De Amerikaanse president Donald Trump komt woensdag met een groot pakket aan importheffingen waar ook Nederland niet aan ontkomt. Toch zijn veel bedrijven die naar de Verenigde Staten exporteren zeker niet nerveus. "Amerikanen hebben geen capaciteit voor wat wij maken."
Trump heeft woensdag 2 april Bevrijdingsdag genoemd. Het is de dag waarop hij met een stortvloed aan invoerheffingen komt voor goederen uit tal van landen. Volgens een woordvoerder van het Witte Huis kondigt hij de heffingen om 22.00 uur (Nederlandse tijd) aan.
Veel details heeft hij nog niet prijsgegeven, maar het is duidelijk dat Europa aan de beurt komt. De heffingen maken buitenlandse producten duurder en moeten de Amerikaanse economie een impuls geven. De gedachte is dat Amerikaanse alternatieven aantrekkelijker worden.
Het beleid kan Nederlandse bedrijven flink raken, want de VS is een belangrijke handelspartner. Zo kochten Amerikanen vorig jaar voor ruim 43 miljard euro aan Nederlandse goederen, waaronder veel staal en machines. Maar ook landbouwgoederen, elektrische apparaten en farmaceutische producten gaan vaak de Atlantische Oceaan over.
Nederlandse ondernemingen wachten vooral af wat de mogelijke gevolgen zijn van de importheffingen. Topman Frans Maarse van metaalbewerker Van Bilsen Groep uit Ermelo maakt zich geen zorgen. "De VS is een belangrijke markt, maar vormt een klein deel van onze omzet. De heffingen zullen geen grote gevolgen hebben."
Maarse benadrukt dat zijn bedrijf tijdens de eerste termijn van Trump ook te maken kreeg met importtarieven. "Toen heeft het ons ook niet geraakt. Bovendien golden de heffingen toen maar kort. Daarbij komt dat ze in de VS de capaciteit en de mensen niet hebben om onze producten te maken. Daarom zijn wij ooit benaderd."
Rabobank-econoom Philip Marey denkt dat bedrijven die producten maken waarvoor nauwelijks alternatieven zijn zich inderdaad minder zorgen hoeven maken. "Ze kunnen de extra kosten wel doorberekenen, omdat de Amerikaanse klanten er niet zo makkelijk een vervanger voor kunnen vinden."
Als er wél veel Amerikaanse alternatieven zijn, wordt het een stuk lastiger om je marktpositie overeind te houden. "Als je product door de heffingen te duur wordt voor Amerikaanse klanten, moet je zelf de pijn dragen. Dat betekent dat je moet interen op je winst."
Ook andere Nederlandse bedrijven lijken niet zo snel inwisselbaar. Zo zijn de chipmachines van ASML moeilijk vervangbaar en maakt Tata Steel producten waar weinig alternatieven voor zijn. Dat geldt ook voor medische apparatuur.
"Maar bij levensmiddelen is het bijvoorbeeld anders", zegt Marey. En dat geldt ook voor agrarische goederen. Amerikanen kopen in die sectoren elk jaar voor honderden miljoenen euro's in Nederland.
Toch is er bij visgroothandel Dayseaday uit Urk geen vrees voor de importheffingen. Manager Louw Post zegt dat vooral zalm wordt geëxporteerd naar de VS. "We zijn niet bezorgd, maar er heerst wel onzekerheid. Niemand weet wat er gaat gebeuren."
Post heeft verschillende opties heeft als forse heffingen worden ingevoerd. "Dan verplaatsen we de productie of verschepen we de handel vanuit niet-EU-landen. Maar het zal allemaal geen grote gevolgen hebben voor ons bedrijf."
Directeur Twan Engelen van Angel Eggs uit Someren, een bedrijf dat is gespecialiseerd in de export van broedeieren voor de productie van vleeskuikens, wil het allemaal eerst maar eens zien.
"We hebben geen voorbereidingen getroffen en produceren gewoon verder. Een kip legt maar één ei per dag. We weten hoeveel we volgend jaar gaan leveren. Als we geen eieren meer kunnen verkopen aan de Amerikanen zoeken we een andere afnemer."
Rabo-econoom Marey wijst wel op een ander gevaar. De heffingen kunnen zorgen voor een haperende Amerikaanse economie. Volgens hem zie je al de eerste signalen. Consumenten in de VS hebben minder vertrouwen in de economie en bedrijven stellen hun investeringen uit door de toegenomen onzekerheid.
"Daardoor kan de algehele vraag naar producten in de VS dalen, dus ook naar Nederlandse goederen", zegt Marey. Op die manier kunnen de heffingen toch extra pijn doen.