De ‘sensa’ was er woensdagavond niet in Uden. Jongerenwerkers, demonstranten en de politie zetten alles op alles om de rust te bewaren, nadat een eerder protest over opvanglocaties uit de hand liep.
is verslaggever binnenland van de Volkskrant.
‘Jij bent de lul.’ Een moeder op een fatbike komt na een telefoontje van een agent aangesneld bij een van de ME-busjes die naast de Kruisherenkapel in Uden staan. ‘Jij komt nu mee naar huis.’ Haar zoon druipt af, in zijn hand het gebiedsverbod dat hij zojuist kreeg opgelegd.
In de kapel houdt de gemeente Maashorst een informatieavond over drie nieuwe locaties die plek moeten bieden aan asielzoekers, statushouders, Oekraïners én jonge woningzoekenden uit de eigen gemeente. De eerste bijeenkomst, vorige week, leidde tot ongeregeldheden waarbij de ME in actie kwam.
Ook vanavond zijn er weer veel jongeren op de been. Max Hermans kent ze bijna allemaal. De meesten willen ‘gewoon even kijken’, anderen hopen op ‘een beetje sensa’. Volgens de 27-jarige jongerenwerker is slechts een enkeling echt van plan te rellen.
Om herhaling te voorkomen wordt niets aan het toeval overgelaten. Wie zich in het veiligheidsrisicogebied begeeft, kan preventief worden gefouilleerd en moet zich kunnen legitimeren. Scholen hebben ouders gewaarschuwd voor snapchatberichten die oproepen om te komen demonstreren met zwaar vuurwerk.
Die ochtend sprak Hermans al vroeg met tweedeklassers, van wie hij er veel zag bij de eerdere demonstratie. ‘Niet om hen ervan te weerhouden te gaan. Dat moeten ze zelf weten. Maar om uit te leggen hoe een demonstratie werkt.’ Want woest waren sommige vmbo’ers, dat de politie het vorige week had gewaagd minderjarigen te slaan. ‘Dan zeg ik dat dat niet zo gek is met een noodverordening, als ze al een paar keer zijn gewaarschuwd.’
In het demonstratievak staat de harde kern van de demonstranten al vroeg klaar. De 20 duizend volgers van TikTokster Plussize*Chubby*Queen* kunnen live zien hoe het plein tegenover de kapel volloopt. Eerder die dag riep de ‘truckerswife’ hen op vooral vreedzaam te demonstreren. ‘Het rellen kwam van buitenaf. Daar staat ons clubje niet voor.’
Hermans richt zich vanavond vooral op de jongeren die niet in het demonstratievak willen staan, maar eromheen hangen. ‘Boys’ van een jaar of 14 die voetballen met een blikje geeft hij een waarschuwing. ‘Niet zo handig, voor een ME-bus.’
Hij groet een jongen die komt aanlopen met zijn vriendin. Ze krijgen van een agent de keuze: ‘Het vak in, of weg hier.’ Echt demonstreren willen ze niet. Wel zijn ze benieuwd wat er klopt van het verhaal dat er een meisje zou zijn verkracht door een asielzoeker. ‘Ik hoor zoveel verschillende dingen dat ik niet precies weet hoe het zit’, zegt Hermans diplomatiek.
Op 21 maart heeft Forum voor Democratie een bericht online gezet over een Syrische asielzoeker die een meisje van 15 in Maashorst zou hebben verkracht. Iets dat burgemeester Hans van der Pas onmiddellijk weerspreekt. De zaak speelde zich niet af in zijn gemeente. En de vermeende dader kwam niet uit het azc in Uden.
Ook het Openbaar Ministerie voelt zich genoodzaakt te reageren. Het bevestigt dat er aangifte is gedaan van een voorval in Veghel en benadrukt dat de zaak nog wordt onderzocht. Speculeren is dus voorbarig.
De partij, die 1 zetel in de gemeenteraad heeft, verwijdert het bericht. Maar omdat het nog op sites als De Dagelijkse Standaard en Nieuw Rechts te vinden is, gaat het veelvuldig rond.
De jongeren die Hermans spreekt zeggen zich onveilig te voelen, omdat het nieuwe azc dichtbij hun voetbalclub komt. ‘Een echo van hun omgeving’, noemt hij het geluid dat op school de boventoon voert. Over politiek gaat het amper. Sommigen noemen het de schuld van Mark Rutte, zegt hij. Of er bijvoorbeeld nog een woning te vinden is, als zij straks uit huis willen.
In de kapel hebben zich zo’n driehonderd inwoners verzameld, om onder toeziend oog van Maria hun zorgen te uiten over de nieuwe opvanglocaties.
Een beroepsmilitair noemt het de omgekeerde wereld, dat hij zich, werkend in een oorlogsgebied, zorgen moet maken om zijn vrouw en dochters. En wie heeft bedacht dat het azc op een sportpark komt? Waar hockeyers rokjes dragen en dagelijks honderden scholieren langs fietsen?
Zorgen die de burgemeester – die dan al bijna twee uur op het podium staat – zegt te begrijpen, maar die hij niet helemaal weg kan nemen. Want 100 procent veiligheid garanderen kan hij nergens. Ook niet op plekken zonder azc.
‘En wat gaat er gebeuren als de Spreidingswet wordt afgeschaft?’, wil iemand weten. ‘Wie draait er dan op voor de kosten?’ Van der Pas antwoordt dat maar liefst 800 miljoen euro van de nieuwe Voorjaarsnota naar asielbeleid gaat.
De burgemeester zegt kort na de informatiebijeenkomst dat hij het zat is, net als andere burgemeesters en wethouders, om geen steun krijgen van Den Haag. Na de onrust van vorige week riep hij minister Faber (Asiel) op zich uit te spreken en gemeenten te steunen.
De PVV-minister belde hem nog diezelfde dag. Van der Pas: ‘Na de ministerraad zou ze reageren op vragen van de pers en dan ook gaan zeggen dat gemeenten nu eenmaal niet anders kunnen.’ Maar het bleef stil. Van der Pas denkt niet dat ze het slecht bedoelt. ‘Als je het meest strenge asielbeleid ooit aankondigt, wil je natuurlijk iets anders uitstralen.’
Buiten houden de meeste demonstranten het inmiddels voor gezien. De ‘sensa’ bleef uit. Het deed jongerenwerker Hermans vooral denken aan een silent disco.
Toch moet de ME later nog in actie komen, als een kleine groep vuurwerk afsteekt en dranghekken omgooit. Zeven mensen worden aangehouden. Volgens de politie komt geen van hen uit Uden.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant