Geen politieke statements op het Eurovisie Songfestival: de organisatie probeert het feest zo neutraal mogelijk te houden. Maar met de deelname van een zangeres die 7 oktober 2023 heeft overleefd, heeft Israël toch weer voor een inzending gekozen die indirect een duidelijke boodschap afgeeft.
Yuval Raphael vierde op 7 oktober feest op het Nova Sukkot-terrein toen militanten van Hamas binnenvielen. De nu 24-jarige zangeres verstopte zich samen met vijftig anderen. Slechts elf van hen overleefden. Dat deden Raphael en de tien anderen door zich te verstoppen onder de lichamen van de rest van de groep.
Het is een heftig verhaal dat bij iedereen zal binnenkomen. Kijken naar de zangeres op het podium, is herinnerd worden aan wat er in Israël is gebeurd in oktober 2023. Het is onmogelijk dat los van elkaar te zien.
Dat Raphael zingt over een nieuwe dag die zal komen, versterkt dat gevoel. "Het donker zal wegtrekken en de pijn gaat weer over." En in de videoclip van het lied, hieronder te zien, viert ze met vrienden een feestje in een park. Subtiele verwijzingen, maar ze zijn er zeker.
Het zorgt voor woede bij pro-Palestijnse betogers. En ook oud-deelnemers aan het Eurovisie Songfestival zijn niet blij dat Israël weer mag meedoen. Nemo, die vorig jaar voor Zwitserland won, sloot zich daarbij aan. "Ik vind het totaal onlogisch dat Israël onderdeel is van dit Songfestival. Ik sta er niet achter dat Israël op dit moment mee mag doen."
Het leidde tijdens de openingsceremonie tot een kleine rel. Een pro-Palestijnse demonstrant ging voor een tram liggen en zorgde er zo voor dat de ceremonie kwam stil te liggen. En dat was niet het enige; een man liep een tijdje mee met de tram waar Raphael in zat en zou een dreigend gebaar hebben gemaakt waarbij hij deed alsof hij zijn keel afsneed. De Israëlische delegatie heeft aangifte gedaan.
Toch is de sfeer in Bazel anders dan in Malmö, in ieder geval voorafgaand aan het optreden van Israël vanavond. De veiligheidsmaatregelen rond de arena zijn een stuk minder opvallend aanwezig dan in Zweden en in de stad hangen minder Palestijnse vlaggen dan in het centrum van Malmö.
Dat beeld kan na vanavond omslaan, weten we door vorig jaar. Toen werd de Israëlische zangeres Eden Golan na het bemachtigen van een finaleplek op de persconferentie gevraagd of zij wel wist dat ze iedereen in gevaar bracht met haar aanwezigheid.
De persconferentie na afloop van de halve finales is dit jaar afgeschaft. De organisatie probeert op die manier minder druk te leggen op de artiesten. Dat journalisten daardoor geen lastige vragen kunnen stellen, komt vast ook goed uit. Net als vorig jaar was de Israëlische delegatie amper te zien op de turquoise loper. In 2024 was dat vanwege een feestdag, maar dit jaar deed Raphael alleen interviews met de sponsoren en ging daarna gauw weg.
De organisatie heeft een ander probleem ook vast uit de wereld geholpen. De deelnemers mogen geen andere vlag meenemen dan die van hun eigen land. Dus geen pridevlaggen meer tijdens de vlaggenceremonie. En dus ook niet de mogelijkheid een Palestijnse vlag mee te smokkelen.
In 2024 was dat nog anders. Zo droeg de Portugese zangeres de kaffiyaprint op haar nagels, had de inzending van Ierland tot aan de laatste repetities 'Ceasefire' in oud-Iers schrift op het gezicht staan en droeg oud-deelnemer Eric Saade een kaffiya om zijn pols.
En toch komt de Palestijnse vlag ook dit jaar voorbij. Dat zagen we al in de eerste halve finale. Voor mensen in de zaal gelden namelijk andere regels. Zij mogen vlaggen meenemen van allerlei landen, net als die van de pridegemeenschap. De organisatie zal proberen die vlaggen zo min mogelijk in beeld te brengen, maar bij de eerste halve finale bleek dat al een lastige klus.
In de tweede halve finale wordt het nóg lastiger om de vlaggen buiten beeld te houden. Omdat Israël op het podium staat, zullen tegenstanders nog meer hun best doen de aandacht te trekken. Dat was ook al te zien in de rij Songfestival-liefhebbers die woensdag voor de arena stond te wachten voor de tweede repetitie voor de tweede halve finale.
Raphael lijkt zich er tot nu toe weinig van aan te trekken. De artieste zingt met veel kracht New Day Will Rise en weet de zaal te imponeren met de aankleding van haar optreden. De bookmakers achten de kans aanwezig dat ze wint. En als dat gebeurt, is de kans aanwezig dat het evenement volgend jaar plaatsvindt in Israël. De European Broadcasting Union heeft vorig jaar namelijk al gezegd dat áls het land wint, ze met de Israëlische omroep in gesprek gaat voor de organisatie van het evenement in het jaar erop. Het is dan echt de vraag of de petities voor uitsluiting nog genegeerd kunnen worden.
Source: Nu.nl algemeen