De organisatie van het ‘Nationaal Burgerberaad Klimaat’ corrigeert een filmpje waarin kinderen te horen kregen dat de zeespiegel ‘fors hoger’ wordt dan verwacht en de planeet ‘onleefbaar’ zou worden. ‘Er staan enkele dingen in die ofwel onjuist zijn ofwel toelichting behoeven’, erkent de organisatie.
Maarten Keulemans is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, gespecialiseerd in klimaat en microleven.
Het filmpje werd vrijdag gebruikt als voorlichtingsmateriaal op een ‘kinderklimaattop’. Een groep basisschoolleerlingen kwam daar bijeen om aanbevelingen te doen over klimaatverandering, met het filmpje als vertrekpunt. ‘Maar we hebben die video onvoldoende gecontroleerd’, zegt een woordvoerder achteraf.
Pijnlijk, want het ‘Overlegorgaan Fysieke Leefomgeving’, dat het burgerberaad namens het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat organiseert, is er veel aan gelegen om de deelnemers eraan zo neutraal mogelijk te informeren. Zo kreeg het beraad onder meer bezoek van filosoof Maarten Boudry, auteur van het boek Waarom het klimaat niet naar de knoppen gaat, en van tegenstanders van windenergie.
Maar in het tien minuten durende voorlichtingsfilmpje voor kinderen zitten fouten en overdrijvingen, ontdekte een redacteur van de Volkskrant. Zo krijgen de kinderen behalve echte nieuwskoppen van onder meer de NOS ook een gefingeerde nieuwskop te zien: ‘Als we in de toekomst nog fijn willen kunnen leven op onze planeet, dan zullen we andere keuzes moeten maken.’
Verderop zegt bestuurskundige en duurzaamheidsonderzoeker aan de Haagse Hogeschool Rosa Groen, in het filmpje geïntroduceerd als ‘klimaatexpert’, dat de zeespiegel ook stijgt door het smelten van de Noordpool. Dat klopt niet, want smeltend drijfijs verhoogt de zee niet. Ook komt een bewering langs dat de zeespiegel eind deze eeuw 1,9 meter hoger zou staan. Het klimaatpanel het IPCC gaat uit van 44 tot 76 centimeter in 2100.
Het Overlegorgaan stelt de Volkskrant op al die punten in het gelijk. Ook de bewering ‘als het een aantal jaren zo doorgaat kunnen we niet meer leven op de aarde’ uit het filmpje ‘behoeft nuance’, aldus een woordvoerder. Maar omdat de bewering van een van de kinderen komt, die vrijuit mochten praten, wordt die niet rechtgezet.
In werkelijkheid kunnen er in een opwarmend klimaat weliswaar sommige plaatsen onbewoonbaar worden, zoals laag liggende eilanden, maar is er geen sprake van dat de planeet letterlijk onleefbaar wordt.
De kritiek werd afgelopen dagen massaal gedeeld op internet, waarna de organisatie in actie kwam. De Klein Ambassade, die het filmpje maakte, heeft de video offline gehaald. ‘We zorgen ervoor dat er een factcheck wordt geplaatst bij de video’, aldus het burgerberaad op X. De kinderklimaattop hoeft overigens niet opnieuw, vinden de organisatoren. Daardoor vormt het filmpje een te klein onderdeel van het geheel.
Eind deze week presenteren de kinderen en jongeren die deelnamen aan de Kinderklimaattop hun gedachten, zodat ‘het burgerberaad hun belevingswereld en ideeën kan meenemen in zijn aanbevelingen’. Die aanbevelingen, aan het kabinet en de Tweede Kamer, worden in september verwacht.
In het burgerberaad, nog opgericht door oud-ministers Rob Jetten (D66) en Hanke Bruins Slot (CDA), komen 175 verschillende mensen zes keer bij elkaar om na te denken over de aanpak van klimaatverandering, rond de thema’s voeding, gebruik van spullen en reizen. De deelnemers zijn door loting uitgekozen. Maar ook Nederlanders die zelf niet in het beraad zitten, konden tot begin deze maand hun zegje doen. Ruim dertigduizend mensen maakten daarvan gebruik.
Luister hieronder naar onze wetenschapspodcast Ondertussen in de kosmos. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant