Donald Trump vindt dat hij dinsdag een ‘goed en productief’ telefoongesprek met zijn Russische collega Vladimir Poetin heeft gevoerd en zei tegen de Navo dat hij ‘goede signalen’ ziet op weg naar een staakt-het-vuren. Critici zien een Amerikaanse president die zich laat bespelen door het Kremlin.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over Noord-Amerika, het Caribisch gebied en Suriname.
Volgens het officiële communiqué van het Witte Huis zijn Trump en Poetin overeengekomen dat ‘een beweging richting vrede’ moet beginnen met de afspraak dat Rusland en Oekraïne tijdelijk stoppen met het beschieten van elkaars energie-infrastructuur.
Maar critici in buiten- en binnenland zien vooral wat de beide leiders dinsdag niet afspraken: ze sloten geen deal over een dertig dagen durend staakt-het-vuren, zoals de Oekraïense president Volodymyr Zelensky en Trumps buitenlandminister Marco Rubio vorige week in Saudi-Arabië bespraken. In plaats daarvan verscherpte Poetin de voorwaarden aan een toekomstige gevechtspauze onder andere met de eis dat alle buitenlandse militaire steun aan Oekraïne moet worden beëindigd. Volgens Zelensky toont deze reactie uit het Kremlin eens te meer aan ‘dat Poetin geen vrede wil’.
Ook Europese leiders leken niet onder de indruk van het onderhandelingsresultaat. ‘We zullen het Oekraïense leger blijven steunen in zijn verzetsoorlog’, zeiden de Franse president Emmanuel Macron en de demissionaire Duitse bondskanselier Olaf Scholz in een gezamenlijke verklaring. De Britse premier Keir Starmer beloofde Zelensky dinsdagavond aan de telefoon hetzelfde.
‘Er is geen enkele indicatie dat Rusland vrede wil’, zei Baiba Braze, de Letse minister van Buitenlandse Zaken, in een verklaring. Zij was een van de vele Baltische politici en diplomaten die de Amerikanen waarschuwden dat Trump door Poetin in een ‘hinderlaag’ zou worden gelokt.
Ook thuis in de Verenigde Staten vrezen velen dat Trump en zijn omgeving de Amerikaanse onderhandelingspositie schromelijk overschatten. ‘Dit is een kleine, een heel kleine babystap op weg naar een staakt-het-vuren’, zei voormalig CIA-directeur John Brennan in een interview met tv-zender CNBC. Volgens Brennan laat dit gesprek zien dat ‘Poetin een veel kundiger onderhandelaar is op strategisch gebied dan Trump ooit zal kunnen zijn’.
‘Poetin is erin geslaagd een kleine concessie te doen zonder echt iets toe te geven’, stelt ook Fiona Hill in de Financial Times. In Trumps eerste termijn was Hill diens belangrijkste adviseur Rusland-zaken in de nationale veiligheidsraad. Tegenwoordig adviseert ze de Britse regering. ‘Poetin is niets verschoven, maar de VS onderhandelen zich een slag in de rondte met zichzelf.’ Alexander Vindman, acht jaar geleden medewerker op Trumps ministerie van Buitenlandse Zaken, schrijft op X dat hij niet begrijpt waarom Trump zich ‘na vier jaar ervaring met Poetin nog steeds laat bespelen’.
De meeste Republikeinen zijn er vast van overtuigd dat Trump de sleutel tot het einde van de oorlog in Oekraïne in handen heeft. Maar de hoogbejaarde Mitch McConnell, voormalig leider van de Republikeinse fractie in de Senaat, wijst op de gevaren die Trumps toenadering tot Poetin oplevert voor de Amerikaanse economie. ‘De militaire steun heeft vorig jaar in 39 staten banen opgeleverd. Wat we willen vermijden is de krantenkop dat Rusland wint en Amerika verliest.’
Amerikaanse en internationale analisten wijzen er bovendien op dat het stoppen van aanvallen op energievoorzieningen Rusland veel meer oplevert dan Oekraïne. Omdat het zomer wordt, hoeven de Oekraïners de komende maanden niet te vrezen dat ze doodvriezen als de vijand het elektriciteitsnetwerk bombardeert. Daarentegen zijn de aanvallen op nutsvoorzieningen in Rusland voor de Oekraïense strijdkrachten een krachtig middel om de Russische opmars te kunnen ontregelen.
In gesprek met Fox News gaf Trump overigens min of meer toe dat het ingewikkeld onderhandelen is met Poetin. ‘Momenteel heb je een heleboel wapens die naar elkaar wijzen. En een staakt-het-vuren, zonder een klein beetje verder te gaan, zou lastig zijn geweest. Rusland is in het voordeel, zoals je weet.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant