is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Voordat hij president werd, had Donald Trump zijn eigen televisieshow in de VS, The Apprentice (de leerling). Kandidaten moesten daarin een ondernemersplan maken voor een bepaald product. Wie weinig succes had, werd door Trump de laan uitgestuurd met de opmerking: ‘You’re Fired’. De winnaar kreeg een prijs van 250 duizend dollar.
Trump wil nu de huidige voorzitter Jerome Powell van de Federal Reserve (Fed) – de overkoepelende organisatie van de twaalf Amerikaanse centrale banken – ook op die manier ontslaan. Reden is dat Powell, die hij nota bene zelf zeven jaar geleden benoemde, weigert de rente te verlagen. ‘Verlaag de rente, Jerome, en stop met politieke spelletjes’, schreef de Amerikaanse president op X. Sinds Trump is aangetreden, heeft het hoogste bestuur van de centrale banken – het Federal Open Market Committee (FOMC) – twee vergaderingen gehad zonder verlaging. De Fed vindt een lagere rente niet gepast, omdat met ruim 3 procent de inflatie hoog is en de handelsoorlog die verder kan aanwakkeren.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Trump is woedend en noemde Powell afgelopen weekeinde een ‘loser’. ‘Ik kan niet wachten tot zijn termijn afloopt. En als ik nu van hem af wil, dan kan ik dat ook doen. Ik ben niet blij met hem’, zei hij tegen journalisten.
Formeel loopt Powells termijn in mei 2026 af. Maar zoveel geduld heeft Trump niet. Alleen: een president is soms minder belangrijk dan een tv-host en kan bovendien niet zomaar iedereen ontslaan. De Fed is, net zoals andere centrale banken, onafhankelijk. Hoewel de mandaten verschillen, moeten ze allemaal waken over de stabiliteit van het financiële systeem en de munt. Als de inflatie te snel oploopt, moet de Fed de geldhoeveelheid laten krimpen door de rente te verhogen. Zo kan de Fed het beleid corrigeren als de regering op te grote voet leeft. Daar heeft Trump geen invloed op. Hij heeft alleen het recht om, na goedkeuring van de Senaat, de voorzitter van de Fed voor vier jaar te benoemen en te herbenoemen.
Sinds de Fed in 1913 werd opgericht, is nog nooit een voorzitter door een president ontslagen. Statutair zou dat alleen kunnen vanwege wangedrag, maar Powell is een voorbeeldig burger.
Hoogstens zou Trump hem het voorzitterschap kunnen ontnemen, waarbij Powell dan bestuurder blijft. Die beslissing zou Powell weer kunnen aanvechten bij het Hooggerechtshof. Als Trump zover gaat, zouden de financiële markten op tilt slaan. Het zou het vertrouwen in de dollar en de VS als debiteur enorm schaden. Het angstzweet is merkbaar op de financiële markten. Sinds het aantreden van Trump op 29 januari is de koers van de dollar ten opzichte van andere munten al flink gezakt. Zo kost een euro nu 1,15 dollar tegen 1,02 dollar eind januari. Tegelijkertijd loopt de goudprijs – gekscherend ook wel het gestolde angstzweet genoemd – in bizar tempo op.
Trump zou er goed aan doen de Turkse president Recep Tayyip Erdogan te bellen. Die ontsloeg de baas van de centrale bank nadat hij had geweigerd de rente te verlagen. Sindsdien is de waarde van de munt geïmplodeerd. Turken betalen nu 43 lira voor 1 euro, tegen 1,80 euro begin 2019.
Als zoiets met de dollar gebeurt, is de ramp niet te overzien.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant columns