Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Tijdens een nachtelijke Russische droneaanval is in Oekraïne een 12-jarig meisje gedood. Dat melden Oekraïense hulpdiensten. De ouders van het meisje raakten gewond, een ander kind kon van onder het puin worden gered.
Vannacht vuurde Rusland zo’n honderd drones af in Centraal-, Zuid- en Oost-Oekraïne. In Kyiv raakten drie mensen gewond. De dodelijke aanval gebeurde in de regio Dnipropetrovsk, op zo’n 140 kilometer afstand van het front. Afgelopen woensdag kwamen ook al negen mensen om het leven door een Russische droneaanval in Dnipropetrovsk.
Ook Oekraïne lanceerde in de afgelopen nacht drones richting Rusland. De gouverneur van de Russische grensregio Belgorod verweet Oekraïne een voertuig met vijf mannen te hebben aangevallen met een drone. Er vielen twee doden. Onbekend is of dit burgers of militairen waren.
De drone-oorlog tussen Oekraïne en Rusland houdt aan terwijl beide landen gevechtspauzes hebben voorgesteld, zonder die van de ander te accepteren. Oekraïne wil een staakt-het-vuren van 30 dagen dat direct ingaat, Rusland heeft voorgesteld de wapens volgende maand drie dagen lang neer te leggen.
Frank Rensen
Oekraïne reageert met scepsis op het eenzijdige staakt-het-vuren dat Rusland eerder vandaag afkondigde voor 8 tot en met 10 mei. ‘Als Rusland vrede wil, dan moet het de wapens meteen neerleggen’, zo zegt de Oekraïense buitenlandminister Andrii Sybiha op X.
Het Kremlin heeft gezegd rond 9 mei, de dag waarop Rusland de overwinning op nazi-Duitsland viert, de wapens tijdelijk neer te willen leggen. Eenzelfde belofte maakte Rusland voor het paasweekend. De Russische aanvallen bleven toen echter doorgaan.
‘Waarom wachten tot 8 mei?’, vraagt Sybiha zich af op X. ‘We kunnen ook nu al stoppen met aanvallen.’ Hij herhaalt dat Oekraïne bereid is een volledig staakt-het-vuren te implementeren, ‘zoals we de afgelopen 30 dagen al gedaan hebben’.
Oekraïne en Rusland spraken met bemiddeling van de Verenigde Staten in maart al af tijdelijk de aanvallen op elkaars energienetwerk en die op de Zwarte Zee te staken. In de praktijk kwam daar weinig van terecht.
Thom Canters
De Russische president Vladimir Poetin heeft eenzijdig een staakt-het-vuren afgekondigd voor 8 tot en met 10 mei. Rusland viert op 9 mei, de Dag van de Overwinning, dat nazi-Duitsland werd verslagen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het is de tweede keer in korte tijd dat Poetin eenzijdig een staakt-het-vuren aankondigt.
Dat deed Poetin ook al tijdens het paasweekend eerder deze maand. Oekraïne beschuldigde Rusland ervan dat bestand zelf zo’n duizend keer te hebben geschonden. Vanuit Kyiv is er nog niet gereageerd op het nieuwe staakt-het-vuren van Poetin. Dat heeft het Kremlin er niet van weerhouden te waarschuwen voor een ‘adequate en effectieve reactie’ bij Oekraïense aanvallen tijdens het bestand.
De Amerikaanse president Donald Trump voerde dit weekend de druk op Rusland op om de oorlog te beëindigen. ‘Ik wil dat hij stopt met schieten, gaat zitten en een deal tekent’, zei hij zondag. Trump sprak zaterdag met zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky. Daarna zei Trump al dat Poetin de oorlog ‘misschien’ niet wil stoppen en hem ‘ een beetje in de maling neemt’.
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio dreigde zondag de bemiddeling tussen Oekraïne en Rusland te staken als er niet snel resultaat geboekt wordt. Een soortgelijk dreigement uitte hij eerder deze maand ook al. Kort daarna kondigde Poetin eenzijdig het paasbestand af.
Thom Canters
Lees hier ook: Trump teleurgesteld in Poetin: ‘Ik wil dat hij stopt met schieten en een deal tekent’
De Oekraïense oud-president Viktor Janoekovytsj heeft bij verstek een celstraf gekregen van 15 jaar voor zijn vlucht naar Rusland in 2014. Janoekovytsj werd elf jaar geleden afgezet tijdens de Maidanrevolutie.
De protesten tegen zijn regering begonnen nadat de pro-Russische Janoekovytsj had geweigerd om een associatieverdrag met de Europese Unie te tekenen. Na zijn afzetting vluchtte hij volgens de Oekraïense procureur-generaal Oleksi Symonenko met zeker twintig anderen naar Rusland. Daarbij zou hij hulp hebben gekregen van het Russische leger en president Vladimir Poetin. Hij is officieel veroordeeld voor het organiseren van illegale grensoverschrijdingen en het aanzetten tot desertie.
De 73-jarige Janoekovytsj werd in 2019 al bij verstek veroordeeld tot 13 jaar cel voor hoogverraad en medeplichtigheid aan de Russische oorlog tegen Oekraïne. Hij staat ook op de sanctielijst van de Europese Unie.
Thom Canters
De Russische president Vladimir Poetin heeft de Noord-Koreaanse dictator Kim Jong-un bedankt voor de Noord-Koreaanse hulp in de strijd tegen Oekraïne. Pyongyang, een prominente bondgenoot van Moskou, bevestigde maandag voor het eerst dat het Rusland met militairen bijstaat in de oorlog.
‘Onze Koreaanse vrienden handelden op basis van solidariteitsgevoel, rechtvaardigheid en oprecht kameraadschap’, staat in de verklaring van het Kremlin. ‘We waarderen dit zeer en zijn Kim Jong-un persoonlijk en het Noord-Koreaanse volk oprecht dankbaar.’ Het Kremlin heeft laten weten Noord-Korea militair bij te kunnen staan waar nodig.
Volgens Kyiv en zijn westerse bondgenoten vechten zo’n elfduizend Noord-Koreaanse militairen mee aan Russische zijde. De VS zeiden in december dat tot wel drieduizend van hen zouden zijn omgekomen. Oekraïne heeft enkele Noord-Koreaanse militairen opgepakt.
De Noord-Koreaanse militairen worden onder meer ingezet in de Russische grensprovincie Koersk, waar Oekraïne vorig jaar een inval deed. Noord-Korea stelt een belangrijke bijdrage te hebben geleverd ‘aan de bevrijding van het door Oekraïne bezette Russische grondgebied’ in Koersk. Het Kremlin beweerde afgelopen weekend de provincie volledig bevrijd te hebben, hoewel het later ook sprak over ‘overblijfselen’ van het Oekraïense leger die ‘vernietigd’ moeten worden. Oekraïne ontkent al zijn troepen te hebben teruggetrokken uit het gebied.
Thom Canters
De wereldwijde uitgaven aan defensie zijn in 2024 opnieuw naar een recordhoogte gestegen. Uit een rapport van het internationale vredesonderzoeksinstituut Stockholm (Sipri) blijkt dat de uitgaven afgelopen jaar uitkwamen op 2.400 miljard euro, voor het tiende jaar op rij een record. Daarmee liggen de uitgaven 9,4 procent hoger dan een jaar eerder, de sterkste stijging sinds het einde van de Koude Oorlog.
Met name in Europa en Rusland namen de defensie-uitgaven in 2024 sterk toe. Rusland noteerde het afgelopen jaar een stijging van 38 procent. Daarmee gaat bijna eenvijfde van de Russische overheidsuitgaven naar defensie. Oekraïne plaatste daar een stijging van 2,9 procent tegenover. Voor elke dollarcent die Rusland besteedt aan defensie, geeft Oekraïne 43 dollarcent uit.
‘Rusland heeft opnieuw zijn militaire uitgaven aanzienlijk verhoogd, waardoor de kloof met Oekraïne nog groter is geworden’, zei Diego Lopes da Silva, senior onderzoeker bij het Sipri. ‘Oekraïne besteedt momenteel al zijn belastinginkomsten aan het leger. Met een krappe begroting zal het moeilijk zijn voor Oekraïne om zijn militaire uitgaven verder te blijven verhogen.’
Europese bondgenoten van Oekraïne verhoogden hun defensiebudgetten wel fors. Duitsland registreerde een stijging van 28 procent en Polen van 31 procent. Bij alle Navo-lidstaten namen de defensie-uitgaven toe. Achttien staten haalden de Navo-norm van 2 procent van het bruto binnenlands product, zeven meer dan in 2023.
‘De snelle toename van de uitgaven onder Europese Navo-lidstaten wordt voornamelijk gedreven door de aanhoudende Russische dreiging en zorgen over een mogelijke terugtrekking van de VS uit het bondgenootschap’, aldus Jade Guiberteau Ricard, onderzoeker bij het Sipri. Die zorgen zijn met het aantreden van president Donald Trump begin dit jaar alleen maar verder toegenomen. Trump heeft tijdens zijn tweede ambtstermijn toenadering gezocht tot Rusland.
Thom Canters
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van afgelopen week:
• In de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog zou Rusland naar verluidt hebben gezegd de oorlog te willen staken de huidige frontlinie. Daarmee zou Rusland bij een wapenstilstand vier regio’s in het zuiden en oosten van Oekraïne behouden. Via The Washington Post kwam naar buiten dat het ‘bevriezen’ van de frontlinie een Amerikaans voorstel was. De VS zetten Oekraïne onder druk om vrede te sluiten met nog meer concessies richting Rusland: volgens bronnen van The Washington Post zijn de Amerikanen bereid om de Russische annexatie van de Krim officieel te erkennen.
• De Oekraïense president Volodymyr Zelensky en de Amerikaanse president Donald Trump hebben elkaar zaterdag kort ontmoet in Vaticaanstad, waar zij waren voor de uitvaart van paus Franciscus. Trump heeft zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin zondag opnieuw verzocht te stoppen met aanvallen op Oekraïne. ‘Ik wil dat hij stopt met schieten, gaat zitten en een deal tekent.’ Hoewel Trump Zelensky deze week de schuld leek te geven van het uitblijven van een deal zei hij de Oekraïense president nu ‘rustiger’ te vinden. ‘Ik denk dat hij het totaalplaatje begrijpt, en ik denk dat hij bereid is een overeenkomst te sluiten.’
• In Kyiv zijn 12 mensen gedood bij een Russische raketaanval donderdag. Dat meldt het Oekraïense ministerie van Binnenlandse Zaken. Zelenskyk bra zijn bezoek aan Zuid-Afrika voortijdig af vanwege de aanvallen. Trump heeft de Russische aanvallen op Oekraïne ‘niet nodig’ genoemd. ‘Vladimir, stop!’, schreef hij op Truth Social.
Lees hier het volledige liveblog van afgelopen week terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant