De coalitie is verdeeld over het besluit van het OM om vaker zelf te straffen. Waar PVV en BBB zo'n strafbeschikking nog zien als een oplossing voor de drukke strafrechtketen, heeft NSC flinke bedenkingen en is PVV zelfs fel tegenstander.
Het OM wil in bepaalde zaken vaker zélf een straf opleggen in plaats van deze zaak aan de rechter te brengen. Daarmee hoopt het OM de druk op de strafrechtketen te verminderen. Wat volgde was juist rumoer in die strafrechtketen én in de Tweede Kamer, waar woensdag werd gedebatteerd over deze zogenoemde strafbeschikkingen.
Sinds 2008 heeft het OM het recht om in zaken waar iemand maximaal zes jaar celstraf voor zou kunnen krijgen, zelf af te handelen. Het gaat bijvoorbeeld om winkeldiefstal, rijden onder invloed of bedreiging. Maar het OM mag, in tegenstelling tot de rechter, geen celstraf opleggen. Wel mag het OM een boete of taakstraf uitdelen.
Het OM wil meer gebruikmaken van dat recht, maar dat zorgt voor ongemak in de Kamer. Want zo wordt de onafhankelijke rechter uit het strafproces gehaald, vond DENK-Kamerlid Ismail el Abassi bijvoorbeeld. Esma Lahlah (GL-PvdA) wees erop dat een zitting "de norm hoort te zijn in een rechtsstaat, en strafbeschikking de uitzondering. Dat dreigt nu te kantelen".
De Raad voor de rechtspraak uitte eerder al zorgen over de maatregel. Volgens de instantie worden daardoor minder zaken voor de rechter gebracht en minder (korte) gevangenisstraffen opgelegd. Bij zo'n strafbeschikking krijgt iemand ook geen openbare rechtszaak waarbij bijvoorbeeld slachtoffers gebruik kunnen maken van hun spreekrecht.
Na de eerste kritieken besloot het OM begin deze maand het beleid een beetje aan te scherpen. Zo gaat het OM onder meer de maatregel nu niet nóg verder uitbouwen voor er onderzoek is gedaan naar hoe de eerste stappen zijn verlopen. Meer over dat onderzoek lees je in onderstaand artikel.
Tegelijkertijd wordt er ook heil gezien in de maatregel als een manier om de drukke strafrechtketen iets te ontlasten. Nu liggen er juist nog veel rechtszaken op de plank of worden zaken helemaal geseponeerd, zei VVD-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen. "De kwestie is niet: cel of strafbeschikking, maar strafbeschikking of straffeloosheid", meende zij.
Ook coalitiegenoot BBB-Kamerlid Marieke Wijen-Nass denkt dat strafbeschikkingen een goede manier zijn om "de grote bulk aan zaken snel af te doen". Maar bij BBB heerst ook een ongemakkelijk gevoel: de inzet van strafbeschikkingen roept namelijk wel de vraag op hoe het kabinet kijkt naar de taken van het OM: als vervolger en opspoorder of ook als rechter?
Vanuit de andere coalitiepartijen PVV en NSC klinkt een ander geluid. NSC-Kamerlid Jess Six Dijkstra was "om meerdere redenen kritisch" op de strafbeschikkingen en wil het recht van het OM om dit te doen beperken: niet bij zaken waar straffen tot zes jaar kunnen worden opgelegd, maar vier.
PVV toonde zich vooral fel tegenstander van het beleid van het OM. "Strafbeschikkingen lijken misschien een mooie oplossing om op de korte termijn de druk op de strafketen te verminderen, maar het is een negatieve spiraal naar steeds minder vervolgen en steeds minder straffen", vond PVV'er Emiel van Dijk. "Waar houdt dit op?"
Volgens minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) zorgt strafbeschikking er juist voor dat criminelen niét zonder straf wegkomen. "De inschatting is dat in deze zaken er sowieso geen celstraf zou worden opgelegd of zelfs geseponeerd". Van Weel sprak zelfs van "een cruciaal middel in het bestrijden van criminaliteit".
Source: Nu.nl algemeen