Bruggen bouwen en toewerken naar vrede: die boodschap gaf de pas verkozen paus Robert Francis Prevost de wereld donderdagavond mee. De 69-jarige Amerikaan moet de soft power van het Vaticaan strategisch zien in te zetten in een complexe wereld waarin leiders lijnrecht tegenover elkaar staan.
Een Noord-Amerikaan lag niet voor de hand. De naam van Robert Prevost zong weliswaar rond in Vaticaanse kringen, maar veel kardinalen zouden er niet op zijn gebrand uitgerekend een Amerikaan de machtigste man van de katholieke kerk te maken.
Vaticaankenners reageerden donderdagavond dan ook enigszins verbaasd, toen rond 19.00 uur Prevost als eerste Noord-Amerikaan het bordes betrad in de pauselijke witte soutane.
Prevost, die de naam Leo XIV koos, werd in 1955 geboren in Chicago. Hij voltooide studies wiskunde, theologie en kerkelijk recht, en trad eind jaren zeventig toe tot de orde der augustijnen. Als lid van die orde, die vele bisschoppen en kardinalen voortbracht, spendeerde Prevost jaren in Peru. Eind jaren negentig keerde hij terug naar de VS en werd hij de hoogste leider van de augustijnen.
Vanwege de jaren die hij in Zuid-Amerika doorbracht, bestempelde de invloedrijke Italiaanse krant La Republicca Prevost eerder tot ‘de minst Amerikaanse kardinaal van alle Amerikanen’. In Peru voelde hij zich zelfs zo thuis, dat hij in 2015 de Peruaanse nationaliteit aannam. Het Vaticaan heeft daarmee een staatshoofd met een dubbele nationaliteit.
In 2023 was het zijn voorganger Franciscus die hem als kardinaal naar Rome haalde. In het Vaticaan vervulde Prevost vervolgens meerdere bestuurlijke rollen, waardoor hij als bekend gezicht met een uitgebreid netwerk geldt. Hij werd hoofd van de Dicasterie voor de Bisschoppen, de afdeling die bisschoppen benoemt. Maar ondanks zijn statuur binnen het Vaticaan, trad Prevost maar weinig op de voorgrond.
In een van zijn spaarzame publieke optredens in Vaticaanstad maakte hij in 2023 duidelijk dat het werk wat hem betreft neerkomt op het uitdragen van de boodschap dat ‘iedereen welkom is in de kerk’.
In de eerste toespraak die Prevost als paus gaf, benadrukte hij meermaals het belang van vrede. Daarnaast bedankte hij zijn voorganger Francisus, met wie hij een warme band had, voor diens pogingen de kerk te hervormen naar een instituut dat zich altijd inzet ‘voor vrede en liefdadigheid’ en ‘dichtbij de mensen blijft’. In Leo XIV, zo concludeerden Vaticaankenners donderdag, heeft de kerk een voortzetter van het pontificaat van Franciscus gevonden.
Kennissen van Prevost die Reuters wist te bereiken, omschrijven de Amerikaan als warm en als iemand met een gezond verstand. ‘Hij luistert naar eenieder, ook al is het iemand van de simpelste afkomst’, tekende het persbureau op. Die vaardigheid zal Prevost de komende jaren ongetwijfeld goed van pas komen.
De grote vraag is of de minzame nieuwe paus met behulp van de Vaticaanse soft power de Russische leider Vladimir Poetin en de Amerikaanse president Donald Trump tot bedaren zal kunnen brengen. Aan de vooravond van het pontificaat liet de decaan van de kardinalen doorschemeren dat het nieuwe katholieke boegbeeld de kerk moet leiden in een ‘ingewikkelde, complexe’ tijd.
De kerk vindt in Prevost, ondanks diens nationaliteit, in ieder geval geen marionet van de Amerikaanse president: de nieuwe paus geldt als vertrouweling van de aartsbisschop van Chicago, een uitgesproken criticus van Donald Trump.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant