Voor de poorten van de hel is na vijftien jaar soebatten een nieuw pensioenstelsel weggesleept. Enkele fondsen hebben het al ingevoerd, zoals in het loodswezen. Het was een huzarenstukje van de polder, maar dat weerhoudt politici niet van achterhoedegevechten.
BBB en NSC, twee relatieve nieuwkomers in de politieke arena, willen de hele boel opnieuw overhoophalen door deelnemers de kans te geven te stemmen of ze bij het oude stelsel willen blijven of tot het nieuwe stelsel willen toetreden. Als minder dan 30 procent van de deelnemers stemt of meer dan 50 procent tegen de overgang naar het nieuwe stelsel is, zou het zogeheten invaren niet door mogen gaan.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
De beide partijen hebben een amendement ingediend om deze referenda mogelijk te maken. De traditionele politieke partijen vonden het al geen goed idee en nu heeft ook de Raad van State in een maandag gepubliceerd advies er gehakt van gemaakt. Het is te laat. Omdat het invaren al is begonnen, lijkt het erop of de politiek tijdens de wedstrijd alsnog de regels wil veranderen.
Het is ook onvoldoende doordacht omdat hele groepen deelnemers in de fondsen – met name veertigers en vijftigers – er daardoor flink op achteruit kunnen gaan.
Bij de fondsen waarvan de deelnemers besluiten niet aan het nieuwe stelsel mee te doen, zal verder geen premie meer binnenkomen. Die gaat naar het nieuwe stelsel. Dat betekent dat het deelnemersbestand vergrijst en op korte termijn met minder risico kan worden belegd. Dat kost rendement en leidt tot een lagere uitkering.
Maar het grootste bezwaar is volgens de Raad van State dat het collectieve karakter van het pensioenstelsel wordt ondermijnd. Opgebouwd vermogen en nieuwe inleg komen in verschillende fondsen terecht. Bedrijven zouden het beste pensioenstelsel ter wereld daarmee kunnen opblazen. Minister Eddy van Hijum van Sociale Zaken zit in een onmogelijk parket. Hij zou zich als NSC’er sterk moeten maken voor het amendement, maar kan geen kant meer op. Als hij zou willen doorzetten, is meer vertraging verzekerd. Er is zelfs het risico dat de nieuwe pensioenwet helemaal sneuvelt.
De politiek zou er met haar vingers van af moeten blijven. Dat geldt ook voor het snode plan deelnemers 10 procent van hun pensioenreserve in één keer op te laten nemen bij pensionering. Dat moest maandag door problemen met de toeslagen ook op de lange baan worden geschoven.
Ook dat is een onzalig plan omdat het collectieve karakter verloren gaat. Deelnemers zouden massaal hun geld opeisen, zodat ze meteen na hun pensionering op grote voet kunnen leven door een deel van hun pensioengeld aan cruises en caravans uit te geven. Ze stellen hun pensioenpotje ook deels veilig voor hun erfgenamen als ze onverhoopt eerder komen te overlijden dan gehoopt. Dat gaat ten koste van de solidariteitsgedachte.
Misschien zou er een ander amendement moeten worden ingediend. Tot 2040 is een discussie over pensioenen in Den Haag taboe. Laat de polder de laatste pijler van solidariteit en collectiviteit koesteren als monument van de welvaartsstaat.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns