Europa, dat stuk snot uit een catechisantenneus – Gottfried Benns woorden, niet de mijne. Europeanen zijn van oudsher gewend om het woord Europa pejoratief te gebruiken. Het oude continent riep nooit veel liefde op. Ook Rutte liet zich nooit betrappen op enige liefde voor Europese verbanden. Europa, dat was bevordering van de interne markt en meer niet: ‘Brussel, dat is echt een bodemloze put. De Europese Unie is totaal losgezongen van de samenleving. Het is prachtig dat de mensen dit in de gaten beginnen te krijgen.’
Over de auteur
Tommy Wieringa is schrijver en columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Misprijzen en ondermijning, en nergens een ideaal in zicht. Europa, dat oude paard – traag, afgeleefd, nutteloos. Radicaal-rechts ranselde het beestje nog verder af. Eerst migranten en dan Europa als favoriete kop van Jut. Hoe vitaal en branieachtig stak het nationalistisch vertoon daarbij af: Nexit, terugkeer van de gulden, zelfs het schunnige oranje-blanje-bleu wapperde fier bij de PVV.
Je hoort er niemand meer over. De tijden.
Aan de Europese founding fathers Schuman en Monnet kunnen we nu Trump toevoegen. De Europese Unie is volgens Trump uitsluitend opgericht om de VS te naaien, en daarom wil hij er nu mee afrekenen. Maar juist onder de druk der omstandigheden vertoont de oude unie opeens krachtige tekenen van leven.
Amerika heeft zijn leiderschap opgegeven, het wil alleen nog maar heersen. Het heeft zijn grote ideeën en verantwoordelijkheden ingeruild voor intimidatie en afpersing. Het licht dooft in de tweede democratie ter wereld, die ophoudt een baken van vrijheid en openheid te zijn.
Tezelfdertijd vechten de Oekraïners zich daarvoor dood. Wat een voorbeeld zal Oekraïne voor Europa en de restanten van de vrije wereld zijn, aangenomen dat het de oorlog als soeverein land overleeft. Het koestert hooggestemde idealen en is bereid daarvoor de prijs te betalen.
Voor mijn boek Konvooi sprak ik vorig jaar Daria Kaleniuk, hoofd van het Anti Corruption Action Centre in Kyiv. Ze zei: ‘We zullen vechten tot het uiterste en als we de oorlog winnen een van de betrouwbaarste Navo-partners zijn, met een sterk, ervaren leger, en de Europese Unie stutten waar we kunnen, zodat ze niet langer afhankelijk is van de VS. Ooit hadden we geen staat, geen leger, geen leiderschap – nu hebben we een sterkere staat en een sterker leger dan ooit. Ironisch genoeg zijn we nu in de beste situatie ooit om volledig onafhankelijk te worden van Rusland.’
Onafhankelijk van Rusland én de VS: profetische woorden. De toekomst van Europa ligt in het oosten. Oekraïne vormt straks de beste veiligheidsgarantie tegen de Russen, maar tegen de Amerikaanse alliantie van de sterke man en Big Tech zullen we onszelf moeten beschermen.
Juist onze veiligheid echter schijnt geen prioriteit te hebben bij drie regeringspartijen en de meerderheid van de Kamer, waar het aan steun ontbreekt voor het grote Europese herbewapeningsplan. We zijn onder de veiligheidsparaplu van de VS vandaan geduwd, maar weigeren te schuilen onder die van Europa. Ingeklemd tussen de cholera en de pest verliest Nederland zich in boekhoudkundige haarkloverijen die onmiddellijk ten koste gaan van onszelf en van Oekraïne.
Noch Oekraïense glorie is vergaan, noch haar vrijheid, zo begint het Oekraïense volkslied, maar als het aan PVV, BBB en NSC ligt, zal dat niet lang meer duren.
In een eerdere versie van deze column stond de eerste regel van het Oekraïense volkslied niet correct vermeld. Dat is aangepast.
Source: Volkskrant columns