De geschorste burgemeester Ekrem Imamoglu van Istanboel staat vrijdag voor de rechter vanwege zijn uitspraken tegen de hoofdofficier van justitie. Die zaak staat los van de beschuldiging van corruptie en steun aan terrorisme, maar heeft er tegelijkertijd alles mee te maken.
De aanklacht tegen Imamoglu draait om opmerkingen die hij maakte tijdens een panel op 20 januari. Hij bekritiseerde hoofdofficier Akin Gürlek vanwege juridische stappen tegen Cem Aydin. Die is de leider van de jeugdafdeling van de oppositiepartij, de Republikeinse Volkspartij (CHP).
Aydin werd in januari zonder aanhoudingsbevel meegenomen door de politie. Ook die aanhouding was vanwege kritiek op Gürlek. Imamoglu zei in zijn toespraak dat de onafhankelijke rechtspraak in Turkije dood is en dat een mentaliteitsverandering nodig is.
Toen hij zich tegen Gürlek richtte, zei Imamoglu: "We zullen de oude manier van doen ontmantelen, zodat niemand jouw eigen kinderen op een ochtend van hun bed zal lichten." Twee uur na zijn toespraak werd de zaak tegen Imamoglu geopend.
Aanklagers stellen dat zijn uitspraken angst bij de aanklager kunnen creëren en als bedreigend ervaren kunnen worden. Ze zeggen dat Imamoglu mensen die tegen terrorisme strijden als doelwit heeft gekozen.
De geschorste burgemeester riskeert een gevangenisstraf van zeven jaar en vier maanden vanwege zijn uitspraken. Een partijgenoot van Imamoglu die de opmerkingen deelde is ook aangehouden.
Gürlek ligt al langer onder vuur bij de Turkse oppositie. Hij staat wat hen betreft symbool voor de misstanden in de rechtspraak, omdat hij opvallend vaak oppositiefiguren in het vizier heeft.
In 2019 veroordeelde Gürlek toen hij nog rechter was de CHP-voorzitter tot negen jaar cel vanwege kritische tweets van tien jaar oud. Een jaar later weigerde hij een uitspraak van het Constitutioneel Hof uit te voeren. Het hof had geoordeeld dat een zaak tegen een prominente parlementariër van de CHP overgedaan moest worden.
De verschillende zaken leverden Gürlek vorig jaar een promotie op tot hoofdofficier van justitie van Istanboel. Daar begon hij onderzoeken naar CHP-burgemeesters van deelgemeenten. Het resulteerde in twee afzettingen. En nu is er dus een zaak tegen Imamoglu.
CHP-partijleider Özgür Özel omschreef Gürlek eind vorig jaar als een "mobiele guillotine". "Overal waar hij opduikt, rollen koppen." Özel kreeg direct een onderzoek voor belediging van een ambtenaar aan zijn broek.
De promotie van Gürlek laat volgens de oppositie zien dat de rechtspraak alleen op papier onafhankelijk is. Dat heeft te maken met de samenstelling van het orgaan dat verantwoordelijk is voor gerechtelijke benoemingen en promoties: de HSK.
Deze raad wordt samengesteld door de president, de minister van Justitie en het parlement. Tot zover geen probleem. Maar de partij van president Recep Tayyip Erdogan heeft de meerderheid in het parlement. De minister van Justitie komt uit die partij en Erdogan staat er aan het hoofd. Uiteindelijk komen alle benoemingen dus uit dezelfde hoek.
En daarmee is volgens de oppositie een systeem ontstaan waarin aanklagers en rechters het gevoel kunnen krijgen dat het loont om achter oppositiefiguren aan te gaan. Onder wie niet alleen politici, maar ook journalisten, academici of artiesten. Andersom komt het voor dat rechters van een zaak worden gehaald of zelfs worden overgeplaatst als ze uitspraken doen die de autoriteiten niet bevallen.
In het onderzoek naar vermeende corruptie bij de gemeente Istanboel - de zaak waarin Imamoglu is gearresteerd - werden in maart acht verdachten vrijgelaten vanwege gebrek aan bewijs. Het kantoor van Gürlek had juist om hun arrestatie gevraagd. Daar ging de rechter niet in mee. Hij werd vervolgens van de zaak gehaald en gedemotiveerd tot lagere rechter, zegt CHP-lid Gökhan Günaydin.
Dat geeft volgens de oppositie te denken over de zaken die vorige maand tegen Imamoglu werden gestart en waarvoor hij inmiddels is afgezet en gearresteerd. Deze kwestie staat weliswaar los van de zaak die vrijdag speelt, maar dat de autoriteiten juist (opnieuw) achter Imamoglu aangingen, past wat de oppositie betreft in een zorgelijk patroon.
Source: Nu.nl algemeen