De Israëlische regering heeft de vestiging van 22 nieuwe nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever goedgekeurd. Het is de grootste uitbreiding van de illegale ‘voorposten’ in het Palestijnse gebied in decennia.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuidoost-Azië.
Volgens het Internationaal Gerechtshof (ICJ) zijn de nederzettingen op de Westoever in strijd met internationale wetgeving en daarmee illegaal: ‘Israëls blijvende aanwezigheid in bezet Palestijns gebied is onwettig’, concludeerde het VN-hof vorig jaar.
De Israëlische ministers Israel Katz (Defensie) en Bezalel Smotrich (Financiën) hebben de nieuwe plannen donderdag bekendgemaakt. Met het besluit, dat twee weken geleden al zou zijn genomen, zullen twaalf bestaande Joodse ‘voorposten’ volgens de Israëlische wet worden gelegaliseerd en uitgebreid, en zal een tiental gloednieuwe nederzettingen uit de grond worden gestampt. Waar die zullen komen zeiden de ministers niet, maar de BBC beschikt over kaarten waarop te zien is dat ze vermoedelijk over de hele lengte en breedte van de Westoever verspreid komen te liggen.
Een woordvoerder van de Palestijnse president Mahmoud Abbas noemt het Israëlische besluit ‘een gevaarlijke escalatie’. Israël sleept volgens hem ‘de hele regio mee in een spiraal van geweld en instabiliteit’. Abbas en zijn Palestijnse Autoriteit oefenen een beperkt gezag uit over de delen van de Westelijke Jordaanoever die niet onder controle van Israël staan. De komst van nog meer nederzettingen maken het kleine beetje macht dat Abbas heeft alleen nog maar kleiner.
Volgens minister Katz zullen ze een ‘buffer’ worden en de vorming van een Palestijnse staat tegenhouden. De Westelijke Jordaanoever en Gaza zijn de twee overwegend Palestijnse gebieden in Israël die samen met Oost-Jeruzalem een Palestijnse staat zouden moeten gaan vormen. Die zou deel moeten uitmaken van een ‘twee-statenoplossing’, die volgens een meerderheid van de internationale gemeenschap de beste oplossing zou zijn voor het decennia oude conflict in Israël en Palestina.
De Westelijke Jordaanoever maakte deel uit van Jordanië, tot Israël het in 1967, tijdens de Zesdaagse Oorlog veroverde. Er zetelt wel een Palestijnse regering in Ramallah, maar Israëlische militairen en kolonisten voeren er al decennia een schrikbewind uit onder de Palestijnen.
Volgens Peace Now, een organisatie die het Israëlische nederzettingenbeleid in de gaten houdt, zijn er al 160 Joodse nederzettingen op de Westoever gebouwd, waar naar schatting 700 duizend mensen wonen. De huidige ultrarechtse en orthodoxe regering van premier Benjamin Netanyahu heeft sinds eind 2020 zelf goedkeuring gegeven voor 49 nederzettingen. Voorgaande regeringen gedoogden de nederzettingen meestal, op een enkele uitzondering na.
De nieuwe plannen bevatten ‘een historische terugkeer’ naar de twee nederzettingen Homesh en Sa-Nur, die in 2005 door Israël zijn verlaten. 2005 was het jaar waarin Israël ook zijn troepen en kolonisten terugtrok uit Gaza. Twee jaar geleden zijn sommige kolonisten teruggekeerd naar Homesh en hebben daar een joodse religieuze school en een illegale ‘voorpost’ gevestigd. Die zouden volgens de nieuwe plannen gelegaliseerd worden.
Journalist Elisha Ben Klima van de Israëlische nieuwssite Ynet zei in het BBC-programma Newshour dat 70- tot 80 procent van de huidige ministersploeg voorstander zou zijn van een formele Israëlische annexatie van de hele Westoever. Een van hen is de ultrarechtse Smotrich. Die minister van Financiën heeft het volgens The Guardian in 2023 zijn ‘levenstaak’ genoemd om ‘de vorming van een Palestijnse staat te verhinderen’. Smotrich woont zelf in een nederzetting op de Westoever. Hij is laaiend enthousiast over de nieuwe Israëlische plannen: ‘Dit is eens-in-een-generatie-beslissing. De volgende stap is soevereiniteit!’
De internationale kritiek op het genocidaal genoemde, niets ontziende Israëlische optreden in Gaza en op de nederzettingenpolitie wordt steeds sterker. De ultrarechtse Israëlische regering voelt zich echter gesterkt door president Donald Trump in de Verenigde Staten. Diens ministersploeg wordt volgens The Guardian door kolonisten beschouwd als een ‘dream team’ en een ongekende bondgenoot. De Britse krant citeert Mike Huckabee, de nieuwe Amerikaans ambassadeur in Israël, die in een interview heeft gezegd: ‘Als mensen het woord ‘bezet’ gebruiken, zeg ik ‘Ja, Israël bezet het land. Maar het is een bezetting van een land dat God ze 3.500 jaar geleden heeft gegeven. Het is hun land.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant