Janneke kookt Wat in de 19de eeuw begon met één moeder die zorgde voor andere moeders, groeide uit tot een wereldwijde traditie. Janneke Vreugdenhil maakt er een vlaflip-toetje bij.
U kent haar naam misschien niet, maar zonder Ann Reeves Jarvis (1832-1905) was er zondag geen Moederdag geweest. Geen kopje thee op bed, geen beschuit met aardbeien, vrolijk beschilderde pastaketting, bos rozen of parfum. Wat begon met één moeder die zorgde voor andere moeders, groeide uit tot een wereldwijde traditie. Nu ja, er kwam ook nog een dochter aan te pas. Een dochter die een monument oprichtte voor haar moeder – en het daarna eigenhandig weer wilde afbreken. Maar daar komen we vanzelf op uit.
Het verhaal begint in West Virginia, halverwege de negentiende eeuw. Armoede en ziekte zijn alomtegenwoordig. Ann Reeves Jarvis is moeder van elf kinderen — óf zelfs van dertien, daarover zijn de bronnen het niet eens – van wie er uiteindelijk slechts vier volwassen worden. Hoewel zo’n hoge kindersterfte destijds niet ongebruikelijk was, dunkt me dat een mens gemakkelijk zou kunnen breken onder zoveel zorgen. Maar niet deze methodistische domineesdochter en zondagsschooljuf. Zij buigt haar verdriet om in daadkracht.
Heeft u een van Jannekes gerechten uitgeprobeerd en wilt u vertellen hoe dat ging en het resultaat laten zien? Stuur een foto met tekst (maximaal 200 woorden) naar janneke@nrc.nl
In 1858 richt ze de zogeheten Mother’s Day Work Clubs op: een vrouwenorganisatie die gezondheidszorg toegankelijker wil maken, arme gezinnen bijstaat en moeders leert ziektes als tyfus, cholera en dysenterie te voorkomen. Tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) staat Jarvis erop dat de organisatie neutraal blijft. Tijdens een mazelenepidemie verplegen zij en haar clubleden noordelijke én zuidelijke soldaten. Na de oorlog zet ze zich in voor verzoening. In 1868 organiseert ze een Mother’s Friendship Day, bedoeld om noordelijke en zuidelijke veteranen en hun familieleden samen te brengen.
Vanaf hier gaat het verhaal verder met Anna Jarvis, één van Anns vier kinderen. Wanneer haar moeder in 1905 sterft, zweert Anna haar maatschappelijke nalatenschap levend te houden. Als kind had ze haar moeder eens horen verzuchten dat het tijd werd voor een dag waarop het doorgaans onzichtbare werk van moeders werd geëerd. Op de tweede zondag van mei in 1907 organiseert Anna, in de kerk waar haar moeder jarenlang les gaf, de eerste officiële Mother’s Day. In de jaren daarna voert ze – haar activisme heeft ze niet van een vreemde – onvermoeibaar campagne voor een nationale Moederdag, iets wat ze in 1914 voor elkaar krijgt.
En dan nu die tragische wending. De dag die de dochter van ‘Mother Jarvis’ met zoveel overtuiging in het leven heeft geroepen, wordt al snel overgenomen door bloemisten, bakkers, kaartendrukkerijen en warenhuizen. Waar zij een ingetogen, waardig eerbetoon aan hardwerkende moeders voor zich zag, verandert dat tot haar afgrijzen in een commercieel circus vol bonbondozen en peperdure boeketten. Woedend probeert ze haar eigen geesteskind weer af te schaffen. Ze plaatst advertenties waarin ze mensen oproept geen bloemen te kopen voor Moederdag. Geeft al haar geld uit aan rechtszaken tegen liefdadigheidsinstellingen die de feestdag in haar ogen misbruiken om fondsen te werven. Tevergeefs. Anna Jarvis sterft berooid en verbitterd.
Een triest verhaal, en de commercie rond Moederdag is sindsdien bepaald niet afgenomen. Toch is het mooi dat deze dag nog steeds bestaat. Want de meeste moeders verdienen het om gekoesterd, verrast, verwend, gevierd, herdacht, geëerd en gemist te worden. Niet per se met dure cadeaus, maar gewoon met wat oprechte aandacht. En met een lekker toetje natuurlijk, da’s altijd een goed idee.
Bestaat er eigenlijk een beter Moederdagtoetje dan vlaflip? Kleine handjes kunnen het maken, en jong en oud vindt het lekker. Zeker wanneer de limonadesiroop wordt vervangen door verse aardbeien, waarvoor het seizoen nu net begonnen is. En zeker wanneer je de boel nog wat verder opdirkt met verkruimelde koekjes en slagroom.
Om in het beschuit-met-aardbeien- thema te blijven, gebruikte ik kaneelbeschuitjes voor de kruimels. Maar andere koekjes, zoals bastognekoeken, speculaasjes of bitterkoekjes doen het ook heel goed in vlaflip. De aardbeien sneed ik heel klein, om ze daarna om te scheppen met een beetje aardbeienjam. Dat is niet noodzakelijk, maar wel erg lekker. En omdat alle andere laagjes al best wat suiker bevatten, heb ik de yoghurt ongezoet gelaten.
Het recept is voldoende voor 4 personen, maar je kunt dit toetje ook makkelijk voor 1 of 2 mensen maken.
Ingrediënten: 250 g aardbeien; 2 el aardbeienjam (als je wilt); 100 ml slagroom; 2 tl suiker; 8 kaneelbeschuitjes (of andere koekjes); 400 ml volle yoghurt; 400 ml vanillevla
Leg de aardbeien op een snijplank en snijd de kroontjes eraf. Snijd de aardbeien in kleine stukjes en doe die in een diep bord. Voeg de aardbeienjam (als je die gebruikt) toe en schep met een lepel door elkaar.
Doe de slagroom in een kom en voeg de suiker toe. Klop met de mixer tot de slagroom stijf is. Als je straks mooie toefjes wilt maken op de vlaflip kun je de slagroom in een spuitzak scheppen. (Maar dit hoeft niet hè. Je kunt ook gewoon een lepel gebruiken.)
Verkruimel de kaneelbeschuitjes (of andere koekjes).
Strooi de helft van de kaneelbeschuitkruimels uit over 4 mooie glazen. Verdeel daarover de helft van de stukjes aardbei.
Schenk de helft van de yoghurt erover, en daarna de helft van de vanillevla.
Maak een tweede laag van de rest van de kaneelbeschuitkruimels. Schenk er de rest van de yoghurt over en daarna de rest van de vanillevla.
Maak de vlaflips af met een mooie rozet, of gewoon een flinke lepel geklopte slagroom. Versier met de rest van de stukjes aardbei.
Serveer de vlaflips met lange lepels.
De laatste inzichten over eten de lekkerste recepten en slimme tips om gezond te leven
Source: NRC