Pauline Ferrand-Prévot is een van de favorieten in de Vuelta Femenina, die zondag 4 mei begint. Wie is deze Française, die al rond haar 5de tegen de zin van haar moeder op haar eerste racefiets klom?
is sportverslaggever voor de Volkskrant en schrijft vooral over schaatsen, zwemmen en tennis.
Steeds als wielrenner Dylan van Baarle er thuis in Monaco op uitgaat voor een trainingsritje met zijn vriendin Pauline Ferrand-Prévot is het hetzelfde liedje: uiteindelijk staat hij met een onbekende telefoon in handen. Als gelegenheidsfotograaf voor poserende fans naast zijn beroemde partner. ‘Ik denk dat mensen in Nederland geen idee hebben hoe groot zij is in Frankrijk.’
Pauline Ferrand-Prévot – PFP voor velen – is een sporticoon op twee wielen. Een alleskunner. Toen ze laatst Parijs-Roubaix won, belde president Macron. Ze is de enige die in een jaar wereldkampioen werd in drie wielerdisciplines. Ze verzamelde in totaal vijftien wereldtitels, op de weg, in het veldrijden, op het gravel en op de mountainbike. In die laatste discipline pakte ze afgelopen zomer goud op de Olympische Spelen: haar ultieme doel van de afgelopen jaren. Bij de olympische sluitingsceremonie in eigen land werd ze gekozen als vlagdrager.
Dit seizoen maakte ze na zes jaar afwezigheid, waarbij ze zich vol op het moutainbiken richtte, haar comeback op de weg. Ze is kopvrouw bij het Nederlandse team Visma-Lease a Bike. Aankomende week is ze een van de favorieten voor de winst bij de Vuelta Femenina, de eerste grote ronde van het seizoen.
Op dag twee van de kennismaking met haar nieuwe team zei Ferrand-Prévot afgelopen najaar: ‘We hoeven buiten de koers geen dikke vriendinnen te worden, we moeten wel in elke koers voor elkaar door het vuur gaan.’ Dat is de 33-jarige Française ten voeten uit. Duidelijk, doelgericht, veeleisend. Of, zoals teammanager Rutger Tijssen zegt: ‘Lekker rechtdoor, direct.’
Toen ze begin maart voor de winst wilde gaan in de eendagswedstrijd Strade Bianche legde ze tijdens de voorbespreking vier gelletjes (sportvoeding voor onderweg) op tafel. De boodschap: die moeten anderen voor mij meenemen. Zelf wilde ze geen ballast. ‘Ze laat niets aan het toeval over. Streeft haar doelen na zonder concessies te doen’, zegt Tijssen, die haar begeleidt. Hij schrijft onder meer haar trainingsschema’s, minstens twee keer per dag hebben ze contact.
‘Maar ze is ook niet te beroerd om voor anderen te werken’, zegt ploeggenoot Carlijn Achtereekte. Tijdens de Ronde van de Verenigde Arabische Emiraten stak Ferrand-Prévot begin dit jaar haar vinger op, toen bij een vlakke etappe de sprinttrein voor Nienke Veenhoven werd bepaald. Achtereekte: ‘Pauline is daar als kopvrouw, voor het klassement, maar wilde zichzelf ook wegcijferen voor een ander. Daarna zie je hoe ze zich er zonder angst zo tussen gooit, terwijl ze jarenlang niet in zulke drukte fietste. Het is bewonderenswaardig hoe vrij en behendig zij op de fiets zit.’
Ferrand-Prévot groeide op in een fietsfamilie in Reims. Haar oom Ludovic Dubau werd in 1994 Frans kampioen veldrijden. Haar oudere broer Evan fietste, haar jongere halfzus Axelle Dubau-Prévot rijdt nog steeds gravelwedstrijden. Haar vader had een fietsenwinkel en was amateurrenner.
Rond haar 5de klom Ferrand-Prévot op haar eerste racefiets. Overigens tegen de zin van haar moeder, vertelde Ferrand-Prévot in 2014 in de Franse krant Le Monde. Fietsen vond zij niet vrouwelijk genoeg voor haar vrij kleine, tengere dochter. Ze werd eerst op kunstschaatsen gezet.
Maar toen ze in een wedstrijd als een-na-laatste eindigde, waarbij de jury de dochter van de coach hogere punten gaf, ‘terwijl ze niet per se getalenteerder was, walgelijk’, aldus Ferrand-Prévot in Le Monde, mocht ze zich vol op de fiets richten.
Urenlang bracht ze door op een mountainbike in de tuin. Proberen op haar pedalen over houten pallets te klimmen, om te slalommen langs obstakels; allerlei oefeningen om haar behendigheid te verbeteren. Toen ze van jongens won bij races, hoorde ze hoe sommige moeders het een schande vonden: een meisje dat hun zoon versloeg. In Le Monde: ‘Dat deed me glimlachen. Ik zag het als bron van motivatie.’
Ze maakte furore als junior. In 2010 werd ze wereldkampioen op de weg, in 2012 sloot ze op 19-jarige leeftijd aan bij Rabobank, op dat moment de beste vrouwenploeg ter wereld en een voorloper van het huidige Visma-Lease a Bike. Ze had daar een moeilijk begin, vertelt Femke de Vries, haar ploeggenoot en vaste kamergenoot tijdens wedstrijden en trainingskampen: ze sprak geen Engels. ‘Ze kon niet aangeven dat haar zadel te hoog stond, daar heeft ze een hele training mee gereden.’
Uiteindelijk leerde ze vloeiend Engels spreken, werd ze groot fan van vruchtenhagel, die ze nog steeds inslaat als ze in Nederland is, en volgden er vele sportieve successen. Maar ook dieptepunten. Na langdurige fysieke problemen kwam Ferrand-Prévot er in 2018 achter dat ze een vernauwde slagader in haar been had, een probleem dat vaker voorkomt bij wielrenners. Ze werd geopereerd en kwam weer terug op het hoogste niveau. In 2020 volgde nog zo’n operatie.
Olympisch succes, de enige echte grote titel die nog ontbrak op haar palmares, bleef lang uit. Ze besloot zich in 2022 vol op het goud in Parijs te richten. ‘Als ze iets in haar hoofd heeft, is er niets wat haar stopt’, zegt haar vriend Dylan van Baarle. Ze sloot zich af voor randzaken, hield haar team klein maar fijn en gaf nauwelijks interviews. Ze introduceerde yoga in haar programma voor haar kracht en flexibiliteit, wat ze nog steeds meerdere keren per week doet, weet Femke de Vries.
‘Ze doet me denken aan Sven Kramer’, zegt Rutger Tijssen, in het verleden actief als coach bij schaatsploeg TVM, waar ook Kramer zat. ‘Ze verzamelt mensen om zich heen aan wie ze wat heeft. Sven deed hetzelfde. Dat kenmerkt de allergrootsten in de sport.’
In december speelden de vrouwen van Visma-Lease a Bike volgens traditie een Sinterklaasspel. Haar inbreng: The Chimp Paradox. Een boek van Steve Peters, een psychiater van wie zij mentale ondersteuning kreeg in aanloop naar haar olympisch goud, zo vertelde Ferrand-Prévot. Het werd een van de meest gewilde cadeaus in het dobbelspel. ‘Het lukte me toen niet het boek te winnen, maar, heel lief, later stopte ze me alsnog een boek toe’, zegt Achtereekte. De Vries heeft eenzelfde verhaal.
Het werken met Peters, die al tal van grote sporters begeleidde, zoals wielrenner Chris Hoy en het Engelse voetbalteam, was een belangrijke zet in haar carrière. ‘Ze had bij de Olympische Spelen niet alleen te maken met druk van zichzelf, maar ook met die van buitenaf’, zegt Van Baarle. ‘Het was speciaal om te zien dat ze uiteindelijk in Parijs helemaal niet nerveus was. Ze was voorbereid. Kende het parcours. Wist precies wat ze wilde doen.’
Hij moest de wedstrijd op afstand volgen. Dat is de ironie van hun relatie: ze doen hetzelfde, maar vaak apart van elkaar. Tijdens haar olympische gouden rit trainde hij in Tignes. Toen zij onlangs Parijs-Roubaix won, lag hij op de massagetafel. ‘Maar we begrijpen elkaar ook supergoed.’ En wat de gezamenlijke fietsritjes betreft: die zijn er niet zo vaak. Meestal vertrekken ze tien minuten na elkaar: hij gaat te hard, ze zouden elkaar alleen maar slechter maken door samen te trainen – bijkomend voordeel: hij wordt daardoor minder vaak gevraagd op te treden als fotograaf voor fans die met haar op de foto willen.
Ze is grappig, stelt zowel De Vries als Achtereekte. Al vinden ze het moeilijk om met voorbeelden te komen. ‘Het is Franse humor’, zegt Tijssen, al blijft ook hij een anekdote schuldig. ‘Franse humor is geen grappige humor’, zegt haar vriend Van Baarle beslist. Ze zijn ruim twee jaar samen. ‘Ik heb het nog steeds zwaar.’ Nederlanders slaan doorgaans een andere toon aan als ze hun droge humor delen, weet hij. ‘Zij houdt dezelfde toon, waardoor het moeilijk in te schatten is of het een grapje is. Ik moet soms nog steeds twee keer nadenken of ze het meent.’
De Vuelta Femenina, met Barcelona als startplek, is geen hoofddoel voor Ferrand-Prévot. Maar het is wel een test. Het wordt haar grootste etappekoers sinds haar terugkeer op de weg. Toen ze haar driejarig contract tekende bij Visma-Lease a Bike, refereerde ze aan een hiaat op haar palmares: de Tour de France Femmes. Zij kende de wedstrijd in haar vorige periode als wegwielrenster als kleine eendagskoers, sinds 2022 is het ook voor vrouwen een grote meerdaagse ronde.
Die wedstrijd, in eigen land, wil ze winnen. Daarbij kijkt ze niet meer achterom. Opmerkelijk is het, vindt Tijssen, dat ze hem schaapachtig aankeek toen hij bij het begin van hun samenwerking vroeg of hij nog een mountainbike voor haar moest regelen? ‘Tuurlijk niet. Ik ben nu toch wegwielrenner?’
Het deelnemersveld van de Vuelta Femenina is dit jaar ijzersterk. Alleen al in Vollerings eigen ploeg zitten meerdere favorieten voor een goed klassement.
Het vrouwenpeloton maakt zich op voor de eerste grote ronde van het seizoen en Spanjes grootste vrouwenkoers: de Vuelta Femenina. Demi Vollering is favoriet voor de eindzege. Zij verdedigt in het noorden van Spanje haar titel; een jaar geleden won zij met afstand, voor Riejanne Markus en Elisa Longo Borghini.
Het deelnemersveld is dit jaar ijzersterk. Alleen al in Vollerings eigen ploeg, FDJ-Suez, zitten met Juliette Labous en Évita Muzic meerdere favorieten voor een goed klassement. Maar ook Markus, Anna van der Breggen en de Poolse Kasia Niewiadoma, winnares van de Tour de France Femmes, staan aan de start. Evenals de Duitse Liane Lippert en Pauline Ferrand-Prévot. De Française wordt onder meer bijgestaan door ploeggenoot Marianne Vos, die tot de favorieten voor etappezeges behoort.
Het parcours is gevarieerd. De ronde start zondag met een korte ploegentijdrit van 8 kilometer door de straten van Barcelona. Daarna gaat het peloton de heuvels in, er zijn steile klimmen, afgewisseld door een nagenoeg vlakke etappe met kansen voor sprinters. Op dag vijf kunnen de klassementsrenners het verschil maken in de eerste echte bergetappe. De slotrit van zaterdag is de langste en zwaarste etappe van de zeven, met meer dan 2.500 hoogtemeters en een finish op de Alto de Cotobello.
De Vuelta Femenina is een race met geschiedenis: in 2015 werd de wedstrijd voor het eerst georganiseerd. Destijds was het een eendaags criterium, die samenviel met de slotetappe van de Vuelta voor mannen. Sinds 2023 is het een grote ronde, en behoort het samen met de Tour de France Femmes en de Giro Donne tot de drie grootste rondes voor vrouwen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant