Waarschijnlijk ontbreekt Marine Le Pen in 2027 voor het eerst in bijna veertig jaar op het stembiljet tijdens de Franse presidentsverkiezingen. De uitsluiting na haar veroordeling voor de verduistering van EU-miljoenen wordt in Frankrijk als een "aardverschuiving" gezien.
Le Pen beschouwt het vonnis als een "politieke doodstraf" en een "aanval op de wil van het volk". De rechters hebben haar langgekoesterde ambitie om president van Frankrijk te worden effectief de nek omgedraaid. Net terwijl ze dichter dan ooit bij de verwezenlijking van die droom was.
"Elf miljoen mensen hebben gestemd op de beweging waar ik voor sta", zei Le Pen tegen de drie rechters aan het einde van het proces. "Dus morgen kan het zo zijn dat miljoenen en miljoenen Franse mensen hun kandidaat voor de verkiezingen kwijtraken."
De uitspraak van de rechtbank is catastrofaal voor Le Pen en haar partij, het Rassemblement National (RN). Haar hangt niet alleen een celstraf boven het hoofd. Ook haar weg naar het presidentschap lijkt plots versperd. Le Pen beende maandag zichtbaar woedend de rechtszaal uit, nog voordat het vonnis helemaal was voorgelezen. "Ongelofelijk", mompelde ze.
Als Le Pen met succes in hoger beroep gaat vóór de inschrijvingsdeadline in 2027, dan kan ze in theorie nog meedoen aan de presidentsverkiezingen. Maar die kans is klein, zeggen deskundigen. Beroepsprocedures nemen veel tijd in beslag en Le Pen heeft geen garanties op een betere uitkomst.
Voor Le Pen dreigt zo een bijzonder pijnlijk einde van een opmerkelijke politieke opmars. Die was op zijn hoogtepunt. In de peilingen voor de presidentsverkiezingen van 2027 gaat ze ruim aan kop. Le Pen deed in 2012, 2017 en 2022 ook mee en de resultaten werden elke keer beter. In de tweede ronde van de laatste stembusgang kreeg ze 41,4 procent van de stemmen.
President Emmanuel Macron, die haar in 2022 met 58,6 procent versloeg, heeft zijn maximale aantal termijnen gediend en verdwijnt over twee jaar naar de coulissen. Er is geen gedoodverfde opvolger voor Macron en zijn partij Renaissance dreigt zonder hem een lege huls te worden. Bij de partijen in de huidige regeringscoalitie hebben meerdere politici presidentiële ambities. Naar verwachting zal dat de tegenstand tegen de kandidaat van het RN versnipperen.
Le Pen nam het leiderschap van het radicaal-rechtse Front National (FN) over van haar vader Jean-Marie. Ze brak met hem en zette hem uit de partij toen hij weigerde zijn openlijke racisme, antisemitisme en holocaustonkenningen in te tomen. Marine Le Pen zuiverde het FN van andere extreemrechtse elementen, verzachtte het imago van de partij en veranderde de naam naar Rassemblement National om de breuk met het verleden te onderstrepen.
In combinatie met het verhardende Europese migratiedebat leidde de make-over tot groeiend succes in het stemhokje. RN is op dit moment met 124 van de 577 zetels de grootste partij in het Franse parlement, de Nationale Assemblée.
De Franse politieke analist Arnaud Benedetti, die een boek schreef over Le Pens partij RN, noemt de veroordeling en politieke uitsluiting van Le Pen een kantelpunt in de Franse politiek. "Dit is een politieke aardverschuiving", zei hij tegen Reuters. "Het is onvermijdelijk dat dit de kaarten opnieuw zal schudden. Vooral op rechts."
Als Le Pen inderdaad moet worden vervangen als presidentskandidaat van het RN, heeft haar vertrouweling Jordan Bardella de beste papieren. Le Pen wilde de 29-jarige partijvoorzitter al premier maken als zij het presidentschap zou winnen.
Zijn kandidatuur zou wel grote uitdagingen opwerpen. Bardella is een stuk minder bekend dan Le Pen. Hij is populair bij jongeren, maar het is de vraag hoe oudere kiezers tegen zijn jeugdigheid en relatieve onervarenheid aankijken.
De uitsluiting van Le Pen baart niet alleen haar eigen partij zorgen. Tijdens het proces zeiden commentatoren met allerlei politieke achtergronden dat zo'n verbod de kiezer de indruk kan geven dat de gevestigde orde Le Pen ten onrechte saboteert.
"Mevrouw Le Pen moet worden bestreden bij de stembus, niet ergens anders", schreef Geráld Darmanin in november op X. Hij was toen minister van Buitenlandse Zaken en staat nu aan het hoofd van Justitie.
De voorzitter van de rechtbank zei maandag dat niemand in aanmerking komt voor "immuniteit die strijdig is met de regels van de wet". Nu is de vraag in hoeverre Frankrijk, van links tot rechts, zich kan vinden in die redenering.
Le Pen en het RN zullen zich er in ieder geval niet bij neerleggen. "Het is vandaag niet alleen Marine Le Pen die onterecht is veroordeeld: de Franse democratie is geëxecuteerd", schreef Jordan Bardella op X.
Source: Nu.nl algemeen