De Indonesische overheid heeft, na veel verontwaardiging op internet, alle mijnbouwlicenties ingetrokken in het natuurgebied Raja Ampat. De exploitatie van een grote nikkelmijn daar net buiten, mag echter doorgaan.
is correspondent Zuidoost-Azië van de Volkskrant. Hij woont in Indonesië.
In Indonesië is ophef ontstaan over de gevolgen van een nikkelmijn voor de befaamde koraalriffen van Raja Ampat. Die eilandengroep in het oosten van het land – fotogenieke karsteilandjes omringd door kraakhelder water waarin driekwart van alle koraalsoorten leeft – is van mondiaal belang voor natuurbehoud en voor het toerisme in Indonesië. Nadat de Indonesische afdeling van Greenpeace vorige week dronebeelden op Instagram had gezet van de natuurschade door een nikkelmijn op het eiland Gag, ging de bijbehorende campagne #saverajaampat viraal.
Een bericht gedeeld door Greenpeace Indonesia (@greenpeaceid)
Op een persconferentie in Jakarta maakte de Indonesische regering dinsdag bekend dat de mijnvergunning van vier partijen in Raja Ampat zijn ingetrokken. De beoogde mijnlocaties waren nog niet in bedrijf, maar bevinden zich binnen de grenzen van het door Unesco in 2023 uitgeroepen Global Geopark (dat geologisch en cultureel van wereldbelang is).
De open mijn die wordt uitgebaat door een staatsbedrijf op het eiland Gag, op 5 kilometer van het maritieme natuurpark, mag wel doorgaan. Minister Bahlil Lahadalia van Energie en Natuurlijke Hulpbronnen meldde een bliksembezoek per helikopter te hebben afgelegd en geen overtredingen van de milieuregels te hebben waargenomen.
‘Er was de laatste dagen op sociale media veel fake news in omloop’, mopperde de minister, die AI-gegenereerde foto’s liet zien van mijnbouw op een tropisch strand en van graafmachines die met hun rupsbanden over het koraalrif zouden rijden. ‘Ik roep mijn medeburgers op om wel onderscheid te maken tussen wat wél en wat niet waar is.’ De beelden vanuit zijn regeringshelikopter komen overeen met die van de drone van GreenPeace: op Gag is een paar honderd hectare regenwoud gekapt en brengen kiepwagens nikkelrijk erts richting een tijdelijke haven. ‘Die aanpak voldoet aan de milieuvoorschriften’, aldus de minister. Maar, zo zei hij, de zee rond Gag is aantoonbaar niet bruin, zoals werd beweerd op sociale media.
Greenpeace noemt het regeringsbesluit een belangrijke stap richting volledige bescherming van Raja Ampat tegen de nikkelmijnbouw. De natuurorganisatie bedankt de 60 duizend ondertekenaars van een petitie en noemt het intrekken van de mijnvergunningen concreet bewijs dat een gemeenschap die de handen ineenslaat in staat is verandering te bewerkstelligen.
In een campagnevideo waarschuwde Greenpeace vorige maand dat eilanden en koraalriffen in Raja Ampat – ‘het laatste paradijs op aarde’ – verdwijnen ten behoeve van de groene energietransitie. Nikkel wordt als grondstof gebruikt voor de productie van staal en lithiumbatterijen.
Indonesië is de grootste producent van nikkel ter wereld, met reusachtige mijnen op Sulawesi en op de Molukken, maar die veroorzaken veel natuurschade en sociale ontwrichting. Overheidsregels die het milieu en de lokale gemeenschap moeten beschermen en na afloop van de nikkelwinning het regenwoud en mangrovebos weer moeten herstellen, worden vaak genegeerd vanwege de gebrekkige controle en handhaving in afgelegen gebieden.
Deskundigen wijzen erop dat mijnbouw op kleine eilanden als Gag (56 vierkante kilometer, 700 bewoners) al sinds 2014 is verboden in Indonesië. Exploitatie zou de natuur en de lokale gemeenschap te veel verstoren. Zij adviseren naar de rechter te stappen. En ook als deze exploitatie wel was toegestaan, stellen zij, levert een kleine nikkelmijn als op Gag nooit voldoende op om de door de winning ontstane reputatieschade van Indonesië en de gederfde toeristeninkomsten in Raja Ampat te kunnen compenseren.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant