Defensie heeft alsnog beelden teruggevonden die zijn gemaakt na het bombardement op het Iraakse Hawija tien jaar geleden. Minister Ruben Brekelmans (Defensie) noemt de gang van zaken "buitengewoon ongewenst" en wil laten onderzoeken wat er is misgegaan.
Defensie begon een extra speurtocht naar de beelden nadat de Volkskrant maandag had bericht over de kwijtgeraakte video. Het zou gaan om een door een F-16 opgenomen beeld waarop de schade na het bombardement bij daglicht te zien is.
De Commissie-Sorgdrager, die begin dit jaar een uitgebreid onderzoek publiceerde naar de gang van zaken rond het bombardement op Hawija, had ook om deze beelden verzocht. Maar na "herhaaldelijke verzoeken" gaf Defensie aan dat deze niet meer beschikbaar waren. Defensie beoordeelde de beelden als "niet relevant" en schreef ze een dag later weer over.
Maar ambtenaren van Defensie zouden hebben aangegeven dat de beelden ook naar Den Haag waren gestuurd. Het was volgens de krant onduidelijk wat er met die kopie is gebeurd.
Minister Brekelmans verzocht na het artikel van de Volkskrant om een nadere zoekslag. Daarbij is de video tóch gevonden. De beelden zijn aangetroffen op de vliegbasis in Leeuwarden, waar het archief al eerder was doorgespit.
Het bombardement op Hawija was gericht op een bommenfabriek van Islamitische Staat (IS). Maar de explosie die de aanval veroorzaakte was veel groter dan gedacht. Tientallen burgers kwamen daarbij om het leven.
Het rapport van de Commissie-Sorgdrager tekende op hoe de Tweede Kamer de daaropvolgende jaren keer op keer onvolledig en onjuist werd ingelicht over wat er was voorgevallen in Hawija. Bovendien nam Nederland een bewust risico om, onder leiding van de Amerikanen, het bombardement uit te voeren ondanks de weinige kennis over het gebied rondom de bommenfabriek.
Daarnaast concludeerde de commissie dat de archieven van Defensie op dit gebied niet op orde zijn. Dat kwijtgeraakte beelden nu alsnog gevonden zijn, onderstreept die conclusie volgens Brekelmans op een "pijnlijke" manier, schrijft hij in een brief aan de Tweede Kamer.
Brekelmans noemt het "buitengewoon ongewenst" dat de beelden tien jaar na dato pas gevonden zijn, en pas na publicatie van het onderzoek van de Commissie-Sorgdrager.
De minister wil daarom laten onderzoeken wat er precies is gebeurd. Daarnaast moet extern worden onderzocht hoe het nu staat met de archivering van Defensie en wat er gedaan kan worden om dat te verbeteren.
De beelden zijn ook aangeboden aan de Commissie-Sorgdrager. "Mocht de commissie aanleiding zien tot nader onderzoek of bijstelling van de conclusies, dan zal ik de commissie op alle nodige manieren bijstaan om aanvullende vragen te beantwoorden", schrijft de minister.
Brekelmans bood twee weken geleden nog excuses aan aan de slachtoffers en nabestaanden van het bombardement, zoals te zien is in onderstaande video.
Nederland blijft volhouden dat het ging om een rechtmatige aanval, maar noemt het "vreselijk" dat hierbij "onbedoeld burgerdoden zijn gevallen". Het kabinet onderzoekt nog of het mogelijk is de gemeenschap in Hawija te steunen met bijvoorbeeld geld voor projecten voor de gemeenschap daar.
Source: Nu.nl algemeen