Na een extreem droog voorjaar regent het eindelijk weer in Nederland. De komende dagen valt er naar verwachting tientallen millimeters neerslag, maar het tekort is daarmee niet zomaar opgelost.
Het was even wennen, na maanden voornamelijk zon en droogte, maar eind vorige week kondigde het goede nieuws zich vanuit de lucht aan: de regen is terug. Geen kleine bui, maar tientallen millimeters, die zich tot en met hemelvaartsdag over het land zullen uitstorten. Tot opluchting van velen, niet in de laatste plaats landbouwers en natuurliefhebbers.
Veel ging het de afgelopen tijd over recordjaar 1976. In dat jaar was het neerslagtekort – de verdamping min de gevallen neerslag – het grootst. Grafieken van weerinstituut KNMI lieten zien hoe 2025 op koers lag om 1976 naar de kroon te steken. Maar nu komt de klad in die trend. En dat is volgens deskundigen maar goed ook.
‘De regen die nu valt is zeer welkom’, zegt Niko Wanders, hydroloog aan de Universiteit Utrecht. ‘Het zorgt ervoor dat de ondergrondse voorraden, die door het droge voorjaar flink zijn afgenomen, weer een beetje worden aangevuld. En dat was hard nodig.’
Dit voorjaar heeft Nederland te kampen met extreme droogte. Zo was maart met 6 millimeter neerslag de droogste maart ooit geregistreerd (gemiddeld valt er 53 millimeter). Ook in april viel er minder regen dan gemiddeld. In de eerste drie weken van mei nam het neerslagtekort alleen maar verder toe, tot 129 millimeter op 25 mei.
Echt grote problemen door de droogte zijn er nog niet. Dat heeft volgens Wanders te maken met de grondwatervoorraad, die goed gevuld was. ‘Je moet dat zien als een soort emmer’, zegt hij. ‘Meestal zit die emmer op 1 april op z’n volst. Dat water gebruiken we tot ongeveer oktober om in onze behoefte te voorzien. Daarna valt er weer meer neerslag dan dat er water verdampt, en raakt de emmer weer voller.’
Het zorgelijke, zegt Wanders, is dat de emmer door het droge voorjaar nu leger is dan gewenst. ‘Voor veel mensen voelt dit minder acuut dan een overstroming, waarbij je de gevolgen meteen ziet. Maar droogte is iets dat zich over een langere periode opbouwt. Het is een sluipmoordenaar. De gevolgen zijn langzaam. Maar als het er eenmaal is, kun je er ook weinig meer aan doen.’
Volgens Floris Lafeber, meteoroloog van Weerplaza, zijn er voortekenen dat de zomer warmer gaat verlopen dan normaal. ‘Op termijnkaarten zien we veel rode kleuren. Dat betekent een positieve afwijking ten opzichte van het gemiddelde. Over de neerslag op lange termijn kunnen we nog niet veel zeggen, dat is erg onzeker.’
Voor het neerslagtekort zou een warme zomer hoe dan ook slecht zijn. Bij agrariërs en natuurbeheerders zullen de gedachten teruggaan naar 2018, toen de zomer extreem warm en droog was. Boeren verloren destijds hun oogsten, de scheepvaart in grote rivieren werd ernstig bemoeilijkt en natuurgebieden werden aangetast. De totale economische schade wordt geschat tussen de 450 miljoen en ruim 2 miljard euro.
Zo ver is het in 2025 nog niet. De komende dagen gaat er volgens meteoroloog Lafeber ‘een behoorlijke plens vallen’, op sommige plekken ‘misschien wel evenveel als het maandelijks gemiddelde’. Maar daarmee is de droogte niet verdwenen. Wanders: ‘Je weet niet wat de rest van de zomer brengt, maar het startpunt is in ieder geval erg slecht.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant