Een Duitse rechtbank heeft de klimaatzaak van een Peruaanse boer tegen energiereus RWE afgewezen. De man eiste een schadevergoeding voor klimaatschade bij hem thuis in het Andesgebergte als gevolg van smeltende gletsjers. Hoewel de rechter daar niet in meeging, blijft de boer hoopvol.
De rechter in het Duitse Hamm heeft de zaak van Saúl Luciano Lliuya afgewezen. Dat betekent dat het vonnis definitief is; een beroep is niet meer mogelijk. Daarmee is na een proces van meerdere hoorzittingen en onderzoek in Peru een einde gekomen aan een spraakmakende klimaatzaak van zo'n tien jaar.
Die begon duizenden kilometers verderop, in de hooggelegen stad Huaraz in het Andesgebergte in Peru. Een smeltende gletsjer dreigt het huis en de stad van boer en berggids Lliuya te doen overstromen. In 1941 kwamen in dat gebied al eens achttienhonderd mensen om het leven bij een lawine en overstroming. Zulk gevaar ligt ook nu op de loer.
En zo belandde Lliuya in 2015 via milieuorganisaties in een Duitse rechtbank. Hij eiste een schadevergoeding waarmee maatregelen getroffen kunnen worden om het overstromingsrisico te verkleinen.
Opmerkelijk aan de zaak is dat energiebedrijf RWE helemaal niet actief is in Peru. Waarom probeerde Lliuya uitgerekend op dát bedrijf schade te verhalen? RWE was het er zelf in ieder geval niet mee eens dat het zou moeten betalen voor indirecte schade in een land waar het bedrijf geen centrales heeft.
Maar volgens de verklaring van Lliuya - die werd bijgestaan door Duitse ngo's - was de eis als volgt te beargumenteren. Ze berekenden dat RWE verantwoordelijk is voor 0,5 procent van de wereldwijde CO2-uitstoot. RWE is een van de grootste uitstoters van Europa. In Nederland heeft het bedrijf een kolencentrale.
Het idee achter de eis was het principe "de vervuiler betaalt". Lliuya wilde dat RWE de 0,5 procent van de kosten voor adaptatiemaatregelen zou betalen, omgerekend zo'n 13.000 euro. De rechter wees die eis af, omdat uit het bewijs bleek dat er geen concreet gevaar is voor het huis van Lliuya. De kans dat het smeltwater de komende decennia zijn huis zou overstromen, was slechts 1 procent, staat in de uitspraak. Ook zouden de gevolgen ervan op de constructie van het huis klein zijn.
Wat de rechter wél erkende, is dat fossiele bedrijven (en dus niet alleen overheden) verantwoordelijk gehouden kunnen worden voor schade en hun rol in de klimaatcrisis. Ook als de bedrijven aan de andere kant van de wereld opereren. Dat zien juristen als mijlpaal in deze zaak, omdat andere klimaatzaken daarop kunnen voortbouwen. Wereldwijd lopen momenteel honderden klimaatzaken, waarvan tientallen vergelijkbaar met deze.
Ondanks het verlies vindt ook Lliuya de uitspraak een stap vooruit voor het klimaat. "Vandaag hebben de bergen gewonnen", schreef hij in een verklaring. Hij hoopt dat de zaak anderen kan helpen gerechtigheid te zoeken. "Deze uitspraak gaat niet alleen over mij, maar over alle mensen die al te maken hebben met de gevolgen van de steeds erger wordende klimaatcrisis."
Source: Nu.nl economisch