Nu de ramadan achter de rug is, vieren moslims tijdens Ied-al-Fitr het einde van de vastenperiode. Daarvoor nemen ze ook vandaag en morgen graag vrij van werk. Werkgevers maken daar vaker ruimte voor in de cao.
Steeds meer bedrijven geven het personeel de mogelijkheid om bepaalde dagen te ruilen. Dus bijvoorbeeld vrij tijdens Ied-al-Fitr, ook wel het Suikerfeest genoemd, en werken met Hemelvaart of Eerste Kerstdag.
Zo heeft ingenieursbureau Arcadis in de cao opgenomen dat medewerkers de ruimte hebben om één of twee dagen te kiezen die zij uit cultureel of religieus oogpunt willen vieren. Voorbeelden zijn Ketikoti, Ied-al-Fitr, maar ook Pride, carnaval, Dodenherdenking of Oudejaarsdag.
Een werknemer krijgt verder de mogelijkheid om Tweede Pinksterdag of Hemelvaartsdag in te wisselen tegen een dag van eigen voorkeur. Ook bij bedrijven als NXP, Carglass, PGGM, Transavia en Atradius zijn verschillende soorten regelingen terug te vinden.
Volgens werkgeversvereniging AWVN was er 20 tot 25 jaar geleden argwaan onder bedrijven om zulke regelingen toe te passen. "Maar dat is niet meer het geval, de situatie is genormaliseerd. Er zijn steeds meer cao's waarin zulke afspraken zijn opgenomen", zegt een woordvoerder.
De supermarkten lopen voorop als het gaat om flexibiliteit rond feestdagen. "Dat zie je bijvoorbeeld goed terug op Eerste Kerstdag. Veel mensen met een islamitische achtergrond zijn dan aan het werk en krijgen tijdens het Suikerfeest vrij. Dat is dan meteen een hoofdpijndossier minder voor de werkgever."
Ook arbeidsrechtadvocaat Pascal Besselink van juridisch dienstverlener DAS ziet dat er een bepaalde ontwikkeling is als het gaat om flexibel omgaan met feestdagen. "In steeds meer cao's is opgenomen dat werknemers één of twee vrije dagen zelf kunnen invullen. Ook zijn er steeds meer individuele regelingen."
Toch zijn er ook uitzonderingen. Zo kan een werknemer niet zomaar vrij krijgen op Bevrijdingsdag. Dat is een van de nationale feestdagen, maar dat betekent niet automatisch een verplichte vrije dag. "Als dat niet in de cao, de arbeidsovereenkomst of het reglement is opgenomen, is het geen vrije dag." Bij sommige bedrijven is 5 mei eens in de vijf jaar een vrije dag.
"Mocht je niet vrij krijgen, dan kun je eventueel zelf een vakantiedag opnemen. En dat mag alleen worden geweigerd als er zwaarwegende bedrijfsbelangen zijn", zegt Besselink.
De AWVN meldt dat bedrijven wel zelf kunnen besluiten om het personeel een vrije dag te geven. Dat gebeurt ook, maar in sommige sectoren is dat onmogelijk. "Zoals in de horeca. Op zo'n dag zijn de werknemers nodig, aangezien alle kroegen en restaurants open zijn."
Het daadwerkelijke aantal vrije dagen per jaar hangt af van de vraag hoe de feestdagen vallen. Voor iemand die van maandag tot en met vrijdag werkt, kunnen de jaarlijkse feestdagen maximaal acht vrije dagen opleveren: Nieuwjaarsdag, Tweede Paasdag, Koninginnedag, Bevrijdingsdag, Hemelvaartsdag, Tweede Pinksterdag, Eerste en Tweede Kerstdag. Het minimum is in dit geval drie: Tweede Paasdag, Hemelvaartsdag en Tweede Pinksterdag.
Het gemiddelde aantal vrije feestdagen per jaar is gemakkelijk uit te rekenen: Eerste Paasdag en Eerste Pinksterdag vallen altijd in het weekend, Tweede Paasdag, Tweede Pinksterdag en Hemelvaartsdag vallen altijd op een doordeweekse dag.
Nieuwjaarsdag, Koningsdag, Bevrijdingsdag (eens in de vijf jaar), Eerste en Tweede Kerstdag hebben een kans van vijf op zeven om op een doordeweekse dag te vallen. Gemiddeld genomen zijn er dus zes doordeweekse feestdagen per jaar.
Source: Nu.nl algemeen