Europa kan al tientallen jaren rekenen op Amerikaanse kernwapens als middel om vijanden af te schrikken. Maar nu de VS zich van het continent lijken af te keren, begint de zoektocht naar alternatieven. Kernmacht Frankrijk zet de deur op een kier.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Emmanuel Macron zei woensdag in een toespraak aan het volk dat hij had besloten ‘om het strategisch debat te beginnen over de bescherming van onze bondgenoten in Europa’. Rusland haalde donderdag vervolgens hard naar hem uit, omdat de Franse president Moskou in die speech ‘een gevaar voor Frankrijk en Europa’ had genoemd.
‘Hij doet elke dag totaal onrealistische uitspraken die de vorige tegenspreken’, reageerde een woordvoerder van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. ‘Hij verzint maar wat.’
Maar zo denkbeeldig is het voorstel van Macron niet. Decennialang vertrouwde Europa op Amerikaanse nucleaire afschrikking als bescherming tegen Rusland. Het kleine nucleaire arsenaal van de Fransen en de Britten gold als extra garantie. Maar sinds het aantreden van Donald Trump en de Amerikaanse koerswijziging in Oekraïne zijn de Europese landen niet meer zo zeker van steun uit Washington.
Daarom kijkt de rest van Europa steeds meer naar Parijs en Londen, met de vraag of hun nucleaire paraplu de rol van de Amerikanen kan overnemen. Dat opent de deur voor de stationering van Franse Rafale-gevechtsjagers in een Baltische staat, die bewapend kunnen worden met nucleaire Asmp-raketten om de Russen in de toekomst af te houden van een aanval.
Zelfs in Duitsland, dat altijd nauw samenwerkte met de VS om de Amerikaanse nucleaire bescherming van Europa vorm te geven, rinkelen de alarmbellen. ‘Wij moeten met zowel de Britten als de Fransen in gesprek gaan over de vraag of op zijn minst de nucleaire veiligheid van het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk ook voor ons zou kunnen gelden’, zei aldus bondskanselierskandidaat Friedrich Merz vorige maand.
De blik is vooralsnog vooral op Frankrijk gericht. De Franse kernmacht als veiligheidsgarantie is op korte termijn realistischer, omdat de Britten nucleair met handen en voeten zijn gebonden aan de VS.
De Britse kernwapens worden vanuit onderzeeërs gelanceerd met Amerikaanse Trident-raketten, die een bereik van zo’n 10 duizend kilometer hebben. Die bevinden zich aan boord van vier Vanguard-onderzeeboten, die elk plek hebben voor zestien kernraketten. Van deze Britse onderzeeërs is er altijd een op patrouille. Hierdoor kunnen de Britten altijd terugslaan bij een first strike van de Russen op Londen of de thuisbasis in Schotland. Datzelfde beleid hanteert Frankrijk.
Omdat de Britten hun Trident-raketten leasen van de VS, is het de vraag of de regering-Trump zal meewerken als Londen een meer onafhankelijke koers wil gaan varen. De Britse premier Keir Starmer is daarom tot nu toe niet zo uitgesproken als Macron.
De Franse kernmacht is daarentegen van eigen makelij. De Fransen beschikken naast vier onderzeeërs over vliegtuigen waarmee ze kernwapens kunnen inzetten, in tegenstelling tot de Britten. Hun modernste gevechtsjager, de Rafale, is belast met deze nucleaire taak. Daarnaast is elke Franse onderzeeboot van de Triomphant-klasse bewapend met zestien kernraketten.
Net als de Britse raketten bevat elke Franse onderzeebootraket meerdere kernkoppen, die bij een aanval meerdere doelwitten kunnen vernietigen. Elke kernkop is vele malen krachtiger dan de atoombommen op Nagasaki en Hiroshima, de enige die ooit zijn gebruikt.
Als Frankrijk inderdaad de nucleaire paraplu over Europa spreidt, zal het heel wat voeten in de aarde hebben. Nu beslist de Franse president wanneer op de nucleaire kop wordt gedrukt. Wil Europa straks meebeslissen?
In Rusland zijn ze overigens niet onder de indruk van de kleine Franse en Britse kernmacht. De Sarmat, een van de nieuwste Russische kernraketten die de bijnaam ‘Satan 2’ heeft gekregen, zou bij één aanval tien tot zestien doelwitten kunnen vernietigen. De kernraket zou zo verwoestend zijn, zo pochte een tv-kanaal van het Russische ministerie van Defensie, dat het ‘gebieden ter grootte van Texas of Frankrijk’ kan wegvagen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant