt die weinig kansrijk.
Op dinsdagmiddag, tijdens een toespraak voor militairen in North Carolina, verklaart Trump dat hij Los Angeles ‘aan het bevrijden’ is. Even later zet hij de stad weg als ‘een vuilnisbelt’.
‘Die militairen zijn de enige reden dat ik hier vandaag ben’, zegt demonstrant Jacob (22), die zichzelf beschrijft als een gematigde Republikein. ‘Deze president overschrijdt alle grenzen. Het leger heeft hier niets te zoeken!’
Jacob draagt een stalen emmer met zich mee, vol klotsende vloeistof, bedoeld om straks traangasgranaten in te neutraliseren. Het recept – water, afwasmiddel, bakpoeder – heeft hij van onlineforum Reddit. Hij heeft een hittebestendige handschoen gekocht zodat hij de granaten in de emmer kan stoppen. ‘Ik ben er klaar voor, wat er vanavond ook gebeurt!’
Met de arrestaties van ongedocumenteerde migranten probeert Trump hardvochtig zijn grootste campagnebelofte te volbrengen. Hij bezwoer als president de grootste uitzettingscampagne te voeren uit de Amerikaanse geschiedenis.
Maar zulke hoge aantallen haalt zijn regering de afgelopen maanden bij lange na niet, in weerwil van alle publiciteit. Het aantal illegale overstekers aan de zuidgrens – waar doorgaans de meeste migranten worden aangehouden – is sinds Trumps aantreden gekelderd. Zijn harde beleid heeft een afschrikwekkende werking. Waarom een poging wagen, als je toch niet kunt blijven?
De gerichte opsporing van langdurig ongedocumenteerde inwoners blijkt echter vooral een duur, arbeidsintensief en tijdrovend proces. Daarom heeft Trump het roer omgegooid.
Eind mei, tijdens een verhit overleg met de top van immigratiepolitiedienst ICE, heeft diens adviseur Stephen Miller de dienst opgedragen om winkels en restaurants binnen te vallen, om daar dan maar op zoek te gaan naar ongedocumenteerden. Zonder opsporingsbevel, willekeurig. Of liever: op basis van uiterlijk.
‘Het leven van duizenden mensen in LA is veranderd in een hel’, zegt de Mexicaans-Amerikaanse demonstrant Sandra Medina (25). Gespannen klemt ze haar tongpiercing tussen haar tanden. ‘Ikzelf heb gelukkig een Amerikaans paspoort. En ik zie er superwit uit. Maar ik demonstreer hier voor mijn familieleden die hun huis niet meer uit durven.’
Medina vertelt over haar oma, Silvia, wel ongedocumenteerd. ‘Zij woont hier al sinds haar fucking 12de. Vandaag had ze een doktersafspraak, voor haar gehoor, maar daar durfde ze niet naartoe. Wat als ze uit de bus gesleurd zou worden? Dat soort dingen gebeuren hier nu!’
De gevolgen van Trumps uitzettingsbeleid zijn voor grote groepen Amerikanen in één klap zichtbaar geworden. En dat leidt niet alleen tot protest in Los Angeles, waar bijna de helft van de inwoners van Latijns-Amerikaanse wortels heeft en inmiddels meer dan 220 demonstranten zijn gearresteerd.
Demonstraties, en daaropvolgende confrontaties, vonden ook plaats in progressieve steden als San Francisco, New York, Atlanta en Chicago. In de conservatieve staat Texas bezwoer gouverneur Greg Abbott dinsdagnacht de Nationale Garde te zullen inzetten tegen protesten daar.
De zon gaat eindelijk onder. De avondklok gaat in. Binnen enkele minuten verduistert ook de sfeer op straat. ‘Achteruit!’, brullen agenten door megafoons. ‘Wegwezen of we schieten!’ Met gerichte geweren, geladen met non-fatale ammunitie, naderen ze de demonstranten. Een ondoordringbare kolonne. Af en toe klinkt een knal. De massa laat zich rap verjagen.
Intussen kijkt de Nationale Garde nog altijd bewegingsloos toe. Deze militairen hebben vooralsnog niet de bevoegdheid om burgers te arresteren, zoals de politie. Hun bijdrage blijft dinsdagnacht onduidelijk.
‘Zie je!’, zegt Jennifer Coloma. ‘Ze zijn hier puur om te intimideren, dat is wat Trump wil. Niets anders!’
Razendsnel plaatst ze Diego achter in de auto, dochter Kimberly (12) op de bijrijdersstoel, en zet het op een rijden. Coloma is net gevlogen als de agenten de achterblijvers hebben ingesloten. De tiewraps halen ze al tevoorschijn. Wie nu niet weg is, wordt gearresteerd.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant