Zelfs als het lukt om de klimaatopwarming te beperken tot 1,5 graden, kan de wereld te maken krijgen met meters aan zeespiegelstijging. Het temperatuurdoel uit het Parijsakkoord kan de smelt van ijskappen niet voorkomen, vrezen wetenschappers.
De temperatuurgrens om het smelten van de ijskappen op Antarctica en Groenland helemaal te stoppen, ligt waarschijnlijk dichter bij 1 graad Celsius opwarming sinds de industrialisatie. Dat schrijven Britse en Amerikaanse wetenschappers in het vakblad Communications Earth & Environment.
In hun artikel combineren de onderzoekers klimaatmodellen en gegevens over historische zeespiegelniveaus. Ook recente meetgegevens laten volgens de onderzoekers zien dat de ijskappen al bij de huidige opwarming van rond de 1,2 graden Celsius niet veilig zijn.
Momenteel stijgt de wereldwijde zeespiegel met rond de 4 millimeter per jaar. Het KNMI gaat uit van een zeespiegel die deze eeuw tussen de 26 en 124 centimeter stijgt. Daar zit dus nog behoorlijk veel onzekerheid in, die vooral te maken heeft met hoeveel broeikasgassen de wereld blijft uitstoten. Als we ons houden aan het Parijsakkoord, verwacht het KNMI een zeespiegelstijging van rond de 44 centimeter in 2100.
Maar aan het einde van deze eeuw houdt die stijging niet op, blijkt nog maar eens uit het nieuwe onderzoek. Ook als de temperatuur dan stabiliseert op 1,5 graden boven het gemiddelde van voor de industrialisatie, kan de zeespiegel in de eeuwen daarna nog meters blijven stijgen.
Het zou alsnog een "enorme prestatie" zijn om de opwarming te beperken tot 1,5 graden, zegt hoofdauteur Chris Stokes van Durham University. "Maar zelfs als we dat doel halen, moeten mensen weten dat de zeespiegelstijging zal toenemen met snelheden die het moeilijk maken om ons aan te passen. Het is niet ondenkbaar dat jonge mensen nog zullen meemaken dat het met 1 centimeter per jaar gaat."
Ruim 200 miljoen mensen wonen in kustplaatsen die minder dan 1 meter boven zeeniveau liggen. Als de zeespiegel te snel stijgt, wordt het volgens de wetenschappers lastig om zulke plaatsen nog te beschermen.
"Je kunt inderdaad niet uitsluiten dat de huidige opwarming al te veel is voor sommige delen van de ijskappen", zegt Roderik van de Wal, hoogleraar Zeespiegelstijging aan de Universiteit Utrecht en onderzoeker bij het KNMI. Hij was niet betrokken bij het nieuwe onderzoek, maar zegt tegen NU.nl dat het een terechte vraag opwerpt.
Wel vindt hij het "vrij ongenuanceerd" om te stellen dat een jaarlijkse zeespiegelstijging van 1 centimeter overal een probleem zou zijn. "Daar zullen mensen van Rijkswaterstaat niet meteen van wakker liggen. Wij zijn ontzettend goed voorbereid en hebben ook veel geld. Maar op andere plekken is die centimeter wel degelijk een groot probleem."
Bovendien is zeespiegelstijging een proces dat, als het eenmaal is ingezet, lang blijft doorgaan. Daar wordt niet altijd rekening mee gehouden, ziet Van de Wal. Zo presenteerde het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat vorig jaar een onderzoek waarin staat dat Nederland een zeespiegelstijging van 2 meter in 2100 en 5 meter in 2200 technisch aankan.
"Maar je weet dat er dan honderd jaar later nog weer extra meters bij zijn gekomen", zegt Van de Wal. "Dan is het niet meer te doen." Ook het verlagen van de wereldwijde temperatuur na een zogeheten 'overshoot' boven de 1,5 graden biedt dan geen soelaas meer. Dan is wellicht al een kantelpunt gepasseerd, waarna de ijskappen blijven smelten.
Het maakt volgens hem nog maar eens duidelijk waarom we moeten proberen om de opwarming van de aarde zo snel mogelijk te stoppen. Dat zegt ook Stokes: "Het is niet per definitie zo dat bij 1,5 graden alles is verloren, maar voor de ijskappen maakt elke fractie van een graad uit."
Source: Nu.nl algemeen