BBB-minister Mona Keijzer (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) wil deze week nog om tafel met de coalitie om het wetsvoorstel over de huurbevriezing te heroverwegen. Zij doet dit nadat de Raad van State het plan maandag met de grond gelijk heeft gemaakt.
is politiek verslaggever van de Volkskrant.
In snoeiharde bewoordingen oordeelde de Raad van State maandag dat het haastig in elkaar getimmerde wetsvoorstel van PVV, VVD, NSC en BBB om de huurprijs van sociale huurwoningen de komende twee jaar niet te verhogen, uiterst ‘onzorgvuldig is voorbereid’.
De huurafspraken zijn half april onder zoveel ‘tijdsdruk tot stand gekomen’, dat de ‘reguliere stappen in het wetgevingsproces niet zijn gevolgd’, aldus de hoogste kabinetsadviseur. Hierdoor kleven aan het plan ‘ernstige juridische bezwaren’.
Het coalitieplan krijgt daarom het negatiefste oordeel mogelijk van de Raad van State: het zogeheten dictum D. Dit betekent dat de Raad adviseert om het plan helemaal niet naar de Tweede Kamer te sturen.
Woonminister Mona Keijzer (BBB) is zo erg geschrokken van het ‘stevige advies’ van de Raad van State dat zij ‘deze week’ nog met een ‘nader rapport’ komt dat hierop ingaat. Zij wil hierover direct met het kabinet om tafel zitten. ‘Ook heb ik hierover contact met de fractievoorzitters’, aldus Keijzer.
Het grootste bezwaar van de Raad van State is dat de huurafspraken van de coalitie zullen leiden tot een ‘ongelijke behandeling van huurders’. Het wetsvoorstel regelt namelijk alleen dat de huren worden bevroren van mensen die huren bij een woningbouwcorporatie. De circa een half miljoen mensen die in een sociale woning van een particuliere verhuurder zitten, vallen buiten de boot.
‘Daarmee maakt het wetsvoorstel een direct onderscheid tussen twee groepen huurders die zich in de kern in dezelfde situatie bevinden’, stelt de Raad. ‘Dat is in strijd met het gelijkheidsbeginsel.’
Als alternatief stelt de Raad voor bijvoorbeeld te overwegen of het mogelijk is om mensen extra huurtoeslag te geven, zodat álle sociale huurders profiteren. Hoewel dit een logische oplossing lijkt, is hier in de verste verte nog geen geld voor gereserveerd op de rijksbegroting.
Een ander groot bezwaar dat de Raad ziet, is dat woningcorporaties straks 85 duizend minder nieuwe huurwoningen kunnen bouwen, omdat ze door de huurbevriezing minder geld binnen krijgen. Ook kunnen de corporaties ongeveer 365 duizend minder woningen verduurzamen.
Dit staat volgens de Raad ‘op gespannen voet’ met de doelstelling van de regering om de woningnood te verlichten en de ‘grondwettelijke plicht’ om te zorgen voor adequate huisvesting.
Tot slot blijken de coalitiepartijen vergeten te zijn om voldoende compensatie opzij te zetten voor de corporaties. Zij lopen de komende jaren circa 1,5 miljard euro per jaar mis. ‘Deze inkomstenderving wordt maar voor een deel gecompenseerd. Een fors deel van de corporaties kan daardoor al op korte termijn in de financiële problemen komen’, aldus de Raad. Dit is in strijd met het ‘eigendomsrecht’.
Alles over politiek vindt u hier.
Het plan om de sociale huren te bevriezen kwam half april tot stand tijdens een nachtelijke onderhandeling tussen de coalitiepartijen PVV, VVD, NSC en BBB. Vooral PVV-leider Geert Wilders wilde hiermee bereiken dat de meest kwetsbare huurders enkele tientjes per maand zouden uitsparen om de duurdere boodschappen te kunnen betalen.
Die gedachte is niet verkeerd, vindt de Raad van State. Maar over de uitvoering en de gevolgen van de maatregel is onvoldoende nagedacht.
Twee weken geleden werd het plan om dezelfde reden ook al afgekraakt door minister Keijzer zelf. ‘Ik had dit besluit zelf niet genomen’, zei ze openhartig tijdens een Kamerdebat over de huurbevriezing. Ook NSC-Kamerlid Merlien Welzijn aarzelde toen openlijk. De oppositie noemde het plan ‘roekeloze politiek’.
Na zulke harde woorden lijkt de kans klein dat het plan om de huren te bevriezen voldoende steun krijgt in de Tweede Kamer. Zelfs als die hobbel wordt genomen, moet ook de Eerste Kamer er nog over oordelen. De coalitie heeft daar zelf geen meerderheid en zal dus steun voor het wetsvoorstel moeten vergaren van de kritische oppositie.
Al met al ziet het ernaar uit dat het plan van Wilders gaat sneuvelen. Dat zou voor hem een drama zijn, omdat huurbevriezing een van zijn belangrijkste verkiezingsbeloften is.
Luister hieronder naar onze politieke podcast ‘De kamer van Klok’. Al onze podcasts vind je op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant