Longkanker bij jonge mensen zoals Freek Rikkerink (32) is erg zeldzaam. Jaarlijks krijgen gemiddeld acht Nederlandse mannen tussen de 30 en 34 jaar de diagnose. Doordat er aanvankelijk weinig symptomen zijn, wordt de ziekte vaak pas laat ontdekt.
Freek, van het muzikale duo Suzan & Freek, deelde dinsdag op Instagram dat hij longkanker heeft en dat er door uitzaaiingen geen kans meer is op genezing.
Meestal krijgen oudere mensen longkanker. In 85 procent van de gevallen wordt de ziekte bovendien veroorzaakt door roken. Maar af en toe treft de ziekte jonge mensen, zoals eerder blogger Eva Hermans-Kroot, schaatster Paulien van Deutekom en nu dus Freek.
Volgens cijfers van de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) kregen tussen 1989 en 2023 jaarlijks gemiddeld iets minder dan acht mannen tussen de 30 en 34 jaar de diagnose longkanker. Ter vergelijking: in 2023 kregen 189 mannen te horen dat ze zaadbalkanker hadden.
Bij een iets ruimere groep van jonge mannen en vrouwen (tussen de 18 en 39 jaar) werd longkanker in de periode tussen 1989 en 2023 gemiddeld 76 keer per jaar vastgesteld. Maar daarmee blijft het uiterst zeldzaam. "Van alle kankerdiagnoses binnen die leeftijdsgroep ging het bij slechts 2 procent om longkanker", zegt onderzoeker Henrike Karim-Kos.
Dat neemt niet weg dat longkanker op jonge leeftijd een zeer ingrijpende diagnose is. "Zeker omdat de helft van de patiënten op het moment van de diagnose al uitzaaiingen heeft", zegt Marjon Kranenbarg van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL). Dat komt omdat er in een vroeg stadium relatief weinig symptomen of klachten zijn. Daardoor wordt longkanker vaak pas laat ontdekt.
Dat beaamt Lidia Barberio, directeur van Longkanker Nederland. "In de longen zitten geen zenuwuiteinden", zegt ze. "Dat betekent dat je pas iets gaat merken als de longkanker in een laat stadium is. En dan zijn het nog vrij algemene klachten."
Mogelijke klachten zijn aanhoudende vermoeidheid of een hoest die maar niet verdwijnt. Als longkanker wel vroeg wordt ontdekt, is dat vaak bij toeval. Bijvoorbeeld bij een CT-scan na een ongeval of een hartonderzoek.
Het is niet bekend aan welke vorm van longkanker Freek lijdt. Maar meestal gaat het bij jonge mensen om een type waarbij een mutatie de oorzaak is. Dan gaat een cel zich ongeremd delen.
Tegen dat type kanker wordt vaak doelgerichte therapie ingezet: in plaats van chemo- of immuuntherapie slik je thuis een pil. "Bij een mutatie heb je over het algemeen meer kans om een aantal jaar langer te leven dan bij een vorm die door tabaksverslaving is veroorzaakt", zegt Barberio.
Een klein lichtpuntje na de diagnose longkanker is dat patiënten soms nog jaren een actief en zelfs sportief leven kunnen leiden. "Je denkt aan mensen die aan een zuurstoffles zitten, maar het verraderlijke is dat je aan de buitenkant niks kunt zien", zegt Barberio. Ze kent longkankerpatiënten die per fiets de Alpe d'Huez beklimmen of wekelijks aan spinning doen.
Maar de patiënten leven wel met de onzekerheid dat het plots slechter kan gaan. Op een gegeven moment wordt de kanker namelijk beter bestand tegen de medicatie en werkt die dus niet goed meer. Dan kan het hard achteruitgaan.
Een bevolkingsonderzoek is volgens Longkanker Nederland op dit moment alleen nuttig voor mensen boven de vijftig die lang en veel gerookt hebben. Alle jonge mensen screenen is volgens Barberio vanwege beperkte beschikbaarheid van scans en de blootstelling aan straling op dit moment geen realistische optie. Al zou dat in de toekomst kunnen veranderen als onderzoek minder invasief en goedkoper wordt.
Source: Nu.nl algemeen