De Amerikaanse president Donald Trump heeft de aanval geopend op de onafhankelijkheid van het Smithsonian Institution. Hij wil dat de 21 musea een positiever beeld geven van de Amerikaanse geschiedenis. Anders dreigt hij de geldkraan van de overheid dicht te draaien.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over Noord-Amerika, het Caribisch gebied en Suriname.
In zijn missie om de Amerikaanse geschiedenis te herschrijven naar zijn smaak, richtte Trump donderdag zijn pijlen op een van de grootste culturele en educatieve instellingen van de VS, het Smithsonian Institute. Met een decreet getiteld ‘het herstellen van waarheid en gezond verstand’ wil de president de 21 aangesloten musea dwingen een positiever beeld van de Amerikaanse geschiedenis te schetsen.
In het decreet beweert Trump dat het Smithsonian de afgelopen jaren onder de invloed is gekomen van een ‘verdeeldheid zaaiende, op ras gerichte ideologie’ en dat het verhalen verspreidt die ‘Amerikaanse en westerse waarden afschilderen als schadelijk en onderdrukkend’. Daarom geeft Trump zijn vicepresident J.D. Vance de bevoegdheid om uitgaven te verbieden voor tentoonstellingen of programma’s die ‘Amerikaanse waarden ondermijnen’, ‘Amerikanen verdelen op basis van ras’ of ‘ideologieën verspreiden die onverenigbaar zijn met de federale wet’.
Vooral het in 2017 geopende museum van de Afrikaans-Amerikaanse geschiedenis is Trump een doorn in het oog. Ook schrijft de president in het decreet te willen voorkomen dat een nog in oprichting verkerend museum over vrouwengeschiedenis trans vrouwen op een voetstuk zet.
Het Smithsonian noemt zichzelf ‘het grootste museum-, onderwijs- en onderzoekscomplex ter wereld’. Per jaar mogen zo’n 15- tot 30 miljoen bezoekers gratis naar binnen. Initiatiefnemer is de 19de-eeuwse Britse filantroop en wetenschapper James Smithson, die nooit een voet in Amerika had gezet maar wel zijn landgoed en bezittingen naliet aan de destijds prille democratie aan de andere kant van de Atlantische Oceaan, ter bevordering ‘de groei en verspreiding van kennis’.
Het moderne Smithsonian exploiteert verschillende historische en artistieke musea, maar ook een museum voor lucht- en ruimtevaart en zelfs een dierentuin. Allemaal moeten deze instellingen op hun eigen manier ‘het verhaal van Amerika vertellen’.
Of Trump de juridische bevoegdheid heeft om de koers van het Smithsonian te veranderen valt te bezien. Het Smithsonian is geen eigendom van de staat, al komt wel zo’n 60 procent van de financiering van de federale overheid, wat neerkomt op zo’n 1 miljard per jaar. Het bestuur is in handen van een ‘raad van regenten’ waarin van oudsher zowel Republikeinen als Democraten zitten – Vance was al voordat hij toetrad tot Trumps regering lid van die raad.
Trumps poging om de Amerikaanse geschiedenis te herschrijven past in een breder beeld van culturele oorlogsvoering. Vorige maand pleegde Trump al een ‘coup’ door zelf directeur te worden van het Kennedy Center, het prestigieuze complex voor podiumkunsten in Washington, dat naar Trumps smaak ‘te woke’ was geworden. Ook liet hij de top van het aan de overheid gelieerde Institute for Museum and Library Services vervangen door mensen die loyaal aan hem zijn.
Het Smithsonian Institute lijkt volledig overrompeld door Trumps plannen. Directeur Lonnie G. Bunch III heeft er nog niet op gereageerd. Amerikaanse historici zijn geschokt en benadrukken dat het Smithsonian ook een gerenommeerde onderzoeksinstelling is. Trump stelt het werk van het Smithsonian ‘op flagrante wijze verkeerd voor’, zegt James Grossmann, directeur van de American Historical Association in The New York Times. Tegen The Washington Post zegt hoogleraar publieke geschiedenis Samuel Redman dat het hem zorgen baart ‘dat Trump maar één versie van de geschiedenis toestaat’.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant