Deze week verschijnt het langverwachte tweede seizoen van The Last of Us, gebaseerd op de gelijknamige post-apocalyptische game. Showrunner Craig Mazin en hoofdrolspeler Bella Ramsey vertellen hoe ze zowel de argeloze kijker als de doorgewinterde gamer tevreden zullen houden.
is tv-recensent voor de Volkskrant en schrijft over film.
Of showrunner Craig Mazin veel spanning voelt voor het tweede seizoen van The Last of Us? Welnee!
Mazin, een vrolijke, welbespraakte Amerikaan met een indrukwekkende baard, veert juist op van druk en spanning, vertelt hij als we hem eind maart spreken over het langverwachte vervolg op zijn succesvolle serie.
Als verfilming van de twee gelijknamige videospellen bleek The Last of Us in 2023 een voltreffer. Het verhaal speelt zich af in een post-apocalyptische wereld, waar een pandemie een groot deel van de mensheid heeft veranderd in een soort zombies (de ‘infected’). De serie draait vooral om de rouwende vader Joel (Pedro Pascal), die wordt belast met de taak om de 14-jarige Ellie (Bella Ramsey) te beschermen, omdat zij mogelijk beschikt over antistoffen die kunnen worden gebruikt voor een vaccin.
Uit de vijfsterrenrecensie in de Volkskrant van het eerste seizoen: ‘De post-apocalyptische wereld in The Last of Us is huiveringwekkend overtuigend. Vergeet maar even dat het op een game is gebaseerd; het is een serie voor iedereen.’
Alsof de verwachtingen na een met lof en prijzen overladen debuutseizoen nog niet hoog genoeg waren, hebben Mazin en medeshowrunner Neil Druckmann (die de games ontwikkelde) ook nog te maken met een ingewikkelde balanceeract. Want hoe houd je de argeloze kijker die onbekend is met het verhaal net zo tevreden als de gamers die het verloop van het verhaal grotendeels al kennen?
Mazin, die zelf de games heeft gespeeld, maar ‘net zo makkelijk in de schoenen stapt van de kijker zonder game-ervaring’, voelt ook hier de druk niet zo. ‘Je moet ergens een balans vinden. De meeste mensen die deze serie zien, hebben het spel waarschijnlijk helemaal niet gespeeld. En oké, de gamers weten waar het heen gaat, maar ook die kun je altijd verrassen met onverwachte zijpaden, of afleveringen die het verhaal van verwaarloosbare gamepersonages uitbouwen.
‘Onze uitdaging was het vooral om de kwaliteit van het eerste seizoen te behouden, te overtreffen. Het moet nog veel beter en dus moeten we risico blijven nemen. Gamers én kijkers moeten zien hoe gedurfd en grenzeloos we zijn.’
Het tweede seizoen begint met een tijdsprong van vijf jaar. Voor hoofdrolspeler Bella Ramsey (die een Emmy-nominatie kreeg voor beste actrice in het eerste seizoen) veranderde daarmee veel, vertelt ze in een groepsgesprek via Zoom: ‘Ellie is nu veel meer van mijn leeftijd. Daarom wilde ik mijn stem bijvoorbeeld wat zwaarder en dieper maken.
‘En Ellie is dit seizoen veel meer iemand die anderen wil beschermen, terwijl ze in het eerste seizoen vooral zélf werd beschermd door Joel. Maar hun relatie is in die vijf jaar ingrijpend veranderd, ook omdat Ellie volwassen is geworden. Dat resulteert in een behoorlijke clash.’
Mazin: ‘Het eerste seizoen draaide vooral om liefde, en hoe dat soms kan leiden tot pijn en ellende. Dit seizoen richten we ons meer op de vraag wie ‘wij’ zijn en wie ‘zij’ zijn. Liefde voor familie of wat daarvoor doorgaat, zorgt bijvoorbeeld voor een ongelooflijk machtig wij-gevoel, waarbij we buitengewone dingen voor elkaar overhebben. Maar dat creëert ook automatisch een gevoel van ‘de ander’. Dat spanningsveld zoeken we dit seizoen veel vaker op.’
Een van de voorbeelden daarvan zien we dit seizoen in een discussie of er nieuwe vluchtelingen moeten worden opgevangen in Jackson, de gemeenschap waarin veel overlevenden zich hebben gevestigd, omdat ze daar veilig zijn voor de geïnfecteerden. Mazin: ‘Het verhaal van Amerika is altijd geweest dat mensen van over de hele wereld deze kant op kwamen en een mengelmoes van culturen creëerden. Maar mensen die hierheen kwamen, zeiden daarna al snel: niemand anders mag hier nu nog komen, want dit is nu van ons.’
Mazin vult aan: ‘We proberen in de serie zelden direct commentaar te leveren op wat er gebeurt in de echte wereld en vooral te laten zien hoe menselijk gedrag kan leiden tot grotere ellende. Drama is in het ideale geval altijd universeel en moet niet proberen te veel een allegorie te zijn. Dan wordt het al snel huiswerk.’
Ramsey: ‘In het eerste seizoen leken we door de coronacrisis een deel van de echte wereld na te bootsen in de serie. De coronacrisis was op zichzelf een soort mini-apocalyps, dus de parallellen met onze serie waren onvermijdelijk. In het tweede seizoen konden we wat meer doorschakelen naar het menselijke, emotionele aspect. Natuurlijk, er zit veel agressie en geweld in dit universum, maar uiteindelijk gaat het om de kleinere, intieme momenten tussen de personages. Die tegenstelling máákt de serie.’
Dat laatste beaamt ook Mazin, die de balans tussen monsterspektakel en intiem karakterdrama zo goed mogelijk bewaakt: ‘De geïnfecteerden worden dit seizoen steeds gevaarlijker, steeds meer als het weer: je weet dat er onweer aanstaande is, maar niemand weet precies wanneer en hoe. Maar we willen personages nooit zomaar confronteren met geïnfecteerden omdat het spektakel oplevert. Het moet relevant zijn voor het verhaal of voor de karakterontwikkeling. In dit soort verhalen is de neiging vaak om almaar groter te gaan, maar voor mij is het vaak veel spectaculairder om twee mensen met elkaar te zien praten in een kamer.’
Dat het intieme in The Last of Us misschien wel beter werkt dan het zombiespektakel, zagen we in het eerste seizoen vooral in de veelgeprezen derde aflevering, over de onverwachte liefdesrelatie tussen prepper Bill (Nick Offerman) en vluchteling Frank (Murray Bartlett) in de jaren na de apocalyps.
Mazin had de overweldigende respons op die aflevering nooit verwacht. ‘Ik verwachtte vooral boosheid, omdat we de hoofdpersonages een uur lang aan de kant schoven en twee onbekende personages in de spotlight zetten. Maar de respons was zo overweldigend, niet normaal! We hebben zo veel ontroerende e-mails, brieven en berichtjes gekregen. Zo veel dat ik bijna durf te zeggen: ik heb iets bereikt, mijn plaats veroverd in de Hollywoodgeschiedenis, haha.’
Die plek had Mazin in zekere zin al langer, al is zijn carrièrepad op z’n zachtst gezegd opmerkelijk. Jarenlang werkte hij als schrijver aan vervolgdelen op weinig verfijnde Hollywoodkomedies als Scary Movie en The Hangover, om de wereld in 2019 te verbazen met het briljante Chernobyl, een stemmige miniserie over de gevolgen van de kernramp.
Ook The Last of Us is flink ernstiger dan de komedies die hij eerder maakte, maar toch vindt Mazin die overgang niet heel vreemd. ‘Ik wilde altijd al dit soort projecten maken, maar het lastige aan de entertainmentindustrie is dat je verdomd moeilijk binnenkomt. En als je dan een keer iets grappigs maakt, beland je al snel in het ‘grappige’ hoekje. Als ze je daar vervolgens voor gaan betalen, en je een gezin hebt om te onderhouden, moet je blijven doorwerken. Je komt er niet zomaar uit. Dat kan pas als je genoeg hebt verdiend om meer risico te nemen met de projecten die je wilt maken.’
Inmiddels blijven er nog steeds mensen naar hem toe komen die verbaasd zijn dat Mazin ‘dit ook kan’, al ziet hij zelf het verschil niet. ‘Comedy is technisch veel ingewikkelder dan drama. Dat klinkt misschien hoogdravend, maar ik denk dat het schrijven van comedy soms nog meer intelligentie vraagt dan drama, omdat het veel ingewikkelder is om iemand aan het lachen te krijgen.
‘Maar het zit ook in andere aspecten: Vince Gilligan, die Better Call Saul en Breaking Bad maakte, zegt niet voor niets dat hij graag komische acteurs cast in dramatische rollen, omdat zij vaak veel meer diepte in zich hebben dan je denkt. Dat zie je dit seizoen ook bij ons, bijvoorbeeld in de casting van Catherine O’Hara als Joels therapeut: zij is een van de grappigste mensen die er zijn, maar is ook ontzettend ontroerend, inzichtrijk en hartverscheurend.’
Op de set van The Last of Us is het sowieso zelden een dolle boel, ook omdat de toon in dit vervolgseizoen nog wat duisterder is. Ramsey: ‘De grootste uitdaging van dit seizoen was het uithoudingsvermogen. We moesten zeven maanden draaien en ik moest een paar maanden daarvoor al trainen voor alle fysieke scènes. Zo’n serie neemt dan je hele leven over. Daar ben ik dol op, maar er zijn wel momenten waarop je je afvraagt: hoe kom ik die maanden ooit door?’
Ramsey houdt zichzelf dan vrolijk door veel te luisteren naar het liedje Peanut Butter Jelly Time, om ‘een soort tegenwicht te vormen tegen al die ellende’.
Ramsey vindt het daarnaast belangrijk om de sfeer scherp te houden op de set: ‘Er is niet zoveel ruimte om te improviseren, omdat de toon meestal vrij ernstig is. Daarom probeer ik vooral te improviseren in het acteren, bijvoorbeeld door iets te zeggen op een manier waarop ik dat nooit eerder heb gedaan, ook om mijn tegenspelers een beetje uit te dagen. Zij moeten dan ook aan blijven staan. Je ziet ze denken: shit, ze doet iets anders! Je moet elkaar een beetje wakker houden op zo’n set.’
Maar, zegt Ramsey, ‘het is bloedirritant om nooit te kunnen improviseren in mijn teksten, want dat is zo leuk! Maar Craig schrijft gewoon te goed, vrees ik.’
Daarmee mag de Craig in kwestie voorlopig nog even doorgaan, want de verwachting is dat The Last of Us na dit seizoen nog twee seizoenen doorgaat. Mazin: ‘Ik hou er niet van om een spelletje te spelen met het publiek. De luxe die wij hebben, is dat ons verhaal eindig is. Ik benijd seriemakers niet die zo lang mogelijk moeten doorgaan omdat hun serie nu eenmaal populair is. Ik zou niet weten hoe wij dat moeten doen. Dan beland je al snel in een situatie waarin je een probleem moet creëren, dat oplost, en dat het volgende seizoen weer van voren af aan begint.
‘Wij hebben daar geen last van, omdat er een duidelijk eindpunt in zicht is, al nemen we de tijd om de tweede game te verfilmen. Maar de centrale problemen zijn aan het eind van het eerste seizoen grotendeels duidelijk. Als deze serie een soort eindeloos ding zou worden, moet je ook als maker blijven tapdansen om het leuk te houden. Gelukkig hebben wij het meeste wel uitgedacht en hoeven we niet te veel te fucken met het publiek. Dat zou mijn allergrootste angst zijn.’
Van The Last of Us verschijnt vanaf 13/4 wekelijks een nieuwe aflevering op HBO Max.
Luister hieronder naar onze podcast Culturele bagage. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant