De Duitse binnenlandse inlichtingendienst bestempelde de politieke partij Alternative für Deutschland dinsdag als extremistisch. Dat zou kunnen leiden tot een procedure waarin de partij verboden kan worden. Of dat ook gaat gebeuren, is een tweede.
Nu Alternative für Deutschland (AfD) van Alice Weidel door de inlichtingendienst als extremistisch is bestempeld, laait de discussie over een mogelijk verbod op de partij op. De classificatie zou extra munitie zijn als de zaak voor het constitutioneel hof komt.
Maar voor dat zover is, moet in eerste instantie een procedure bij het hof aangevraagd worden door de Duitse regering, de Bondsdag of de Bondsraad (de Eerste Kamer). Het Duitse parlement moet met een meerderheid voor stemmen.
De huidige bondskanselier Olaf Scholz ziet zo'n procedure nog niet direct zitten. "Ik ben tegen overhaaste beslissingen. We moeten de classificatie zorgvuldig evalueren", zei de regeringsleider, die volgende week wordt opgevolgd door Friedrich Merz. Of de nieuwe regering wel geneigd is tot juridische stappen, moet de komende tijd blijken.
Mocht het wél tot een procedure komen, dan bepaalt het constitutioneel hof of de partij handelt in strijd met het vrije democratische staatsbestel. Als dat volgens het hof het geval is, komen de zetels van AfD in de Bondsdag hoogstwaarschijnlijk te vervallen, zegt Joost Sillen, hoogleraar staatsrecht aan Maastricht University, tegen NU.nl. "Daarbij zou een zaak van deze omvang hoogstwaarschijnlijk jaren in beslag nemen", denkt Hanco Jürgens van het Duitsland Instituut.
Het parlement of de regering kan in ieder geval niet op eigen kracht een partij verbieden. "Dat is democratisch erg belangrijk. Anders zouden partijen hun politieke tegenstanders kunnen uitschakelen zonder tussenkomst van de rechter", zegt Sillen.
Volgens Sillen is het wel of niet starten van een procedure een lastige keuze voor de regerende partijen. Het is de vraag of het verbieden van een partij de democratie ten goede komt. "Nu is er een partij die volgens de inlichtingendienst als gevaar voor de democratie gezien wordt. Die partij juridisch verbieden zou logischerwijs dus de democratie kunnen beschermen", laat Sillen weten.
Aan de andere kant is AfD met 20 procent van de stemmen de op een na grootste partij geworden bij de Duitse landelijke verkiezingen van februari. "Alle mensen die op de partij gestemd hebben, zou je kunnen vervreemden door te zeggen: wat jullie denken, moet verboden worden", zegt Sillen.
In sommige delen van Duitsland geldt volgens Jürgens al het sentiment dat de gevestigde partijen tegen hen zijn. "Door een verbod op hún AfD, wordt dat idee alleen maar bevestigt en kunnen ze zich verder tegen de samenleving keren", denkt hij.
De partijleiders van AfD noemen de classificatie een "zware klap voor de Duitse democratie". Ze verwerpen dat stempel en spreken van een politiek gemotiveerde beslissing.
"AfD wordt kort voor de regeringswisseling publiekelijk in diskrediet gebracht en gecriminaliseerd", staat in een verklaring van Weidel en Tino Chrupalla. Ze stellen dat de partij zich juridisch zal blijven verdedigen tegen "deze lasterlijke uitspraken".
Source: Nu.nl algemeen