‘Wat in (koude) oorlogen als eerste over boord gaat is objectiviteit’, schreef lezer Theo Pols vorige week op deze pagina’s. ‘Elke keer weer in actualiteitenprogramma’s en talkshows diezelfde politici, oude militairen, opiniemakers, analisten die ons kritiekloos mogen blijven bevestigen hoezeer Europa, het Westen, de Navo het recht aan hun kant hebben wat hun steun aan Oekraïne betreft.’
Hij krijgt bijval van een andere lezer. ‘Het valt mij op dat de westerse kwaliteitsmedia, zeker de Nederlandse, weinig kritisch het narratief en het frame van de westerse machthebbers volgen. Dat zij de macht niet controleren, maar eerder legitimeren. Dat gebeurde eerder tijdens de islamitische terreurdreigingen en de coronacrisis, en nu weer met de oorlog in Oekraïne.’
De beste verhalen van de week, getipt door Pieter Klok
Elke zondag praat hoofdredacteur Pieter Klok u in de nieuwsbrief Beste van de week bij over de afgelopen (nieuws)week. Welke verhalen, columns, podcasts en speciale producties mag u echt niet missen? Schrijf u hier in voor de nieuwsbrief.
Een klein deel van de Volkskrant-lezers stoort zich aan berichtgeving over de oorlog in Oekraïne. Ze vinden dat Poetin te veel als het absolute kwaad wordt afgeschilderd, als iemand met wie niet te onderhandelen valt. Ze vrezen een nieuwe wapenwedloop, die eerder een bedreiging zal zijn voor de wereldvrede.
Het zijn vaak dezelfde mensen die ook kritisch waren over onze berichtgeving tijdens de coronapandemie. Toen vonden ze dat het coronavirus te veel als een groot kwaad werd afgeschilderd, waardoor de overheid veel te makkelijk allerlei vrijheidsbeperkende maatregelen nam.
Onze belangrijkste taak is het om de macht te controleren, daarin hebben deze critici gelijk. We vragen ons elke dag af hoe we dat het beste kunnen doen.
Tijdens de coronapandemie vroegen we ons de ene dag af of de overheid wel voldoende deed om coronadoden te voorkomen en de andere dag of de overheid niet te veel deed om coronadoden te voorkomen: of de sluiting van de scholen en de avondklok niet overdreven waren?
De meest urgente vraag over Oekraïne is wat ons betreft nog steeds: doen onze leiders wel genoeg om de Oekraïeners te steunen, om te voorkomen dat ze door de Russen worden afgeslacht? En ook: zijn we wel voldoende voorbereid op een eventuele Russische aanval?
Die laatste vraag stellen we niet omdat we denken dat de Russen morgen de rest van Europa zullen binnenvallen – de toekomst voorspellen kunnen we ook hier niet – maar wel omdat we van politici mogen verwachten dat ze in dit geval rekening houden met het worstcasescenario. Zoals columnist Frank Kalshoven onlangs schreef, moet je uitgaven aan defensie vooral zien als een verzekering, een voorziening voor gebeurtenissen met een kleine kans maar desastreuze gevolgen.
De vraag: had deze oorlog voorkomen kunnen worden als de Navo zich wat minder snel naar het Oosten had uitgebreid, vinden we duidelijk minder urgent, omdat het over het verleden gaat.
We zouden ons ook kunnen afvragen of Oekraïne zich niet beter kan overgeven om verder bloedvergieten te voorkomen. Maar omdat we het zelfbeschikkingsrecht koesteren, waarbij elk democratisch land zijn eigen lot bepaalt, vinden we deze vraag niet relevant voor een Nederlands medium, dat vooral de Nederlandse macht controleert.
De vragen ‘Geven onze politici niet te veel aan wapens uit? Kopen ze wel de juiste wapens? Vallen ze niet ten prooi aan de wapenlobby?’ komen straks zeker aan de orde.
Omdat we sinds enkele maanden een Amerikaanse president hebben die het Russische perspectief zeer serieus neemt, ja zelfs omarmt, hoeven we ons geen zorgen te maken dat dit perspectief in onze berichtgeving niet aan de orde komt.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns