‘Het spreken van een lokale taal heeft aantoonbare en grote voordelen. Het is een vrachtschip vol cultuur en identiteit, superlijm voor gemeenschappen’, schreef Marcia Luyten in haar column naar aanleiding van het Boekenweekthema ‘je moerstaal. Lezers van de Volkskrant reageerden.
De Volkskrant had vroeger het imago van een elitaire grachtengordelbode, puur gericht op de hoofdstad. De krant heeft zijn best gedaan daar van af te komen. In de krant van 18 maart doet Marcia Luyten een duit in het zakje door een lans te breken voor dialectgebruik. Dat is mooi, maar het ultieme bewijs dat het echt gelukt is, is het gebruik van ‘loodgieterd’ op pagina 5 van diezelfde krant. Rotterdamser kan niet. Hulde!
Leo Koot, Dordrecht (maar Rotterdammer qua geboorte)
Jammer genog sluupt de Grunningse toal nog altied op hosevörrels achteruut. In mien Grunnings woordenbouk (K. ter Laan, 2de druk, 1989) wordt dudelk moakt woar het gevuil van minderwoardigheid van veul streektoalsprekers weg komt. Johan Winkler, ain Frais, schreef rond 1935: ‘Bij het uitspreken der harde Groninger klanken wordt de mond sterk in het breede getrokken en de tanden worden soms met geweld op elkander geklemd. Het Groningerlandsch is voor fijn gevoelige ooren niets minder dan afschuwelijk en onuitstaanbaar.’
Noast Europeaan en Nederlander vuil ik mie ook Grunninger. Ik hoop dat der – noast verstarking van de Europese gemeenheid – genog aandacht blieft veur regiocultuur en klaainschoalighed. Mien oproup is doarom: leer de lutje kinder weer Grunnings, thuus en op schoule!
Ties de Groot, Terwolde
Het is o zo herkenbaar wat Marcia Luyten schrijft over de opmerkingen en het dedain die Limburgers ten deel vallen. Op de lerarenopleiding in Amsterdam kreeg ik eind jaren ’90 spraakles om mijn accent te veranderen. Ik kreeg oefeningen met zinnen over ‘de Bibelebontse berg’ en ‘de Bibelebontse nap’ om meer voor in de mond te leren praten. Limburgs hebben niet alleen een zachte g, maar ook een ‘zeikerige e’ achter in de keel.
Het ergste is dat ik dit zelf ook wilde. Na vele Bibelebontse bergen ben ik gestopt. Ik verloor mezelf. Nu, ruim vijfentwintig jaar later, geef ik met veel plezier en met trots les op een Leidse middelbare school. Met mijn Limburgs accent. Dat geit heel good. Het kost alleen veel: elke verjaardag moet ik op vlaai trakteren…
Franca Verheijen, Leiden
‘Accent en dialect definiëren status en intelligentie, al zijn de associaties bullshit’, schrijft Marcia Luyten in haar column over meertaligheid en dialecten. Mooie column, jammer alleen dat er weer onnodig Engels in sluipt. In plaats van ‘bullshit’ kon er net zo goed ‘gelul’ staan.
Jasper Jacobs, beëdigd tolk en vertaler Spaans en Engels, Amsterdam
Met vuel spass las ik maandag het artikel van Marcia Luyten over de lokale taal Moerstaal van het Boekenbal. Zij verwoordde precies wat ook mij vroeger is overkomen bij mijn eerste werkgever. Zoals de opmerking ‘zalig zijn de simpelen van geest’, nadat ik trots in al mijn naïviteit spontaan mijn Limburgs dorp Simpelveld had genoemd.
Een overleden vriend van me zei altijd dat wij Limburgers meer cultuur in onze pink hebben dan zij (Hollanders) in een hand. En ook al woon en werk je in het buitenland of Holland, als je tot je 18de met Limburgs dialect bent opgevoed, dan vloek je voordat je het in de gaten hebt inderdaad nog steeds in je moerstaal. ‘Herrejod Sacrament’, bijvoorbeeld.
Leuk dat ze ook met collega Twan Huis in het ‘Plat’ appt, trouwens. Ik overweeg het nu ook. Adieje wa!
Leon Slangen, Berkel en Rodenrijs (geboren Kerkradenaar, woont al 45 jaar op ’t Hollandsch)
Al ben ik vanwege mijn studie uit Zuid-Limburg vertrokken, ik ben de taal van het dorp altijd trouw gebleven. Inmiddels ben ik de 75 gepasseerd, maar spreek en schrijf ik het nog steeds. Ik zou willen dat de Limburgssprekenden meer voor hun taal durven uit te komen en bijvoorbeeld in interviews afgenomen in Limburg, antwoorden in het Limburgs. Net zoals de Friezen dat doen. En tegen Marcia zou ik willen zeggen, welkom terug. En als oudere veroorloof ik me tegen haar te zeggen: good gedao, maedje!
Antoon Brouns, Druten
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant