Ruimterots 2024 YR4, waarvan wetenschappers eerder vermoedden dat hij in 2032 de aarde kon raken, gaat onze planeet niet raken. Wel bestaat er een kans dat de planetoïde frontaal op de maan botst. En dat kan interessante informatie opleveren voor astronomen.
is wetenschapsredacteur voor de Volkskrant. Hij schrijft over sterrenkunde, natuurkunde en ruimtevaart.
Zou 2024 YR4 – diameter grofweg 60 meter, voldoende om bij een voltreffer een stad van de kaart te vegen – nog op de aarde afrazen, dan was de zogeheten Space Mission Planning Advisory Group van de Verenigde Naties nu druk bezig geweest om manieren te bedenken om het brok ruimtesteen uit zijn baan te duwen of voortijdig te vernietigen.
Nu de mogelijkheid zich voordoet dat de ruimterots op de maan zal knallen, liggen de zaken heel anders en wrijven astronomen zich verlekkerd in de handen. Omdat de massa, afmetingen en samenstelling van planetoïde 2024 YR4 goed bekend zijn, biedt dat een unieke mogelijkheid om de modellen te ijken die zij gebruiken om de gevolgen van zo’n inslag te voorspellen en begrijpen.
Zo’n inslag zorgt bovendien voor spektakel: het zal vermoedelijk een krater slaan met een diameter van grofweg 1 kilometer in het toch al pokdalige oppervlak van de maan. ‘We duimen voor inslag op de maan’, zei astronoom Alan Fitzsimmons tegen het Britse populairwetenschappelijke weekblad New Scientist. ‘Een inslag heeft geen enkel effect op de aarde, maar zorgt er wel voor dat we voor de allereerste keer kunnen bestuderen hoe een planetoïde een maankrater vormt.’
Overigens is de kans dat de rots de maan daadwerkelijk raakt klein: ongeveer 2 procent. Met andere woorden: de kans dat de ruimterots zonder verdere gevolgen langs de maan zoeft is 98 procent.
Wetenschappers kregen 2024 YR4 eind vorig jaar pas voor het eerst in het vizier. Eerste berekeningen wezen toen uit dat de planetoïde, die net als de aarde een baan rond de zon volgt, een kans van zo’n 3 procent had om op onze planeet te botsen. Dat zou dan gebeuren op 22 december 2032.
Hoewel dat klinkt als een gering risico, stond 2024 YR4 daarmee wel direct met stip bovenaan de lijst van gevaarlijke ruimte-objecten. Met behulp van aardse telescopen, zoals de Very Large Telescope in de woestijn van Chili, maakten wetenschappers vervolgens een nauwkeurigere bepaling van zijn baan. De kans op een inslag zakte vervolgens tot 0,001 procent – vrijwel nihil, dus.
Tegelijkertijd vroegen astronomen waarneemtijd aan op ruimtetelescoop James Webb, het vlaggenschip van de moderne astronomie. Daarmee observeerden zij de planetoïde gedurende vijf uur en wisten zo onder meer haar formaat beter te bepalen.
Nieuwe waarnemingen van 2024 YR4 met de ruimtetelescoop staan voor mei gepland. Daarna zullen wetenschappers met grotere zekerheid kunnen zeggen of de planetoïde de maan zal missen of raken.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant