Tesla was niet lang geleden oppermachtig op het gebied van elektrische auto’s. Inmiddels lijkt het bedrijf van Elon Musk een magneet voor slecht nieuws. Maar onderschat de veerkracht niet. Negen kanttekeningen bij de huidige ontwikkeling.
is economieredacteur voor de Volkskrant en sinds 2021 specialist op het gebied van de energietransitie.
1) De koers is gekelderd
Wanneer zelfs Daniel Ives van vermogensbeheerder Wedbush het niet meer ziet zitten met Tesla, is er iets loos. Als er één analist door dik en dun optimistisch was over de toekomst van de automaker dan is het Ives. Tot deze week. ‘Laten we er geen doekjes omheen winden’, schreef hij woensdag in een memo: ‘Tesla zit in een crisis.’
Een blik op de beurskoers spreekt boekdelen: de winst die het aandeel maakte nadat topman Elon Musk zich had geschaard achter de Amerikaanse president Donald Trump is volledig verdampt. Afgelopen weken verloor Tesla maar liefst de helft van zijn waarde, beleggers zagen tientallen miljarden verdwijnen. De implosie was zo krachtig dat analisten van zakenbank JPMorgan in verbijstering uitbrachten dat ze zoiets nooit eerder hadden gezien in de geschiedenis van de automobielindustrie.
De daling stond niet op zichzelf: de verkopen van de eens oppermachtige e-autofabrikant kelderen en zijn in Europa gehalveerd, terwijl de topman vooral druk lijkt met het ontslaan van Amerikaanse overheidsfunctionarissen.
2) In plaats van bewonderaars trekt Tesla nu demonstranten
Niet alleen beleggers, ook de clientèle is ontevreden. Waar potentiële kopers zich tot voor kort bij showrooms stonden te vergapen aan glanzende elektrische modellen, hebben zich de afgelopen maanden horden demonstranten voor de deur verzameld. Voertuigen worden beschadigd en showrooms beklad, ook in Nederland.
Door zijn politieke ambities is Musk er razendsnel in geslaagd een deel van zijn links georiënteerde klantenkring van zich te vervreemden, terwijl ter rechterzijde geen nieuwe kopers staan te trappelen (behalve misschien Trump). Rechts Amerika bejubelt Musk inmiddels, maar moet weinig hebben van motoren die niet op diesel of benzine lopen.
3) Problemen met producten en opstomende concurrentie
Dan is er nog de Cybertruck, de woest vormgegeven cyberpunkpick-up, die in de dagelijkse stadsjunglepraktijk geregeld mankementen vertoont. Donderdag maakte Tesla bekend Cybertrucks terug te roepen, dit keer 46 duizend stuks, omdat een paneel aan de buitenzijde spontaan kan loslaten.
Intussen neemt de concurrentie uit China, met name van BYD, alleen maar toe. De Chinese rivaal kondigde deze week de komst van een accu aan die net zo snel kan opladen als het vullen van de benzinetank vergt. Deze jubelberichten moeten wellicht met een korreltje zout worden genomen, maar het laat onverlet dat BYD’s marktaandeel groeit en dat van Tesla krimpt.
4) De topman is er met zijn gedachten niet bij
‘Tesla staat voor een T-splitsing en er is er maar één die deze crisis kan oplossen’, stelt analist Ives. Die persoon is uiteraard Musk, maar de topman is ‘110 procent van zijn tijd’ bezig met het Department of Government Efficiency (Doge). Dat snoeit namens de president hard in het overheidsapparaat.
1) Waardevolste automerk ter wereld
Ondanks de halvering van de beurskoers is Tesla met 740 miljard dollar nog altijd de waardevolste autofabrikant ter wereld. Als de talrijke pieken en dalen uit de grafiek worden weggeschaafd, dan schommelt het aandeel nu rond het gemiddelde van de afgelopen vier jaar. Tesla is nog altijd ruim twee keer zo waardevol als Toyota, ’s werelds grootste autobouwer.
2) Het gaat wel vaker slecht met Tesla
Een jaar geleden vroeg The New York Times zich af of Tesla had gepiekt. ‘Het bedrijf bevindt zich in beroerde omstandigheden’, schreef de krant nadat het concern had aangekondigd 10 procent van zijn personeel te ontslaan wegens tegenvallende verkopen. Ook een jaar geleden was de koers met 35 procent gedaald. En ook toen leek topman Musk ‘merkwaardig losgezongen’ van zijn bedrijf.
Dat sloeg vooral op het sociale platform X, waar Musk veel van tijd aan leek te verdoen. Deze week werd bekend dat X weer 44 miljard dollar waard is, het bedrag waarvoor Musk het in 2022 kocht. In de tussenliggende tijd was de waarde van het sociale platform tot grote diepten gedaald. Maar zoals wel vaker weet Musk comateuze bedrijven op wonderbaarlijke wijze tot leven te wekken.
3) Rolt Tesla’s robotauto eindelijk uit de garage?
Zijn komst is vaker aangekondigd dan die van Sinterklaas, maar nooit kreeg de wereld Tesla’s revolutionaire, volledig zelfstandig rijdende auto helemaal te zien. Nu komt hij echt, belooft Musk. In de zomer zal de eerste Full Self Driving (FSD) rondrijden in de Texaanse stad Austin. Voor wat deze belofte waard is.
4) Een echt betaalbare Tesla is onbelangrijk voor Musk
Tesla heeft de prijzen van zijn modellen de afgelopen jaren drastisch verlaagd, maar een werkelijk betaalbare Tesla is nog altijd niet in zicht, ondanks de concurrentie van goedkope Chinese modellen. Musk lijkt er nauwelijks in geïnteresseerd. Het gaat hem om autonoom rijdende voertuigen.
5) Wat doet de nieuwe Model Y?
Tesla’s verkopen zijn ingestort, zeker die van de Model Y, lange tijd ’s werelds bestverkochte auto. In februari kelderde de omzet opnieuw, nu met 56 procent in Europa. In Duitsland, waar het model wordt gebouwd, daalde de omzet met 81 procent.
De nuance: eind vorig jaar is het vernieuwde model gepresenteerd. Dat is volgens recensies aanzienlijk verbeterd. Geen wonder dat leasemaatschappijen en consumenten dus wachten met het bestellen van een nieuwe Y. Straks staat de opgefriste versie in de showroom.
Een stevige, wellicht tijdelijke afname van de populaire Y, kan een flink effect hebben op de totale verkopen van Tesla. In welke mate dit speelt, is onbekend. Tesla doet er zoals gewoonlijk het zwijgen toe. Wellicht moet de markt geduld hebben tot begin mei, als Musk de officiële verkoopcijfers presenteert.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant