Sinds 2004 hebben minstens 85 spermadonoren in Nederland te veel nakomelingen voortgebracht. Volgens de richtlijn mochten massadonoren jarenlang maximaal 25 nakomelingen hebben.
De Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG) bevestigt het aantal van 85 na eerdere berichtgeving van Nieuwsuur. De NVOG komt op dat aantal uit na het aanscherpen van de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting op 1 april.
Met de nieuwe wet worden donoren en moeders met terugwerkende kracht landelijk geregistreerd. Dat houdt in dat alle donorgegevens vanaf 2004 centraal geregistreerd staan. In dat jaar werd het verboden om anoniem zaad te doneren. Van eerdere jaren zal het dus waarschijnlijk nooit lukken om alle informatie boven water te krijgen.
Nu de nieuwe wet is ingegaan, blijken er sinds 2004 zeker 85 massadonoren te zijn. Sinds de jaren negentig gold al een richtlijn van maximaal 25 nakomelingen per zaaddonor. Maar omdat verschillende vruchtbaarheidsklinieken de administratie apart van elkaar bijhielden, verliep de registratie van donoren niet goed. Ze konden zich bij verschillende klinieken aanmelden.
Het zijn niet alleen donoren die hiermee in de fout zijn gegaan. Sommige donoren wisten niet dat donorbanken hun sperma te vaak hebben toegediend en ze dus meer nakomelingen hebben gekregen dan volgens de richtlijn toegestaan was.
Daarnaast zijn er mogelijk fouten gemaakt bij de uitwisseling van sperma tussen donorbanken, meldt de NVOG. Daarbij werden de gegevens van het aantal behandelingen niet altijd uitgewisseld. Volgens de NVOG kwam dat onder meer door privacyregels.
Stichting Donorkind, dat de belangen van donorkinderen behartigt, zegt "niet verrast" te zijn door de fouten die met donoren zijn gemaakt. "Klinieken maken niet 'zomaar' een product. Ze creëren nieuw leven en dat behoort buitengewoon zorgvuldig te gebeuren. Keer op keer blijkt dat klinieken hier niet in slagen."
In 2018 is de richtlijn van de NVOG verder aangescherpt. Sperma van een donor mag sindsdien bij maximaal twaalf gezinnen worden gebruikt.
De afgelopen jaren waren al verschillende misstanden aan het licht gekomen. Zo bleek de registratie van de oude zaaddonorbank van het LUMC in Leiden tussen 1977 en 2006 niet compleet te zijn. Van tachtig kinderen is niet na te gaan wie hun donorvader is en negen donoren hadden meer dan 25 nakomelingen.
Ook van het Rijnstate-ziekenhuis in Arnhem zijn misstanden bekend. Daar bleek het sperma van vijftien donoren te vaak te zijn gebruikt.
Bovendien hebben verschillende artsen hun eigen sperma gebruikt bij vruchtbaarheidsbehandelingen. Uit de jaren tachtig en negentig is bekend dat bijvoorbeeld Jan Wildschut en Jan Karbaat dat deden. En in 2022 maakte Stichting Donorkind bekend dat tussen 2017 en 2022 tien artsen zonder toestemming hun eigen sperma gebruikten.
Source: Nu.nl algemeen