De Europese Commissie heeft op onjuiste gronden sms-verkeer van Commissievoorzitter Ursula von der Leyen geheimgehouden. Dat oordeelt het Europees Gerecht in Luxemburg.
In de zaak gaat het om geheime sms'jes die Von der Leyen op het hoogtepunt van de coronacrisis stuurde aan Pfizer-baas Albert Bourla. Ze onderhandelde namens alle landen van de Europese Unie over de aanschaf van 1,8 miljard doses van het coronavaccin.
The New York Times verzocht de Europese Commissie de sms-berichten te publiceren in het kader van openbaarheid van bestuur. De Commissie weigerde dat, waarop de krant naar de rechter stapte. De zaak is in Brussel Pfizergate gaan heten.
De reden die de Commissie aanvoert om de sms'jes van Von der Leyen niet te publiceren, is dat ze niet zijn gearchiveerd als relevant document. Dat archiveren was alleen gebeurd als de verzender, Von der Leyen dus in dit geval, ze als belangrijk had geoormerkt.
Aangezien Von der Leyen haar berichten aan de Pfizer-topman niet heeft laten archiveren hoeven ze volgens de Commissie niet te worden gepubliceerd. Kennelijk waren ze niet belangrijk en daarmee zijn ze niet relevant, is de redenering van de Europese Commissie.
Maar de rechter is het hier dus niet mee eens. Volgens de rechter heeft Von der Leyen geen goede reden gegeven voor het niet laten archiveren van haar berichten. Bovendien vindt de rechter dat de Commissie onvoldoende duidelijk heeft gemaakt of de sms'jes nog bestaan.
Dit betekent niet dat Von der Leyen de berichten nu alsnog direct moet publiceren. Wel moet de Europese Commissie zich opnieuw buigen over het verzoek en opnieuw een beslissing nemen. Maar het zou dus kunnen dat de Commissie het verzoek van The New York Times binnenkort op andere gronden opnieuw afwijst.
De Europese Commissie kan ook nog bij het Europees Hof van Justitie in beroep gaan tegen de uitspraak van de lagere rechter van vandaag.
"De kwestie Von der Leyen-Pfizer doet sterk denken aan de ophef die in Nederland ontstond over gewiste sms-berichten van de Nederlandse oud-premier Rutte. Ook dat speelde tijdens de coronacrisis.
Rutte bleek op grote schaal zelf berichten te verwijderen op zijn oude Nokia. Die telefoon had een beperkt geheugen en alleen als Rutte berichten zelf relevant vond, stuurde hij ze door aan een ambtenaar om te laten archiveren.
Het Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding oordeelde later dat Rutte dit nooit had mogen doen. Volgens het adviesorgaan moest werkgerelateerd berichtenverkeer van bewindspersonen voor altijd worden opgeslagen en gearchiveerd. Onder meer omdat die berichten van blijvende waarde zijn voor toekomstig historisch onderzoek."
Afgelopen maandag organiseerde de Europese Commissie voor journalisten die de EU volgen nog een vertrouwelijke bijeenkomst waarin hoge ambtenaren anderhalf uur uitlegden waarom de Commissievoorzitter in deze kwestie niets verkeerds heeft gedaan.
Toch bleven bij de aanwezige journalisten nog veel vragen over. Want heeft Von der Leyen de beslissing om te berichten niet te archiveren alleen genomen, of heeft ze iemand anders laten meelezen? Ook is het onduidelijk of de sms'jes nog bestaan of inmiddels zijn gewist. En zijn appjes die de hoogste baas van de Europese Commissie stuurt niet per definitie belangrijk genoeg om te archiveren?
Op al die vragen blijft het dagelijks bestuur van de Europese Unie nu al jaren het antwoord schuldig.
"Al met al levert Pfizergate opnieuw geen fraai beeld op van de transparantie van commissievoorzitter Von der Leyen. Ze staat erom bekend dat ze de touwtjes strak in handen wil houden. Journalisten houdt ze het liefst op afstand en ze geeft nauwelijks interviews. Lastige vragen lijkt ze het liefst uit de weg te gaan.
Bij de start van haar tweede termijn als voorzitter vorig jaar beloofde ze nog zich hard te maken voor transparantie en eerlijkheid. Pfizergate trekt die belofte sterk in twijfel en bevestigt eerder het bestaande beeld van de hoogste baas van de Commissie."
De Commissie blijft vooralsnog van mening dat app- of sms-verkeer vanwege het vluchtige karakter per definitie niet relevant is om te archiveren en publiceren. De Europese ombudsman liet eerder al weten het daar niet mee eens te zijn, maar de Commissie negeerde dat. Ook de Europese rechter zegt vandaag dat tekstberichten die zijn uitgewisseld over de aankoop van coronavaccins hoe dan ook belangrijke informatie kunnen bevatten.
Buitenland
Deel artikel:
Advertentie via Ster.nl
Source: NOS nieuws