De lezersbrieven, over de onbeschaamde taal van het debat, de opgestapte PVV-ministers, de mythe dat de arbeidsmigratie veroorzaakt is door links, Hen en Ingrid, referenda, de oorlog in Gaza, de kloof tussen stad en platteland en interessante vrouwen.
Het kabinet is gevallen, dus ineens staat Nederland weer op omvallen. We kunnen niks meer, mogen niks meer, zijn niks meer. De zorg? Crisis. De woningmarkt? Ramp. Het onderwijs? In vrije val. De samenleving? Chaos. Als je de talkshows en kranten moet geloven, zijn we één dag verwijderd van totale instorting. Wat een onzin!
We hebben een van de sterkste economieën van Europa, onze gezondheidszorg behoort tot de beste ter wereld, onze infrastructuur draait, de supermarkten liggen vol, de festivals zijn uitverkocht, de terrassen stampvol. Alleen: dat verkoopt niet.
En dus gonst het in de media van het onheil. Niet omdat het waar is, maar omdat het zo lekker bekt. Want ‘Nederland draait gewoon prima’ is geen headline. Doemporno wel.
En daar is Geert Wilders. Altijd in vorm als het land zogenaamd op omvallen staat. Hij benoemt de schuldige: migranten, natuurlijk. Maar wie serveert hem dagelijks het podium, inclusief klaarstaande microfoon en geschrokken gezichten? Juist: dezelfde media die zijn opmars zelf als probleem framen.
Wilders is geen afwijking van het systeem – hij is het systeem. De echo van de headlines die hem hebben grootgemaakt.
Nederland is niet stuk. Maar onze realiteitszin wel. En die herstel je niet met beleid, maar met iets moeilijkers: relativering.
Piet Post, Arnhem
Het is inmiddels traditie, weer een kabinet gevallen. Zelfs in vergelijking met de kabinetten van Rutte was dit kabinet een werkelijk gedrocht. Nu lees ik in kranten en hoor ik in gesprekken om mij heen hoopvolle tonen wat betreft de volgende verkiezingen. Als men de peilingen erbij pakt en kijkt naar de manier waarop de huidige politici reageren op de val, stemt mij dat echter behoorlijk somber.
Er wordt gewezen naar elkaar, ‘gedebatteerd’ over wie de schuld draagt en het racisme en discriminatie in de regering bereikt een hoogtepunt. Zo heb je Mona Keijzer die het ‘moslimextremisme’ wil aanpakken en Dilan Yesilgöz die zegt ‘het compleet eens te zijn met Wilders’ op het gebied van asiel. Ze willen dus mensen op basis van geloof en/of afkomst anders behandelen dan de ‘normale’ mensen.
Dat deze taal onbeschaamd kan worden geopperd in de Tweede Kamer en in de media is afschuwelijk. Wilders heeft misschien niet de titel ‘minister-president’ gedragen maar de teugels heeft hij zeker wel in handen gehad. En mocht Yesilgöz in de toekomst wel die titel veroveren, dan is ze misschien net zo gevaarlijk voor de democratie als Wilders.
Als ik met mijn bescheiden brief iets wil vragen aan alle politici dan is het wel om te stoppen met mensen, met welk geloof, huidskleur of afkomst dan ook, over één kam te scheren. De maatschappij heeft menselijk beleid nodig op alle vlakken. Verdeel de lasten eerlijk over iedereen. Samen kunnen we iets fantastisch neerzetten.
Over een aantal maanden zal ik weer met mijn stem naar de stembus gaan, maar met de huidige koers van deze maatschappij wordt het steeds zwaarder om te geloven in een betere wereld.’
Luis van Orsouw, Nijmegen
Niet dat ik ooit op een bio-industriepartij als BBB zou stemmen, maar Caroline van der Plas had een goed punt toen ze de Kamer aansprak op onnodig (Amerikaans) Engels. Het geeft zo’n treurige blijk van gemakzuchtig en aanstellerig kuddegedrag. Kijk mij/ons eens vlot en internationaal georiënteerd zijn.
Het heeft tot uitwassen geleid als ‘chief executive officers’, ‘sneakers’, ‘Outbreak Management Team’ en ‘Farmers Defence Force’, om maar een greep te doen uit de massa tenenkrommende uitdrukkingen die ons land teisteren. Hoe zijn Nederlanders die met een uitgestreken gezicht dat soort termen gebruiken serieus te nemen?
Ook de Volkskrant schiet soms uit de bocht met woorden als ‘momentum’ en ‘impact’. Laten we onze taal in leven houden door haar te gebruiken,en waar ze tekortschiet uit te breiden. Daarnaast zullen er inderdaad zat Nederlanders zijn die de Engelse taal niet machtig zijn. De opmerking van Van der Plas verdiende dus als antwoord geen flauwe grap, maar een warm applaus.
Frans Knibbe, Amsterdam
Even mijn beleving op een rijtje. Fleur Agema: ziekenhuis weg, SEH weg, eigen risico is er nog. Barry Madlener: bordje met 130 opgehangen op de Afsluitdijk. Reinette Klever: deal met Oeganda? Marjolein Faber: tumult en chaos. Dirk Beljaarts: wie is dat? Graag tot nooit meer.
Maarten Versteegh, Doesburg
Hopelijk gaan de serieuze media, zoals de Volkskrant, deze verkiezingen niet de mythe ondersteunen dat links geen antwoorden heeft voor de problemen van migratie en andere hedendaagse knelpunten. Of de mythe dat de arbeidsmigratie veroorzaakt is door links. Of dat links überhaupt ooit in Nederland aan de macht is geweest.
Het zou fijn zijn om de lezer eraan te herinneren dat links in de Nederlandse parlementaire geschiedenis nooit de meerderheid heeft gehad. Juist een echte linkse meerderheid zou een einde maken aan het overschot banen die de Nederlandse economie eerder schaden dan helpen, en aan de uitbuiting van arbeidsmigranten die door VVD en PVV juist wordt bevorderd.
Daar ligt de ware oplossing van het migratieprobleem. Niet bij het criminaliseren van asielzoekers.
Marcus van Engelen, Leiden
In oktober 2023 – een maand voor de vorige Tweede Kamerverkiezingen – bedroeg de totale asielinstroom (het totaal van eerste en herhaalde asielaanvragen en nareizigers) 6.004. Een jaar later, oktober vorig jaar dus, was dit gedaald tot 4.026. Afgelopen januari waren het er 3.394 en in april 2.690. Als dit stikstofcijfers waren dan zou de coalitie juichend de straat op gaan vanwege het behaalde succes.
Niek van Dijk, Amsterdam
Mensen, vrienden en kennissen vinden het niet prettig als ik ze woke noem, dus doe ik dat niet meer. Misschien kunnen Volkskrantlezers hetzelfde doen als het om de aanhang van Wilders gaat? Ja, je bent waarschijnlijk hoger opgeleid, verdient beter, woont niet in een flat en je rijdt een elektrische auto. Maar heb je dat denigrerende ‘Henk en Ingrid’ na twaalf jaar nog steeds nodig?
Jan Rob Dijkstra, Winsum
Kan Katinka Polderman een beslisboom maken voor de komende verkiezingen vanuit ideologieën van de partijen, die we dan kunnen gebruiken als stembiljet? Geen namen, geen partijen, waar je op uitkomt kleur je je vakje rood.
Anouk Lens van Rijn, Den Bosch
In Nederland lijkt de val van een kabinet een vast onderdeel van de politieke cyclus. Zodra er een lastig thema op tafel ligt – migratie, klimaat, stikstof – nemen de spanningen toe en wordt onvermijdelijk de stekker eruit getrokken. De nasleep is bekend: een maandenlange formatie, een demissionair kabinet zonder daadkracht en een groeiende groep burgers die zich afvraagt of Den Haag het nog wel over hén heeft.
Elke kabinetsval veroorzaakt schade. Er worden geen knopen doorgehakt, beleid stagneert en het vertrouwen in de politiek kalft verder af. De echte problemen blijven liggen. Politici blijven steken in strategisch spel en partijbelang.
Misschien is het tijd voor een ander instrument. Wat als we, bij een dreigende impasse, het volk eerder zouden betrekken via een referendum – vóórdat een kabinet valt? Dus eerst het volk vragen voordat de stekker eruit wordt getrokken.
Niet bij elke discussie, maar wel wanneer coalitiepartijen recht tegenover elkaar staan bij fundamentele vraagstukken én de samenleving zelf is verdeeld. Een referendum zou dan kunnen fungeren als democratisch gereedschap: een manier om richting te geven aan besluitvorming wanneer politieke leiders dat niet meer kunnen.
Critici zullen zeggen dat referenda polariseren of vertragen. Maar dat doet een kabinetsval ook – en misschien wel erger. Anderen wijzen op gebrek aan kennis onder kiezers. Maar burgers kiezen nu ook volksvertegenwoordigers op basis van gevoel, waarden of kennis. Waarom zouden ze geen stem mogen hebben in een principieel conflict?
De politiek vraagt steeds opnieuw om vertrouwen, maar geeft daarvoor zelden transparantie of echte inspraak terug. Als een kabinet uit elkaar dreigt te vallen over een onderwerp dat de samenleving verdeelt, laat diezelfde samenleving dan meewegen in de uitkomst.
Misschien blijven conflicten dan alsnog bestaan. Maar dan zijn ze tenminste bespreekbaar, zichtbaar en gedeeld. En misschien blijft het volgende kabinet dan gewoon zitten.
Sadek Boumenjal, Amsterdam
De kloof tussen stad en platteland? Die is blijkbaar het grootst in de hoofden van (voormalige) coalitiepolitici en opiniemakers als Wierd Duk. Maar ja, hun versie van de werkelijkheid wijkt wel vaker af van het echte leven.
Jan Meulendijks, Utrecht
Beste premier Schoof, dit is uw moment. U bent niet langer gemuilkorfd door Wilders. Nu kunt u doen waar het verdrag uit 1948 uit Parijs u toe verplicht: (mogelijke) genocide voorkomen en bestraffen. U kunt vandaag met uw kabinetsleden sancties heffen tegen Israël en de banden ermee bevriezen. De Kamer en de bevolking zullen u steunen. U zult beter slapen. U zult uw kleinkinderen een beter verhaal kunnen vertellen. Dit is uw moment.
Anemoon Langenhoff, Eindhoven
Over de rol van de Israëlische regering in het conflict in Gaza lees ik genoeg, maar over de invloed van Hamas op haar eigen burgerbevolking lees ik betrekkelijk weinig. Graag ook daar aandacht voor.
Bas Ypinga, Arnhem
Gaan de interessante vrouwen gewoon nog niet dood dat ze bijna nooit een plek krijgen in de rubriek ‘Het eeuwige leven’? Of is er een andere reden waarom hier vooral mannen worden bejubeld, evenals in de rubriek ‘Slotakkoord’?
Margriet Lakeman, Wervershoof
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant