U woont als AOW’er alleen in een koopwoning en heeft geen kinderen. U overweegt om het huis te gaan delen met uw zus, zodat zij uw erfgenaam kan worden. Uw vraag is wat hiervan de consequenties zijn.
Als een alleenstaande overlijdt zonder kinderen of erkende partner, gaat de erfenis naar de ouders, broers en zussen. Ouders krijgen ieder altijd minimaal een kwart van de erfenis. Zij betalen 30 tot 40 procent aan erfbelasting. Voor kinderen en partners is dat 10 tot 20 procent.
U kunt uw zus in huis halen. Als u beiden vijf jaar lang staat ingeschreven op hetzelfde adres, wordt u partners voor de erfbelasting. Uw zuster krijgt dan een vrijstelling voor de erfbelasting van ruim 800 duizend euro. Met een notarieel samenlevingscontract gaat het sneller. Uw zus is dan al na zes maanden uw partner. Deze regels gelden voor iedereen met wie u samenwoont, behalve voor familie in de rechte lijn. Met (groot)ouders of (klein)kinderen kunt u geen partner worden.
Probeer eerst eens een langdurige logeerpartij, om te kijken hoe dat uitpakt. Dan leert u de gewoonten van uw toekomstige huisgenoot beter kennen. En spreek af dat de ander na het logeren minstens een of twee maanden weer op zichzelf gaat wonen. Tijdens de proefperiode houdt die zijn of haar woonruimte dus gewoon aan.
U kunt na de eerste verkenning nog kiezen voor een hospitacontract. Dat is een huurcontract van één jaar dat u tot drie maanden voor het einde probleemloos kunt opzeggen. Bij onderhuur verliezen de huurder en u niet het recht op zorgtoeslag. U kunt ook uw ongehuwden-AOW houden als de ander huur betaalt. U heeft dan een commerciële relatie en geen gezamenlijk huishouden.
Kiest u voor een gezamenlijk huishouden, dan verandert er meer. Dan krijgt u de AOW voor gehuwden. Die is maximaal 6.000 bruto per jaar lager dan de uitkering voor ongehuwden. Daar staat tegenover dat ook de kosten voor het levensonderhoud dalen. Sommige pensioenfondsen verlagen ook het partnerpensioen voor degene die gaat samenwonen. Vraag daarnaar bij uw pensioenfonds. Verder verliest u de alleenstaandeouderenkorting van 531 euro per jaar. Doe de partnercheck om vast te stellen of u toeslag kwijtraakt: toeslagen.nl/partner.
Met een samenlevingscontract wordt u fiscaal partner. Dat betekent dat u samen aangifte moet gaan doen. U kunt elkaar dan aftrekposten toedelen en heeft samen meer vrijstelling voor de vermogensbelasting.
U kunt veel regelen in een notariële overeenkomst. Iemand als erfgenaam aanwijzen, kan alleen in een testament. Je vraagt je af waarom het allemaal zo ingewikkeld is. Waarom betalen niet alle erfgenamen evenveel belasting? Dan kan u apart blijven wonen en uw zus toch een flink bedrag schenken of nalaten. Alles is gericht op gezinnen, niet op alleenstaanden.
Alleenwonen heeft ook voordelen. Met een testament kunt u de erfenis verdelen zoals u wilt. Blijft u per persoon onder de grens van 155 duizend euro, dan is het tarief voor schenken en nalaten 30 procent.
Over de auteur
Reinout van der Heijden is hoofdredacteur van de Geldgids.
Zelf een vraag? Geldvraag@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant