Home

Herinnering aan een onvoorstelbare wereldorde – hoe corona vijf jaar geleden alles op zijn kop zette

Terugblik Angst, woede, eenzaamheid en verdriet. Een onzichtbaar nieuw virus blokkeerde het normale leven overal ter wereld.

Nadat rond de jaarwisseling van 2019 op 2020 duidelijk was geworden dat er in de Chinese stad Wuhan mensen in het ziekenhuis belandden met een nieuwe infectieziekte, breidden de besmettingen zich snel uit. Het mondde uit in een pandemie, een epidemie die de hele wereld overging.

Bij gebrek aan effectieve medicijnen en een vaccin zagen landen zich genoodzaakt ingrijpende maatregelen te nemen om de verspreiding van het virus af te remmen. De samenleving stond op zijn kop. Desondanks maakte de ziekte die bekend werd als Covid-19 veel slachtoffers. Corona heeft een diep spoor achtergelaten in het collectieve geheugen.

Het begin van de pandemie leidde op veel plaatsen in de wereld tot paniek onder de bevolking. Met totale lockdowns in het vooruitzicht begonnen mensen massaal levensmiddelen en toiletpapier te hamsteren, wat leidde tot lege schappen in de supermarkten. Zo goed en zo kwaad als het ging probeerden mensen zichzelf te beschermen tegen besmetting, vaak met zelfgemaakte hulpmiddelen.

Met veelbekeken persconferenties en informatiecampagnes probeerden overheden de bevolking een nieuwe, virusveilige levenswijze aan te leren. Omdat er nog geen vaccin of medicatie bestond tegen corona, probeerden overheden door gebouwen en straten te ontsmetten te voorkomen dat het virus zich zou verspreiden – vergeefs.

Overal ter wereld werden massabijeenkomsten afgelast om de verspreiding van het virus te remmen. Toen dat niet voldoende hielp grepen veel landen naar ongekend drastische maatregelen: schoolsluitingen, lockdowns en avondklokken.

Horeca en winkels moesten hun deuren sluiten, online onderwijs en thuiswerken werden de norm. De straten van drukke steden waren verlaten, en het werd zo rustig dat er steeds meer wilde dieren werden gespot in de stad.

De strenge maatregelen die nodig waren om het virus in te dammen riepen overal ter wereld protesten op van mensen die zich door de overheid in hun vrijheid beperkt voelden. Het wakkerde ook een anti-vaccinatiesentiment aan, waarbij actievoerders zich keerden tegen de nieuwe vaccins tegen corona.

De grote toestroom van ernstig zieke patiënten tijdens de begindagen van de pandemie zorgden ervoor dat ziekenhuizen al snel overvol raakten. In China werden in allerijl speciale coronaziekenhuizen uit de grond gestampt.

Door de grote toestroom van patiënten dreigde in veel landen en ziekenhuizen ‘code zwart’, het moment waarop mensen niet meer geholpen kunnen worden. Overal ter wereld raakte zorgpersoneel overbelast en was er al snel een tekort aan allerlei medische hulpmiddelen zoals beademingsapparatuur en zuurstofflessen.

Anderhalve meter afstand werd een begrip tijdens de coronapandemie. Door fysiek afstand te houden van anderen en activiteiten in de buitenlucht te organiseren kon het besmettingsrisico beperkt worden en waren er toch weer bijeenkomsten mogelijk. Culturele activiteiten konden soms ook weer op voorwaarde dat mensen op corona getest waren of daartegen gevaccineerd waren.

Mensen die besmet waren met het nieuwe coronavirus kregen het advies om in isolatie te gaan, om te voorkomen dat zij anderen zouden besmetten. Op veel plaatsen in de wereld werd aanvankelijk op afstand koorts gemeten om vast te stellen of iemand ziekteverschijnselen had. Later kon een besmetting nauwkeuriger vastgesteld worden met een wattenstaafje in de neus, gevolgd door een pcr-test.

Er kwamen teststraten waar mensen met klachten zich konden laten testen. Het was er vaak razend druk. Toen er eind 2020 eindelijk vaccins kwamen tegen het nieuwe virus, verschenen er ook vaccinatiestraten, waar mensen massaal werden ingeënt.

Covid-19 was een nieuwe infectieziekte waartegen het menselijk afweersysteem nog geen enkele weerstand had opgebouwd. Met name daardoor veroorzaakte de nieuwe virusinfectie veel slachtoffers, voornamelijk onder mensen met een zwakke gezondheid.

De sterfte was soms zo overweldigend groot dat er lichamen op straat lagen, koeltrucks als mortuarium moesten worden in gezet in New York, en er massagraven gedolven moesten worden om alle slachtoffers een laatste rustplaats te geven.

Maar ook begrafenissen vormden een infectierisico, dus die waren noodgedwongen sober en met inachtneming van anderhalve meter afstand.

5 jaar na corona

NRC blikt terug op hoe vijf jaar geleden de wereld in de greep was van de coronapandemie.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief‘In Beeld’

De fotoredactie selecteert in deze nieuwsbrief om de week de mooiste fotografie

Source: NRC

Previous

Next