Een handgeschreven brief van Titanic-overlevende Archibald Gracie is dit weekend op een Britse veiling verkocht voor 300 duizend pond (zo’n 350 duizend euro). Volgens de veilingmeesters is dit het hoogste bedrag dat ooit werd betaald voor een brief vanaf het schip.
is onderzoeksjournalist van de Volkskrant.
De brief van vier kantjes werd geschreven door de 54-jarige kolonel Archibald Gracie. Eén zin valt daarbij in het bijzonder op: ‘Het is een prima schip’, staat er in zwierige letters op het vergeelde papier, ‘maar ik wacht tot het einde van mijn reis voordat ik mijn oordeel geef.’
Gracie schreef zijn brief op 10 april 1912, op de dag dat hij aan boord ging en vijf dagen voordat het schip ’s nachts op een ijsberg botste en definitief verdween in de Atlantische Oceaan. In de dagen daarvoor werd zijn schrijven afgegeven tijdens een stop aan land en kreeg het poststempels in Ierland en Londen.
Kolonel Gracie zou uiteindelijk bekend worden met een zeer gedetailleerd ooggetuigenverslag van de bootramp waarbij meer dan vijftienhonderd mensen omkwamen. In zijn boek, De waarheid over de Titanic, vertelt hij hoe hij als eersteklaspassagier een plek kreeg in cabine C51. Hij bracht zijn tijd door met squash, zwemmen, boeken lezen, kerkbezoeken en gesprekken met medepassagiers. Ook was hij chaperone voor diverse vrouwen.
In de fatale nacht werd hij wakker door een schok en realiseerde hij zich dat de motor het niet meer deed. Nadat hij meerdere vrouwen en kinderen in reddingsboten had geholpen, wist hij met een aantal mannen een omgekeerde reddingsboot te bereiken. Een van zijn vrienden verdween daarbij in het water en werd nooit meer gevonden, waarschijnlijk omdat hij verstrikt raakte in touwen.
In zijn boek beschrijft Gracie hoe ze met de omgeslagen reddingsboot langzaam wegpeddelden in het donker, terwijl ze de smeekbeden van angstige mensen in het water negeerden – ze waren bang dat de boot overspoeld zou raken met drenkelingen. Toch was er niemand in het water die hen verwijten maakte, schreef hij in zijn boek. Het enige wat hij een man hoorde roepen, was: ‘All right boys, good luck and God bless you.’
Die nacht stierf volgens Gracie zeker de helft van de mensen op de boot doordat ze er vanaf gleden, vanwege uitputting of de kou. Gracie zelf werd later een andere reddingsboot in getrokken.
Hoewel hij het drama overleefde, hadden de onderkoeling en de andere verwondingen uiteindelijk zoveel impact op Gracie dat zijn lichaam het acht maanden later alsnog begaf. Het lukte hem niet meer de drukproeven van zijn boek te corrigeren. Volgens de overlevering was hij zo geobsedeerd door wat er was gebeurd, dat zijn laatste woorden waren: ‘We moeten ze in de boten krijgen. We moeten ze allemaal in de boten krijgen.’
Daarmee werd Gracie de eerste volwassen Titanic-overlevende die alsnog stierf. De waarde van zijn brief uit 1912 – gericht aan een kennis, verkocht door diens achterneef – werd door het Britse veilinghuis eerst geschat op 60 duizend pond, maar bracht uiteindelijk het vijfvoudige op.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant