DEN HAAG - Eind deze maand zit het erop voor Leendert de Jong. Na veertig jaar neemt hij afscheid als programmeur van het Filmhuis Den Haag. Om dat op te luisteren, staan er deze hele maand bekende rampenfilms op het programma onder het mom 'Going Out With A Bang'. Want als De Jong ergens van houdt dan zijn het wel rampenfilms. 'Iets wat je niet zo verwacht van Filmhuis Den Haag, maar waarom ook niet? Ik ben een veelvraat, ik vind alle genres leuk.'
De liefde voor film begon voor Leendert al op jonge leeftijd. Hij is als kind verkocht bij het zien van zijn eerste film: Bambi. Daarna volgt al snel The Sound of Music: 'Wat ik trouwens een fantastische en ongelooflijk spannende film vind.'
'Toen ik begon te puberen, waren het vooral Louis de Funès-films waar ik helemaal weg van was. Totdat ik The Poseidon Adventure zag. Daar ik heb echt nachten van wakker gelegen.'
Sindsdien is hij verslaafd aan rampenfilms. 'Je kijkt naar een tsunami of een aardbeving en denkt altijd: hoe zou ik handelen in zo'n situatie? Wat zou ik doen? Tegelijkertijd zit je in een veilige bioscoopstoel. Net zoals je in een veilige stoel zit als je een achtbaan afgaat.'
'Je hebt altijd de slechte, die snel de uitgang zoekt en letterlijk over lijken gaat en de goede die weldoordacht probeert te ontsnappen aan een ramp.'
Tijdens zijn 40-jarige carrière heeft De Jong bekende actrices naar Den Haag gehaald: Jeanne Moreau was bij de opening van het pand aan het Spui. Ook actrice en filmproducente Isabelle Huppert bleek minder lastig dan van tevoren gewaarschuwd: 'We hebben een ongelooflijk leuke tijd met haar gehad.'
De meest bijzondere gast was Audrey Hepburn bij het festival Film & Fashion: 'Niet alleen omdat ze half Nederlands was, maar bijna haar hele leven door Givenchy is gekleed.'
Zijn bijdrage aan de filmwereld blijft zowel binnen Nederland als Europa niet onopgemerkt. Zo wint het Filmhuis Den Haag in 2015 de Europa Cinemas Award voor de beste programmering in Europa.
Begin januari krijgt hij de Zilveren Roos voor zijn bijdrage aan de Nederlandse bioscoopwereld. Een hele erkenning als je bedenkt dat Paul Verhoeven, Charlie Chaplin en Ingmar Bergman hem voor gingen.
Helemaal stoppen doet hij overigens niet. In 2026 is het 130 jaar geleden dat in Nederland de eerste film werd vertoond. Vanuit het archief van het Filmhuis, dat voor een belangrijk deel is aangelegd door de Haagse filmmaker Piet van der Ham, werkt De Jong daarom aan een tentoonstelling en een boek hierover.
Den Haag heeft namelijk een rijke filmgeschiedenis. 'Uit het archief blijkt dat Den Haag ongelooflijk veel filmbedrijven huisvestte in de jaren 30, 40 en 50. Ook dat er belangrijke regisseurs hebben gewoond en dat het voor de oorlog zo'n honderd bioscopen telde en na de oorlog nog maar ongeveer 27. Dus het is op Haags gebied een geweldig archief.'
Terugkijkend op de afgelopen veertig jaar heeft De Jong de nodige veranderingen meegemaakt binnen de bioscoopwereld. Door de digitalisering is het aanbod van films explosief gestegen.
Eind jaren 80 moest hij klassiekers inzetten omdat er gewoon niet genoeg films werden uitgebracht. Tegenwoordig wordt hij zelf benaderd door filmmakers, die geen distribiteur hebben, om hun film te draaien.
Bovendien is het kijkgedrag veranderd. Eerst door de opkomst van video en dvd, meer recent door sociale media en streamingdiensten. Maar in tegenstelling tot de commerciële bioscopen, die het vooral moeten hebben van blockbusters, gaat het heel goed met de filmhuizen en - theaters.
'Na het inzakken tijdens de coronatijd. zitten we weer op het niveau van 2019. Wat dat betreft heb ik een heilig geloof in de toekomst van film. De film is steeds bedreigd, maar het is nooit ten onder gegaan.'
Source: Omroep West Den Haag