Huishoudens met een middeninkomen hielden in 2023 meer over dan vier jaar eerder, terwijl de prijzen in de tussenliggende jaren hard stegen. Dit kwam vooral door hogere lonen en effectieve overheidsmaatregelen. Wel zijn de verschillen tussen huishoudens groot.
De uitgaven aan vaste lasten stegen in vier jaar tijd van 21.000 naar ruim 23.000 euro, blijkt uit onderzoek van het Centraal Planbureau (CPB). Vaste lasten zijn uitgaven aan bijvoorbeeld huur, hypotheek, abonnementen, energie, kleding en eten en drinken.
De lasten van huishoudens stegen vooral door duurdere boodschappen en hogere gas- en stroomprijzen. De woonlasten bleven stabiel. Het gemiddeld besteedbaar inkomen steeg in dezelfde periode met 10.000 euro naar 55.000 euro. Dat kwam vooral door hogere lonen.
Het besteedbare inkomen - oftewel wat mensen verdienen met hun baan, hun vermogen of via de eigen onderneming - steeg daarmee harder dan de uitgaven. Middeninkomens, huishoudens met een besteedsbaar inkomen tussen 21.000 en 70.000 euro, hielden zo meer over.
Kabinetsmaatregelen uit 2022 en 2023 ter compensatie van de energiecrisis zijn effectief geweest, concludeert het CPB. Het kabinet gaf alle huishoudens 380 euro compensatie en kwam met extra regelingen, zoals het prijsplafond.
De vraag is hoe de cijfers over 2024 eruitzien, omdat in dat jaar veel compensatiemaatregelen zijn weggevallen. Maar daar heeft het CPB nog geen onderzoek naar gedaan.
De verschillen tussen huishoudens zijn groot, bijvoorbeeld tussen huurders en huiseigenaren. Huiseigenaren besteden gemiddeld 42 procent van hun inkomen aan lasten, waar huurders bijna 57 procent uitgeven. Deels komt dit doordat woningbezitters meestal meer verdienen.
Huiseigenaren lossen bovendien af, licht een CPB-woordvoerder toe. "Daardoor creëren ze meer financiële ruimte. Huren stijgen, dus wat huurders betalen, stijgt mee. In die zin heeft aflossen twee effecten."
Het effect van aflossen zorgt er ook voor dat met name gepensioneerde huiseigenaren, die langer hebben afgelost, relatief lagere lasten hebben dan gepensioneerde huurders.
Source: Nu.nl economisch