De dinsdag overleden Val Kilmer speelde tijdens zijn carrière tientallen uiteenlopende rollen. Zijn bekendste rol is waarschijnlijk Batman, maar de veelzijdige Kilmer liet zich ook zien als straaljagerpiloot (Top Gun), middeleeuwse sprookjesridder (Willow), revolverheld (Tombstone) en zanger Jim Morrison (The Doors).
De op 31 december 1959 geboren Kilmer weet zijn hele jeugd al wat hij wil worden. Wanneer hij op zeventienjarige leeftijd als een van de jongste studenten ooit wordt toegelaten tot de prestigieuze Juilliard School in New York, wordt die droom razendsnel werkelijkheid.
Twee jaar na het afronden van zijn opleiding staat hij in 1983 al op Broadway, tegenover latere wereldsterren als Sean Penn en Kevin Bacon. Een jaar later maakt Kilmer zijn filmdebuut in de komische spionagefilm Top Secret!, waarin hij een Amerikaanse rock 'n rollster speelt. Hij zingt alle nummers in de film en brengt zelfs een album uit onder de naam van zijn filmpersonage Nick Rivers.
Zijn muzikale achtergrond komt later opnieuw van pas wanneer hij The Doors-zanger Jim Morrison vertolkt in de film The Doors. Kilmer lijkt niet alleen als twee druppels water op Morrison, hij blijkt ook diens kenmerkende langzame en lage stem perfect na te doen in woord en zang.
Zijn grote doorbraak heeft dan al plaatsgevonden, wanneer hij in 1986 naast Tom Cruise in de kaskrakerTop Gun speelt. Hoewel zijn personage, straaljagerpiloot Iceman, slechts zeventien woorden in de film uitspreekt, maakt hij wereldwijd een enorme indruk. In Top Gun laat de acteur voor het eerst zijn grote gave zien: opvallen in kleinere rollen. Toch krijgt Kilmer ook verschillende hoofdrollen aangeboden.
Voordat hij lof oogst met zijn vertolking als Morrison speelt hij de ruige ridder Madmartigan in de fantasyfilm Willow, die een cultklassieker wordt. Halverwege de jaren negentig kruipt hij in de huid van een van de grootste superhelden ooit: Batman. In Batman Forever staat hij tegenover iconische superschurken The Riddler (Jim Carrey) en Two-Face (Tommy Lee Jones). Carrey en Jones stelen de show, over Kilmers Batman zijn de meningen verdeeld.
Kilmer zelf kan geen favoriet uit zijn oeuvre kiezen. "Maar ik heb echt genoten van Tombstone", zegt hij in een interview uit 2013. Twintig jaar eerder speelt hij in die western aan de zijde van Kurt Russell de zelfverzekerde maar doodzieke revolverheld Doc Holliday. "Kurt Russell is zo leuk om mee te acteren. Ik heb ook echt genoten van de samenwerking met regisseur Oliver Stone."
De positieve woorden die Kilmer voor anderen overheeft, krijgt hij vaak niet terug. Hij staat bekend als een moeilijk persoon om mee samen te werken en heeft regelmatig ruzies met collega's. "Mensen vragen me hoe het is om met Val Kilmer te werken. Ik weet het niet. Ik heb hem nooit ontmoet", zegt Michael Biehn, Kilmers tegenspeler in Tombstone. "Ik heb hem nooit de hand geschud. Ik ken zijn personage, Doc Holliday, maar ik ken hem niet."
Sommige regisseurs zijn ook niet te spreken over zijn gedrag. "Ik mag Val Kilmer niet en ik wil nooit meer met hem geassocieerd worden", zegt Richard Stanley na slechts een paar dagen op de set met Kilmer. Batman Forever-regisseur Joel Schumacher noemt Kilmer "kinderachtig en onmogelijk." Robert Downey jr., Kilmers tegenspeler in Kiss Kiss Bang Bang, houdt zich iets meer op de vlakte en noemt Kilmer "gediplomeerd eigenaardig".
Ondanks de kritiek krijgt Kilmer door de jaren heen voortdurend filmrollen aangeboden. Van 1989 tot 2022 is hij elk jaar in minimaal één bioscoopfilm te zien. Dat is een klein wonder te noemen, omdat er serieuze gezondheidsproblemen de kop opsteken bij de acteur.
In 2014 krijgt Kilmer de diagnose keelkanker, maar hij herstelt uiteindelijk van de ziekte. Voor de behandeling ondergaat hij chemo- en radiotherapie en een tracheotomie, waarbij een opening in zijn keel wordt gemaakt. Vanaf dat moment moet Kilmer zijn hand op het gaatje houden om te kunnen spreken.
Toch stopt zijn carrière niet, ook al kan hij bijna niet meer praten. In 2022 speelt hij zijn laatste rol in Top Gun: Maverick. Zijn personage Iceman heeft in deze film keelkanker, waardoor hij via een toetsenbord moet communiceren. Ook spreekt hij enkele woorden, die later met behulp van computers duidelijker worden gemaakt. Het resultaat is een korte emotionele scène waarin duidelijk te zien is dat Kilmer en Cruise altijd goede vrienden zijn gebleven.
"Ik heb nergens spijt van", vertelt Kilmer over zijn carrière aan The Hollywood Reporter. "Als je eenmaal een ster bent, blijf je een ster; het niveau verschilt alleen door de jaren heen."
Kilmer laat zijn zoon Jack (29) en zijn dochter Mercedes (33) achter.
Source: Nu.nl algemeen