Het ‘rompkabinet’ van premier Schoof kan doorregeren op enkele belangrijke dossiers, maar de voltallige Tweede Kamer wil op de ‘kortst mogelijke termijn’ nieuwe verkiezingen. Hoe snel kan Nederland naar de stembus?
is politiek verslaggever van de Volkskrant.
Alle fracties zijn van mening dat Nederland na de derde kabinetsval in vijf jaar niet weer lang kan wachten op verkiezingen. Dat bleek woensdag in het Tweede Kamer-debat over de val van het kabinet. Met inachtneming van de wettelijke voorbereidingstermijn zou Nederland in september naar de stembus kunnen, maar de Kiesraad adviseert nu 29 oktober.
De Kieswet schrijft voor dat na de val van een kabinet een besluit tot ontbinding van de Tweede Kamer genomen moet worden. Tussen dat besluit en nieuwe verkiezingen moet een termijn van minimaal veertig dagen en maximaal drie maanden zitten.
Voor kiezers in het buitenland moet er voldoende tijd zijn om zich te kunnen registreren en tijdig een briefstembewijs te ontvangen. Daarnaast hebben politieke partijen tijd nodig om zich voor te bereiden op de verkiezingen. Als al die termijnen in acht worden genomen, komt de minimale voorbereidingstijd neer op ongeveer drieënhalve maand.
De Kiesraad liet woensdag weten dat de eerst mogelijke optie 8 oktober is, maar omdat verschillende procedures dan in de zomer- en herfstvakanties zouden plaatsvinden (als zowel kiezers als kandidaten mogelijk niet in het land zijn), adviseert de Kiesraad een stembusgang op 29 oktober.
Alles over politiek vindt u hier.
Met de oproep van de volledige Tweede Kamer geven de partijen een belangrijk signaal af naar demissionair minister Judith Uitermark (Binnenlandse Zaken) en de gemeenten om alles op alles te zetten en de gang naar de stembus niet langer te laten duren dan nodig is. In de aangenomen motie van GroenLinks-PvdA-leider Frans Timmermans roept de Kamer het demissionaire kabinet op de gemeenten van voldoende financiële middelen te voorzien om hobbels weg te nemen die vertraging veroorzaken.
Wat de exacte verkiezingsdatum wordt, zal Uitermark binnenkort bekendmaken. De bewindsvrouw moet eerst in overleg met gemeenten over de vraag hoeveel voorbereidingstijd zij nodig hebben.
In het Kamerdebat over de val van het kabinet werd woensdag duidelijk dat het demissionaire kabinet kan doorregeren op een aantal belangrijke dossiers. Gebruikelijk is dat een demissionair kabinet terughoudendheid betracht als het gaat om voorstellen tot nieuw beleid. Het is aan de Kamer om te bepalen welke dossiers controversieel worden verklaard en op welke het demissionair kabinet mag doorregeren.
Demissionair premier Schoof vroeg de Kamer om ruimte voor het voortzetten van de steun aan Oekraïne, voor de defensie-investeringen, voor beslissingen in de dreigende handelsoorlog met de Verenigde Staten, en voor de voortzetting van de hersteloperatie toeslagen en de schade-afhandeling in het Groningse gaswinningsgebied.
In het debat voegde de Kamer daar het asieldossier aan toe. Het onderwerp waarvan de PVV vond dat het kabinet onvoldoende voortgang boekte en daarom het kabinet liet vallen, wordt wat Wilders betreft niet controversieel verklaard. De PVV-leider liet blijken de nog te benoemen opvolger van asielminister Marjolein Faber (PVV) te steunen in het uitwerken van de asielwetten.
Omdat ook zijn oud-coalitiepartners VVD, NSC en BBB het eens zijn dat het asieldossier niet kan wachten op een nieuw kabinet, trekken de vier samen op door het thema niet controversieel te verklaren. Ook CDA en SGP steunen het verzoek. De kans is daarmee groot dat de Tweede Kamer de asielwetten nog voor de zomer kan behandelen.
Verder krijgt Schoof de ruimte om het werk van de ministeriële commissie Stikstof, die al maanden zoekt naar een doorbraak op het stikstofdossier, voort te zetten.
Luister hieronder naar onze politieke podcast De kamer van Klok. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant